Xem ngày trước
ĐIỂM BÁO
Xem ngày kế tiếp

Ngày 09 tháng 09 năm 2015
BẢO VỆ RỪNG
QUẢN LÝ – SỬ DỤNG – PHÁT TRIỂN RỪNG
NHÌN RA THẾ GIỚI

BẢO VỆ RỪNG
Hàng trăm hécta rừng đầu nguồn gần thị xã Gia Nghĩa (tỉnh lỵ Đắk Nông) đã bị chặt phá, bao chiếm trái phép trong vài tháng gần đây, nâng tổng diện tích rừng do Cty TNHH MTV lâm nghiệp Gia Nghĩa quản lý bị “cạo trọc” lên tới 9.000ha.
Tình hình nghiêm trọng đến mức, lãnh đạo tỉnh Đắk Nông phải huy động cả Thanh tra Nhà nước, công an, kiểm lâm vào cuộc để điều tra, ngăn chặn và xử lý trách nhiệm của đơn vị chủ rừng.
Đầu tháng 9, chúng tôi trở lại “điểm nóng” phá rừng thuộc xã Quảng Thành, cách trung tâm thị xã Gia Nghĩa chưa đến 10km. Một tổ kiểm lâm dựng barie, túc trực 24/24h, với tấm biển thông báo dừng lại kiểm soát. Ông Phạm Ngọc Thắng - Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Gia Nghĩa - cho biết: “Chúng tôi chốt chặn bên ngoài, kiểm soát tất cả những người ra vào khu vực, phải có mục đích rõ ràng, hợp pháp mới được phép đi qua. Riêng 126 hộ làm nương rẫy gần rừng cũng phải dừng lại kiểm tra mỗi khi ra vào, trước đó họ đã viết cam kết không vi phạm.
Ngoài chốt này, một nhóm kiểm lâm khác cũng đang tuần tra trong rừng, coi như chúng tôi giữ từng gốc cây luôn”. Cũng theo ông Thắng, chỉ trong mấy tháng đầu năm, khu vực này đã xảy ra 68 vụ phá rừng, thiệt hại gần 130ha rừng tự nhiên. Kể từ khi chốt chặn, hạt đã xử lý 63 vụ, bắt 53 đối tượng, thu giữ 63 phương tiện phá rừng. Đến nay, đã xử lý xong 44 vụ - bao gồm xử lý hành chính, chuyển cơ quan điều tra - và đang xử lý 7 vụ.
Ông Thắng cho biết thêm, diện tích rừng này do Cty TNHH MTV lâm nghiệp Gia Nghĩa (doanh nghiệp nhà nước) quản lý, nhưng chủ rừng rất thiếu trách nhiệm, để rừng bị phá trong thời gian dài mà không báo cáo. Trước và sau khi lập chốt, phần lớn các vụ phá rừng đều do lực lượng kiểm lâm phát hiện.
Còn theo ông Ngô Văn Linh - Chủ tịch UBND thị xã Gia Nghĩa, Cty Gia Nghĩa là đơn vị được giao rừng, nhưng thị xã phải giữ rừng thay. Mấy tháng qua, thị xã chi hơn 100 triệu đồng để các lực lượng chức năng bảo vệ khu rừng này, còn Cty không thèm đoái hoài gì. Sự thiếu trách nhiệm càng rõ hơn, khi có thông tin giải thể doanh nghiệp này để thành lập ban quản lý rừng phòng hộ.
Trao đổi PV Báo Lao Động, đại tá Lương Ngọc Lếp - Phó Giám đốc Công an tỉnh Đắk Nông - cho biết: Liên quan đến tình trạng phá rừng tại Cty Gia Nghĩa, Công an thị xã Gia Nghĩa và Công an huyện Đắk G’long đã khởi tố nhiều vụ án, bắt tạm giam nhiều đối tượng hủy hoại rừng. Với hơn 100ha rừng bị phá, quan điểm của công an tỉnh là phải xử lý nghiêm, bất luận có liên quan đến ai. Diện tích đất bị bao chiếm cũng sẽ thu hồi, giao Cty Gia Nghĩa trồng lại rừng. Nếu không trồng lại được, để xảy ra tái chiếm, Cty phải chịu trách nhiệm.
Theo kết luận mới đây của Thường trực Tỉnh ủy Đắk Nông, sau kết quả kiểm kê rừng, cơ quan chức năng đã phát hiện Cty Gia Nghĩa để mất hơn 9.000ha rừng - mức kỷ lục ở tỉnh này. Những tháng đầu năm 2015, Cty tiếp tục để mất rừng với mức độ nghiêm trọng. Do vậy Tỉnh ủy giao UBND tỉnh chỉ đạo thanh tra, Công an tỉnh, các cơ quan chức năng nhanh chóng hoàn thành việc thanh tra, điều tra, khởi tố các vụ phá rừng, sai phạm trong công tác quản lý bảo vệ rừng tại Cty Gia Nghĩa.
Hằng tháng tổ chức giao ban về tiến độ điều tra, khởi tố, đến cuối năm 2015 tổng kết thực hiện nhiệm vụ. Riêng việc giao khoán đất rừng sai quy định tại Cty, Tỉnh ủy chỉ đạo lập chuyên án riêng để điều tra, tập trung làm rõ đơn vị chủ rừng, từng cán bộ, nhân viên quản lý để xảy ra tiêu cực trong giao khoán… (Lao Động 9/9) đầu trang(
Vườn Quốc gia U Minh Thượng giáp ranh (phía Bắc) với Vườn Quốc gia U Minh Hạ (tỉnh Cà Mau), thuộc xã An Minh Bắc và xã Minh Thuận, huyện U Minh Thượng, tỉnh Kiên Giang.
Năm 2003, Vườn Quốc gia U Minh Thượng được UNESCO công nhận là Khu Dự trữ sinh quyển thế giới và đến ngày 13/8/2013 tiếp tục được công nhận là Vườn Di sản ASEAN. Ðây là vườn di sản đầu tiên về đất than bùn của khu vực và là Vườn Di sản ASEAN thứ 5 của Việt Nam (sau 4 Vườn Di sản ASEAN được công nhận trước đó là: Hoàng Liên Sơn (Lào Cai), Ba Bể (Bắc Kạn), Chư Mon Rang (Kon Tum), KoKaKinh (Gia Lai)).
Ngoài cây tràm bản địa, Vườn Quốc gia U Minh Thượng còn có 234 loài thực vật, 32 loài thú, 186 loài chim, 39 loài bò sát và lưỡng cư, 34 loài cá, đặc biệt là có nhiều loài quý hiếm, đặc trưng và nguy cấp đang được bảo vệ nghiêm ngặt; tiêu biểu là 10 loài sau: cầy vòi đốm, dơi ngựa lớn, mèo cá, ếch giun, già đãy nhỏ, kỳ đà vân, lợn rừng, rái cá lông mũi, trăn gấm, têtê Java.
Riêng sân chim có diện tích 44ha được xem là lớn nhất vùng đồng bằng sông Cửu Long với nhiều loài quý hiếm như: điêng điểng, cò nhạn, cò ốc, đại bàng đen, hạc cổ trắng, nhiều giống gà nước…
Vườn Quốc gia U Minh Thượng được thế giới đánh giá cao về tính đa dạng sinh học và là một trong những vườn quốc gia của Việt Nam tham gia dự án phục hồi và sử dụng bền vững đất than bùn trong khu vực Ðông Nam Á. (Tổng Cục Du Lịch 8/9) đầu trang(
Theo luật sư, trong sự việc hổ cắn đứt tay nữ du khách (Nghệ An), theo thông tin trên báo chí nữ du khách cũng có lỗi song cơ sở cần tăng cường đảm bảo an toàn.
Liên quan đến vụ việc chị Trần Thị Yến (20 tuổi, trú huyện Tân Kỳ, Nghệ An) bị hổ cắn đứt cánh tay khi cùng chồng là Hồ Đăng Khánh (30 tuổi) và nhóm 4 cặp vợ chồng đi tham quan khu du lịch sinh thái Trại Bò ở xã Diễn Lâm (huyện Diễn Châu) khiến dư luận bàng hoàng.
Trao đổi với luật sư Giang Hồng Thanh – Văn phòng luật sư Giang Thanh (Đoàn luật sư Hà Nội) xung quanh vụ việc.
Luật sư Thanh phân tích: Theo thông tin trên báo chí cho biết, chị Trần Thị Yến khi tham quan khu du lịch sinh thái Trại Bò (xã Diễn Lâm, huyện Diễn Châu, Nghệ An) đã đứng níu tay vào song sắt chuồng hổ để xem hổ đang ngủ nên bị hổ vồ cắt cứt một cánh tay. Nếu đúng như vậy thì có thể thấy rằng chị Yến đã tự đưa mình vào hoàn cảnh nguy hiểm.
Bản thân chị Yến cũng có một phần lỗi khi sự việc xảy ra, bởi lẽ yêu cầu chung của các cơ sở nuôi thú hoang dã là người tham quan phải đứng ngoài hàng rào bảo hiểm ngăn cách chuồng một khoảng cách an toàn.
Được biết, lãnh đạo khu du lịch sinh thái nói trên đã thăm hỏi và thỏa thuận việc bồi thường, hỗ trợ cho chị Yến. Hành động tích cực này rất đáng được ghi nhận. Trong tình huống ngược lại, nếu cơ sở xảy ra sự việc không bồi thường thì dễ phải đối mặt với kiện tụng.
Cũng theo thông tin trên báo chí ngoài chị Yến còn có một số khách tham quan khác cũng trèo để xem hổ qua sự việc này, hy vọng rằng khu du lịch sinh thái Trại Bò nói riêng và các cơ sở có hoạt động tương tự nói chung cần tăng cường các biện pháp nhằm đảm bảo an toàn cho người dân khi tham quan, tránh để xảy ra các tình huống đáng tiếc như vừa rồi.
Trước đó vào năm 2009, một vụ hổ cắn chết người cũng từng xảy ra tại khu du lịch Đại Nam khiến nhiều người kinh hoàng. Trao đổi với PV Người đưa tin về cách nuôi nhốt hổ nói riêng và thú giữ nói chung, lãnh đạo Vườn thú Thủ Lệ (Hà Nội) cho biết: Đối với các loài thú giữ khi nuôi nhốt cho khách tham quan cần có chuồng trại đảm bảo an toàn, đặt biển báo nguy hiểm đồng thời phải có nhân viên túc trực để nhắc nhở du khách.
Tuy nhiên, vị lãnh đạo Vườn thú Thủ Lệ cũng từ chối đưa ra bình luận trước sự việc xảy ra tại Nghệ An vừa qua.
Nhiều ý kiến cũng cho rằng nữ du khách đã có lỗi khi cố tò mò để xem hổ và xảy ra sự việc. Bên cạnh đó có người cho rằng cả đôi bên đều có lỗi bởi khi xây chuồng trại cho thú dữ cần khoảng cách hơn một mét cách hàng rào.
Trước thực trạng trong thời gian gần đây có nhiều trường hợp động vật hoang dã hung dữ được nuôi ở các cơ sở tư nhân gây tổn hại đến sức khỏe, tính mạng của người dân, ngày 15/1/2015, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã ban hành Chỉ thị số 396/CT-BNN-TCLN về tăng cường công tác quản lý các cơ sở nuôi động vật hoang dã hung dữ, theo đó Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo các cơ quan chức năng địa phương tập trung thực hiện các giải pháp nhằm tạo sự chuyển biến tích cực trong quản lý các trại nuôi, hoạt động mua bán, sử dụng động vật hoang dã, đảm bảo an toàn cho người dân.
Theo quy định chung, các cơ sở được phép nuôi động vật rừng thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm hoặc các loại động vật hoang dã khác phải tuân thủ quy định về tiêu chuẩn chuồng, trại nuôi nhằm đảm bảo an toàn cho người và cho môi trường.
Trong trường hợp chuồng, trại nuôi không đúng quy định, chủ cơ sở sẽ bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng theo hướng dẫn tại khoản 10 Điều 21 Nghị định số 157/2013/NĐ-CP ngày 11 tháng 11 năm 2013 quy định xử phạt vi phạm hành chính về quản lý rừng, phát triển rừng, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản. (Người Đưa Tin 8/9) đầu trang(
Tại bệnh viện, chị Trần Thị Yến, người bị hổ cắn đứt cánh tay trái và chồng là anh Hồ Đăng Khánh khẳng định là du khách thăm khu sinh thái và xảy ra vụ việc trên. Nhưng báo cáo của khu sinh thái mà Hạt Kiểm lâm Diễn Châu nắm được thì nạn nhân lại là nhân viên hợp đồng của công ty. Vậy thực, hư sự việc ra sao?
Hôm 8/9, ông Nguyễn Văn Hải, Giám đốc Khu sinh thái Trại Bò cho biết, sau khi xảy ra vụ việc, Khu sinh thái đã cùng gia đình lo cho sức khỏe của nạn nhân. Trước đó, như tin Báo PLVN đã đưa, sáng 23/8 vợ chồng anh Hồ Đăng Khánh (SN 1985) và chị Trần Thị Yến cùng một số cặp vợ chồng khác tổ chức đi du lịch, có ghé vào Khu sinh thái Trại Bò (thuộc xã Diễn Lâm, Diễn Châu, Nghệ An).
Khi tham quan được khoảng 20 phút, trong lúc đứng xem hổ trắng, chị Yến bị hổ vồ cắn nát cánh tay trái. Chồng chị và những người khác đã dùng gậy gỗ đánh vào đầu con hổ để con hổ thả tay chị Yến ra. Sau đó, chị Yến được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Phủ Diễn để sơ cứu, rồi chuyển lên tuyến trên.
Theo bác sỹ Trần Văn Thuyên, Trưởng khoa Chấn thương Chi - Bệnh viện Chấn thương Chỉnh hình Nghệ An, bệnh nhân Yến nhập viện trong tình trạng tiếp xúc chậm, da xanh, cánh tay trái được cố định băng ép tạm bằng dây thun và gạc y tế. Bệnh nhân nhanh chóng được cho hồi sức, tiêm phòng ngừa uốn ván, qua xét nghiệm, chụp phim và hội chẩn được chỉ định đưa đến phòng phẫu thuật.
Sau khi tiến hành gây tê, tiêm hỗ trợ an thần, kíp mổ tiến hành rửa vết thương nhận định toàn bộ phần tay từ khuỷu tay trở xuống bàn tay trái không còn nữa, giập nát toàn bộ lộ xương, cơ, mạch máu, thần kinh... Bệnh nhân được phẫu thuật cắt bỏ phần tay bị giập nát, đóng cơ, khâu da hở.
Trên giường bệnh, chị Yến cho biết mình làm thợ may tại nhà với một người em. Chưa hết hoảng sợ, chị run run: “Ban đêm đang ngủ mà nghe một tiếng động nhỏ cũng giật mình, em cứ ám ảnh con hổ lôi cắn tay”.
Tuy nhiên, theo Báo cáo số 83 ngày 7/9 của Hạt Kiểm lâm Diễn Châu: Tổ kiểm tra đã có biên bản làm việc ngày 6/9/2015, căn cứ biên bản làm việc và báo cáo của Cty TNHH Sinh thái Mường Thanh (chủ quản của Khu sinh thái Trại Bò) thì sự việc như sau: Cô Trần Thị Yến là nhân viên hợp đồng của công ty, ngày 23/8 cho hổ ăn, do trong lúc làm việc thiếu tập trung, khi đưa thức ăn vào chuồng hổ thức ăn bị mắc kẹt tại song sắt, cô thò tay vào gỡ thì bị một con hổ đói cắn bị thương. Sự việc quá đột ngột, cô Yến và mọi người không kịp trở tay.
Nạn nhân được sơ cứu đưa đến Bệnh viện Phủ Diễn, sau đó chuyển lên bệnh viện tuyến trên điều trị. Công ty thường xuyên cử người thăm hỏi chăm sóc và đền bù thỏa đáng. Tai nạn đáng tiếc xảy ra là cơ bản do cô Yến không tuân thủ các quy định về an toàn lao động của Cty nên gia đình cũng như cá nhân cô Yến không có kiện tụng gì.
Nhận thức được sự phức tạp của vấn đề, ngay sáng 7/9 Hạt trưởng Kiểm lâm cùng một số cán bộ kiểm lâm tiếp tục làm việc với lãnh đạo Cty Sinh thái Mường Thanh thì kết quả như sau: Cty Sinh thái Mường Thanh vẫn khẳng định cô Yến là nhân viên hợp đồng thời vụ của công ty. Báo cáo sự việc ngày 24/8/2015 của Khu sinh thái Mường Thanh, Biên bản giao trách nhiệm ngày 24/8/2015 của Công an xã Diễn Lâm cũng khẳng định nội dung này.
Trao đổi với PLVN, Giám đốc Khu sinh thái Trại Bò Nguyễn Văn Hải cho biết, khu sinh thái có diện tích quy hoạch gần 300ha, đã xây dựng sử dụng 30ha đất với 40 nhân viên phục vụ. Sau khi vụ việc xảy ra, phía công ty đã tăng cường thêm lực lượng bảo vệ, nhắc nhở du khách, xây dựng khu vực nuôi hổ mới.
Chiều 8/9, ông Nguyễn Trọng Lễ, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Diễn Châu (Nghệ An) cho biết: “Ban đầu nhận được thông tin thì do gấu cắn tay, ngày 6/9 đơn vị cử cán bộ lên làm việc. Sáng 7/9 tôi trực tiếp lên kiểm tra cùng với những thông tin báo chí tôi thấy cần báo cáo và được Ủy ban huyện đồng ý lập đoàn kiểm tra. Sáng 9/9 đoàn kiểm tra do đại diện UBND huyện làm Trưởng đoàn cùng Phòng Nông nghiệp, Hạt Kiểm lâm, Công an… lên Khu sinh thái Trại bò để tiến hành kiểm tra.”.
Nạn nhân và người nhà đều cho biết là khách du lịch, còn báo cáo của Khu sinh thái Trại Bò mà Hạt Kiểm lâm Diễn Châu nêu lại là nhân viên hợp đồng? Điều này đang làm dư luận băn khoăn liệu có sự khuất tất nào trong sự trái ngược thông tin này hay không?
Được biết, Khu sinh thái Trại bò rộng hơn 200ha. Tại đây có nuôi 2 con tê giác, 2 con hà mã, 2 con voi, 2 con sư tử, 2 con bò tót, 30 con hổ… là của đại gia Lê Thanh Thản nổi tiếng với thương hiệu Tập đoàn Mường Thanh trên khắp cả nước. (Pháp Luật Việt Nam 9/9) đầu trang(
Chi cục Kiểm lâm Nghệ An đã yêu cầu UBND huyện Diễn Châu và Hạt kiểm lâm Diễn Châu lập đoàn kiểm tra, xác minh vụ hổ nuôi tại khu du lịch sinh thái Mường Thanh vồ đứt cánh tay một phụ nữ.
Trước đó, báo cáo của Hạt kiểm lâm Diễn Châu và ban giám đốc khu du lịch sinh thái Mường Thanh (còn gọi là khu du lịch sinh thái Trại Bò) cho biết đây là một vụ tai nạn lao động liên quan đến người chăm sóc hổ và hai bên đã thỏa thuận đền bù.
Tuy nhiên, qua thông tin báo chí, người bị hổ vồ đứt cánh tay là chị Trần Thị Yến (21 tuổi, ngụ xã Lộc Thủy, huyện Phú Lộc, Thừa Thiên - Huế) - một nữ du khách - đến tham quan tại khu du lịch này.
“Do hai thông tin trái chiều nên chúng tôi đã yêu cầu UBND huyện Diễn Châu và Hạt kiểm lâm huyện Diễn Châu lập đoàn kiểm tra xác minh thông tin, thu thập hồ sơ mới có căn cứ xử lý” - lãnh đạo Chi cục Kiểm lâm Nghệ An nói.
Theo bác sĩ Trần Văn Thuyên - trưởng khoa chấn thương chi Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình Nghệ An, sau ca phẫu thuật, hiện sức khỏe chị Yến đang dần ổn định. (Tuổi Trẻ 9/9) đầu trang(
Không chỉ có chị Y. ở Nghệ An mới đây bị hổ trắng cắn đứt một cánh tay mà đã có nhiều trường hợp bị thú dữ tấn công khi tham quan sở thú.
Dù được nuôi nhốt hay thả trong khu bảo tồn, các động vật hoang dã vẫn luôn tiềm ẩn nguy hiểm. Chỉ cần một sơ suất nhỏ, du khách cũng có thể mất mạng vì thú dữ trong sở thú.
Mới đây, chị Trần Thị Y. (20 tuổi, trú tại xã Nghĩa Hợp, Tân Kỳ, Nghệ An) đi tham quan khu du lịch sinh thái Trại Bò, khi đang đứng gần chuồng nuôi hổ trắng đã bất ngờ bị 1 con hổ với chân ra ngoài kéo tay chị sát vào lồng và dùng miệng ngoạm đứt 1 cánh tay của chị. Sự việc thêm một lần nữa nhắc nhở mọi người cần thận trọng khi tham quan sở thú.
Đã có không ít trường hợp bị tấn công bởi các con vật trong sở thú. Cách đây vài tháng, một gia đình cho con đi chơi ở vườn thú Hà Nội (Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội). Trong lúc bé trai này chơi đùa đã chui qua hàng rào cấm để cho khỉ ăn thì bất ngờ bị một con khỉ kéo tay vào trong cắn rách tay. Dù cha mẹ phát hiện kịp thời nhưng bé trai đã bị khỉ cắn nhiều vết vào ngón tay chảy nhiều máu. Vụ việc khiến cháu bé khóc thét vì đau đớn. Ngay sau khi sự việc xảy ra gia đình đã băng bó cho bé trai rồi nhanh chóng đưa cháu bé đi bệnh viện khám.
Tại vườn thú ở nhiều nước cũng đã từng xảy ra những vụ du khách mất mạng vì thú dữ trong sở thú. Katherine Chappell, nữ du khách 29 tuổi người Mỹ, đã bị sư tử giết chết tại một khu bảo tồn Nam Phi. Khu bảo tồn Lion Park cung cấp các tour tự lái hoặc có hướng dẫn viên. Chappell đang ngồi ở ghế sau một chiếc SUV, hạ cửa kính xuống và chụp ảnh thì bị một con sư tử tấn công. Tài xế và hướng dẫn viên cũng bị thương khi cố cứu cô. Công viên đã có quy định tuyệt đối không được hạ cửa kính xuống trong quá trình tham quan.
Tại công viên sư tử ở TP Johannesburg, Nam Phi ngày 1/6/2015,một con sư tử cái tới gần một ôtô và cắn nữ du khách đang chụp ảnh. Người lái xe kiêm hướng dẫn viên du lịch bị thương nặng ở tay khi cố gắng cứu cô gái. Nguyên nhân do nữ du khách đã kéo cửa sổ xuống. Hành động ấy vi phạm quy định của công viên. Con sư tử lao vào từ cửa sổ và cắn người. Cô đã thiệt mạng trước khi xe cứu thương tới.
Lưu ý khi tiếp xúc với động vật:
Qua những vụ du khách mất mạng vì thú dữ trong sở thú có thể nhận thấy, điều này xảy ra một phần lỗi thuộc về công tác đảm bảo an toàn cho du khách trước các sinh vật nuôi còn khá lỏng lẻo. Tuy nhiên phần lỗi chính vẫn thuộc về những bậc phụ huynh và du khách khi chưa nhận thức đầy đủ về những nguy cơ có thể xảy đến với mình và con em mình. Họ đã không tuân thủ những quy định của sở thú khi tiếp xúc với động vật.
Được biết, ở nước ngoài, tất cả các loài động vật có nguy cơ gây tổn thương cho con người như khỉ đều được cách ly với du khách qua một lớp kính dày. Ngoài ra ở những nơi này thường có biển cảnh báo và chỉ dẫn rất rõ ràng. Những sự việc đáng tiếc xảy ra chủ yếu do du khách cố tình không tuân thủ quy định. Ở nước ta, chuồng động vật thường chỉ có song sắt, nhiều bé còn thò tay vào cho ăn rất nguy hiểm. Mọi người có thái độ rất chủ quan trước những nguy cơ mà động vật hoang dã chưa được thuần dưỡng có thể gây ra.
Nói về sự nguy hại của thú dữ, TS Võ Đình Sơn - chuyên gia về thú y động vật hoang dã (ĐH Nông lâm TP.HCM) chia sẻ trên báo Tuổi trẻ rằng, những loại động vật hoang dã dù được nuôi dưỡng từ nhỏ nhưng bản tính hung dữ không bao giờ mất đi. Người nuôi cẩn thận đến mấy, nhưng chỉ cần sơ sẩy trong tích tắc là có thể dẫn tới những tai họa không lường trước được. Ngay cả các bác sĩ thú y nhiều khi cũng chủ quan, như trường hợp một bác sĩ người Nhật bị cá sấu táp đứt lìa cánh tay khi chích thuốc cho nó mà không dùng dụng cụ chuyên dụng.
Mặc dù sở thú tiềm ẩn khá nhiều mối nguy nhưng điều đó không có nghĩa là chúng ta không đến địa điểm đầy thú vị và bổ ích này. Điều quan trọng là du khách chú ý đảm bảo an toàn cho chính mình.
Để tránh mất mạng vì thú dữ trong sở thú khi tham quan, du khách và các bậc phụ huynh cần thận trọng khi đưa con tới vườn thú, khu du lịch sinh thái, nơi có nuôi các loài động vật hoang dã như khỉ, cá sấu hay thậm chí là gấu, hổ. Xem chuồng trại có an toàn không, con vật có được cách ly không, song sắt có đủ dày để trẻ không âm thầm len vào chuồng…
Mọi người cần giữ khoảng cách an toàn với các động vật có trong vườn thú. Không nên tiếp xúc quá gần với các loài vật này, cách xa khu vực cửa sắt nuôi nhốt thú từ 1 - 2 mét. Tuyệt đối không với tay lại gần song sắt chắn, trêu chọc hay thò tay vào cho chúng ăn và phải thực hiện nghiêm túc những chỉ dẫn để tránh các tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra. Không đu người, leo trèo hoặc bế trẻ đứng trên giải phân cách giữa lồng thú và khu vực dành cho khách thăm quan.
Cha mẹ, người lớn cho trẻ đi xem thú nên theo sát và để ý tới trẻ nhỏ để ngăn cản kịp thời những mối nguy hiểm có thể xảy ra với trẻ bất cứ lúc nào. Ví dụ nếu con đang có ý định đưa tay vào chuồng thú, chuồng hổ hay báo chẳng hạn, thì phải lôi trẻ ra ngay lập tức trước khi cánh tay của trẻ trở thành mồi của những loài động vật ăn thịt. (Gia Đình Và Xã Hội 9/9) đầu trang(
Cơ quan CSĐT Công an quận Sơn Trà, Đà Nẵng vừa đề nghị khởi tố bị can đối với Vi Văn Sơn (ngụ Tân Kỳ, Nghệ An) - người giết hại voọc chà vá chân nâu.
Thế nhưng VKS cùng cấp lại cho rằng chưa định giá được giá trị mỗi con voọc nên không phê chuẩn.
Theo điều tra ban đầu, khoảng cuối tháng 3-2015, Sơn cùng Vi Văn Hoàng, Nguyễn Văn Lý, Nguyễn Văn Hội và Lê Thị Lan (cùng ngụ Tân Kỳ) từ Nghệ An vào Khu bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà để dựng lán trại, đặt bẫy thú. Trong thời gian đi săn tại đây, nhóm của Sơn đã sát hại nhiều cá thể voọc chà vá chân nâu, sấy khô thịt, còn xương thì bó thành từng bó phơi trên giàn bếp.
Vào thời điểm bị lực lượng chức năng phát hiện, trong lán chỉ có mình Sơn. Tang vật thu giữ tại hiện trường gồm nhiều bẫy dây thép, dao phát rừng, một túi đựng thịt và xương động vật. Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng đã gửi mẫu vật thu giữ để trưng cầu giám định tại Viện Sinh thái và tài nguyên sinh vật (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Việt Nam). Kết quả xác định đây là loài voọc chà vá chân nâu quý hiếm, thuộc nhóm IB, nằm trong sách đỏ thế giới.
Chi cục Kiểm lâm TP đã khởi tố vụ án, chuyển toàn bộ hồ sơ, tang vật sang Cơ quan CSĐT Công an quận Sơn Trà. Sau một thời gian điều tra, Công an quận Sơn Trà đã khởi tố bị can Vi Văn Sơn về tội vi phạm các quy định về bảo vệ động vật hoang dã, quý hiếm theo khoản 2 Điều 190 BLHS nhưng VKSND cùng cấp không phê chuẩn. Lý do là theo Điều 21 Nghị định 157/2013 thì giá trị của tang vật thu giữ thuộc nhóm IB phải trên 100 triệu đồng thì mới xử lý hình sự được.
Cơ quan điều tra đã gửi yêu cầu định giá cá thể voọc chà vá chân nâu đến Hội đồng Định giá tài sản trong tố tụng hình sự quận Sơn Trà; Hội đồng Định giá tài sản trong tố tụng hình sự TP Đà Nẵng và Hội đồng Định giá tài sản trong tố tụng hình sự của Bộ Tài chính. “Cả ba cấp đều trả lời chung kết quả là voọc chà vá chân nâu không lưu hành trên thị trường nên không có cơ sở để định giá. Cơ quan điều tra cũng gặp nhiều khó khăn, vướng mắc trong vụ việc này” - Công an quận Sơn Trà thông tin.
Do còn nhiều điểm vướng nên vụ án được gia hạn điều tra thêm ba tháng. “Tuy nhiên, nếu vẫn bắt buộc phải định giá voọc thì có thể vụ việc chỉ dừng lại ở mức xử phạt hành chính các đối tượng săn bắt voọc trái phép” - một cán bộ Công an quận Sơn Trà nhận định.
Theo các chuyên gia về bảo tồn động vật, các loài động vật quý hiếm không được phép lưu thông trên thị trường nên cũng không thể định giá cụ thể. Hơn nữa, đây là loài động vật cần được bảo tồn, do đó việc xâm hại này không đơn thuần là bị thiệt hại về vật chất mà còn là tài sản phi vật chất.
Ông LÊ VĂN NHÌ, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng: Cơ quan kiểm lâm đã yêu cầu Hạt Kiểm lâm Sơn Trà-Ngũ Hành Sơn tác động với địa phương để có phương án xử lý sớm vụ việc này. Quan điểm của cơ quan kiểm lâm là cần phải xử lý hình sự người đặt bẫy, giết hại voọc chà vá chân nâu trong khu bảo tồn để giáo dục, răn đe chung.
GS-TS ĐẶNG HUY HUỲNH, Chủ tịch Hội Động vật học Việt Nam, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ TN&MT Việt Nam: Voọc chà vá chân nâu là nguồn gen quý chỉ có ở vùng rừng núi Việt Nam và Lào, cần được ưu tiên bảo vệ. Do đó, việc quy ra giá trị 50 triệu đồng hay 100 triệu đồng là điều không thể. Hành vi giết hại loài động vật nằm trong sách đỏ Việt Nam và thế giới cần được xử phạt thích đáng để phòng ngừa. (Pháp Luật TP.HCM 9/9) đầu trang(
Trong lúc tuần tra, lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về Hình sự – Kinh tế – Ma túy Công an huyện Tam Nông, tỉnh Đồng Tháp đã phát hiện, bắt quả tang một vụ vận chuyển lâm sản trái phép.
Trước đó, vào lúc 10h00 ngày 7/9, lực lượng Công an huyện Tam Nông đã phát hiện, bắt quả tang đối tượng Đặng An Em (SN 1986, ngụ ấp Bình Chánh, xã Bình Thạnh, Thị xã Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp) đang điều khiển xe ô tô tải biển số 67C–012.52 chở 150 hộp gỗ, trọng lượng 160kg nên lập biên bản xử lý.
Qua làm việc, đối tượng Đặng An Em thừa nhận đang vận chuyển gỗ từ xã An Hòa đến xã An Long thì bị lực lượng Công an huyện Tam Nông phát hiện bắt giữ.
Hiện tang vật được công an tạm giữ nhằm xác minh làm rõ và xử lý theo quy định pháp luật. (Người Đưa Tin 8/9) đầu trang(
“Chỉ đưa ra lưu thông các sản phẩm mỹ phẩm đáp ứng các quy định về quản lý mỹ phẩm, không vi phạm quy định của pháp luật liên quan đến thực vật, động vật hoang dã, nguy cấp, quý, hiếm”.
Đó là yêu cầu của ông Trương Quốc Cường, Cục trưởng Cục Quản lý dược (Bộ Y tế), gửi Sở Y tế và các đơn vị sản xuất, kinh doanh mỹ phẩm mới đây.
Ông Cường đề nghị các tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm đưa sản phẩm ra thị trường cần rà soát lại thành phần công thức các sản phẩm mỹ phẩm. Đối với các sản phẩm mỹ phẩm mà trong công thức sản phẩm có thành phần liên quan đến động vật, thực vật thuộc danh mục động vật, thực vật hoang dã, nguy cấp, quý, hiếm cần được bảo vệ thì phải cam kết cung cấp đầy đủ tài liệu chứng minh nguồn gốc hợp pháp các thành phần trong sản phẩm mỹ phẩm không phải là đối tượng bị cấm khai thác thương mại theo quy định của pháp luật. (Pháp Luật TP.HCM 9/9) đầu trang(
Thời gian gần đây, lực lượng chức năng phát hiện nhiều vụ khai thác nhựa thông, phá rừng chiếm đất trồng cây keo và khai thác vàng trái phép trong lâm phận rừng phòng hộ (RPH) Phú Ninh (Quảng Nam).
Mức độ vi phạm của những vụ việc đã phát hiện được đánh giá là rất nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến RPH Phú Ninh và danh thắng Di tích cấp quốc gia hồ Phú Ninh.
Điều đáng nói, trong nhiều vụ việc được cơ quan chức năng phát hiện gần đây đều thuộc lâm phận RPH Phú Ninh nhưng đơn vị quản lý là Ban quản lý (BQL) RPH Phú Ninh vẫn không hay biết. Báo cáo về tình hình khai thác nhựa thông, phá rừng chiếm đất trồng keo và khai thác vàng trái phép trong lâm phận RPH Phú Ninh của Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Nam lập ngày 28-8-2015, có đề cập: Việc khai thác nhựa thông của Cty TNHH MTV Tiến Thiên Tân (viết tắt: Cty Tiến Thiên Tân, đóng tại xã Tam Xuân 2, H. Núi Thành, Quảng Nam) tại khoảnh 5, Tiểu khu 592 (xã Tam Xuân 2) và khoảnh 1, Tiểu khu 599 (xã Tam Thạnh, H. Núi Thành) sai quy trình, không đúng hồ sơ thiết kế được duyệt.
Do đó Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Nam đã chỉ đạo Hạt Kiểm lâm Núi Thành kiểm tra, xử lý Cty Tiến Thiên Tân về hành vi khai thác rừng trái phép.
Được biết, trong thời gian Cty Tiến Thiên Tân thực hiện khai thác nhựa thông, BQL RPH Phú Ninh đã tổ chức 5 đợt kiểm tra, trong đó có 2 đợt phối hợp với Hạt Kiểm lâm Núi Thành đều khẳng định: Cty Tiến Thiên Tân khai thác sai quy trình, không đúng với hồ sơ thiết kế, nhưng BQL RPH Phú Ninh lại không báo cáo và đề xuất xử lý vụ việc trên.
Không những để xảy ra sai phạm liên quan đến việc khai thác nhựa thông, mà ngành lâm nghiệp tỉnh còn phát hiện, trong tổng số 121,13ha rừng tự nhiên ở xã Tam Sơn (H. Núi Thành) mà BQL RPH Phú Ninh quản lý và giao khoán cho các nhóm hộ dân quản lý, bảo vệ và khoanh nuôi tái sinh tự nhiên chỉ còn có 28,652ha, nghĩa là diện tích rừng tự nhiên bị tàn phá lên đến 92,505ha.
Trong số rừng tự nhiên bị tàn phá nói trên được phát hiện tại khoảnh 5, Tiểu khu 596, có 12,39ha giao cho nhóm hộ Tô Đức Kiểm đã bị phá hoàn toàn, trong đó 11ha bị phá để trồng keo. Còn tại khoảnh 6, tiểu khu 596 có 82,36ha giao cho nhóm hộ Nguyễn Lương Đào (cả hai đều trú thôn Thuận Tây Yên, xã Tam Sơn) thì có đến 72,471ha bị phá để trồng keo. Ở tiểu khu này ông Kiểm còn được giao 5 lô với diện tích 38,77ha thì có đến 20,034ha đã bị tàn phá để trồng keo.
Trước sự việc trên, Hạt Kiểm lâm Núi Thành đã khởi tố vụ án và chuyển hồ sơ cho CAH Núi Thành tiếp tục điều tra, xử lý theo thẩm quyền. Ngoài ra, một số người dân cũng vào khu vực RPH Phú Ninh đốn gỗ, khai thác vàng sa khoáng trái phép và được các ngành chức năng ngăn chặn, xử lý.
Về trách nhiệm của BQL RPH Phú Ninh, Chi cục Kiểm lâm nhận định: BQL RPH Phú Ninh thực hiện chưa đầy đủ các trình tự về khai thác lâm sản (nhựa thông). Cụ thể, bàn giao hiện trường khi chưa có quyết định cấp phép; thiếu sót trong việc đánh dấu sơn lên thân những cây thông được phép khai thác nhựa. Không có các biện pháp xử lý cây keo tái sinh xen lẫn dưới tán rừng thông. Thiếu trách nhiệm trong việc kiểm tra, giám sát, nghiệm thu các hạng mục lâm sinh...
Còn đối với Hạt Kiểm lâm Núi Thành: Việc tổ chức kiểm tra, giám sát chưa thường xuyên, khi phát hiện vi phạm nhưng chưa kịp thời xử lý hoặc báo cáo, đề xuất xử lý. Công tác chỉ đạo và kiểm tra giám sát việc thực hiện nhiệm vụ của công chức Kiểm lâm địa bàn để xảy ra tình trạng phá rừng tự nhiên với diện tích lớn, diễn ra trong thời gian dài nhưng chậm phát hiện và đề xuất xử lý...
Được biết khu vực RPH Phú Ninh có nhiều đơn vị quản lý như: BQL RPH Phú Ninh, Hạt Kiểm lâm Phú Ninh, Hạt Kiểm lâm Núi Thành, Đồn CA Phú Ninh... thế nhưng việc vi phạm trên diễn ra trong thời gian dài mà không được xử lý kịp thời, dẫn đến hàng chục héc-ta RPH, rừng tự nhiên, rừng thông... bị phá hủy. Thiết nghĩ đã đến lúc các ngành chức năng cần điều tra, xử lý rốt vấn đề, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật. (Công An TP.Đà Nẵng 8/9) đầu trang(
Thực hiện kế hoạch công tác bảo tồn thiên nhiên năm 2015 đã được Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT phê duyệt, nhằm từng bước nâng cao nghiệp vụ cho cán bộ chuyên môn của các đơn vị và công chức kiểm lâm địa bàn, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Thừa Thiên Huế đã tổ chức khóa Tập huấn nghiệp vụ BTTN năm 2015 từ ngày 4 đến 5/9/2015 tại Chi cục Kiểm lâm Thừa Thiên Huế.
Thành phần tham gia gồm 30 người là cán bộ Kiểm lâm của các Hạt Kiểm lâm, 02 đội KLCĐ-PCCCR, 02 Trạm Kiểm lâm có sào chắn, và 02 Hạt Kiểm lâm của KBTTN Phong Điền và KBT Sao la.
Hình thức và phương pháp tổ chức: Đi thực tế tại hiện trường VQG Bạch Mã, kết hợp với bộ công cụ bằng hình ảnh các loài động vật rừng để nhận biết một số đặc điểm của các loài, phương pháp định danh, phân loại, cứu hộ, xử lý tang vật, thu thập mẫu vật về đa dạng sinh học tại rừng... Tham quan cơ sở nuôi ĐVR và đúc rút kinh nghiệm trong việc cấp phép, quản lý trại nuôi. Trao đổi kinh nghiệm về công tác quản lý gây nuôi động vật rừng và một số thông tin quy định mới của pháp luật trong quản lý gây nuôi và xử lý các vụ vi phạm liên quan đến ĐVR.
Thông qua lớp tập huấn, các học viên được rèn luyện các kỹ năng cơ bản về nhận dạng, định danh, phân loại, cứu hộ, xử lý tang vật của các vụ vi phạm là động vật hoang dã và giám sát ĐDSH, thu thập mẫu vật... trong quá trình tác nghiệp của cán bộ Kiểm lâm và cán bộ các KBT.
Lần này các học viên được thực hành so sánh sự khác nhau giữa một số loài có hình dáng đặc điểm bên ngoài gần giống nhau, để tìm ra sự khác biệt, biết được đặc điểm đặc trưng nhất để có thể phân biệt được chúng một cách chính xác.
Các học viên đã lần lượt so sánh sự khác nhau giữa: Cu li lớn và cu li nhỏ, tê tê Java và tê tê vàng, gấu ngựa và gấu chó, bò tót với bò rừng, kỳ đà hoa và kỳ đà vân, trăn đất và trăn gấm, rắn cạp nong và rắn cạp nia, rắn ráo trâu và rắn ráo thường, hổ mang và rắn hổ mang chúa, cá sấu hoa cà và cá sấu xiêm, cầy hương với vòi hương, báo hoa mai với báo gấm, báo gấm với mèo gấm, mang lớn và mang nhỏ… Các học viên cũng rất hào hứng chia sẻ những kinh nghiệm nhận biết ĐVR qua hình ảnh thực tế.
Đồng thời phổ biến quy trình cấp phép và quản lý trong công tác gây nuôi động vật rừng, cập nhật những thông tin, quy định mới của pháp luật trong quản lý gây nuôi và xử lý các vụ vi phạm liên quan đến ĐVHD.
Khóa tập huấn này được phần lớn học viên đánh giá cao không chỉ vì các nội dung thiết thực, cần thiết cho công tác BTTN ở cơ sở mà còn do hình thức đi thực tế ngoài hiện trường nên hấp dẫn, không bị nhàm chán. Kết thúc khoá tập huấn, qua tổng kết, đánh giá có 30% học viên đạt loại trung bình, 50% đạt loại khá và 20 % đạt loại giỏi...
Đây là lớp tập huấn thứ hai được tổ chức trong năm 2015 nhằm giúp kiểm lâm địa bàn nắm vững thêm chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của công chức kiểm lâm, kiểm lâm phụ trách địa bàn khi thi hành công vụ. (Chi Cục Kiểm Lâm Thừa Thiên – Huế 8/9) đầu trang(
Sau khi các phương tiện thông tin đại chúng phản ánh tình trạng khai thác nhựa thông sai quy định, phá rừng chiếm đất trồng keo tại rừng phòng hộ Phú Ninh, Chi cục Kiểm lâm tỉnh vừa có báo cáo (số 106/BC-CCKL, ngày 28.8.2015) gửi UBND tỉnh và Sở NN&PTNT.
Riêng vụ việc phá rừng chiếm đất trồng keo tại xã Tam Sơn (Núi Thành) nằm trong rừng phòng hộ Phú Ninh, văn bản cho rằng tại khoảnh 5, 6 thuộc tiểu khu 596 xã Tam Sơn phát hiện diện tích rừng bị thiệt hại gần 10ha, trạng thái rừng Ic, IIb thuộc đối tượng khoanh nuôi xúc tiến tái sinh và khoán quản lý bảo vệ do Ban Quản lý rừng phòng hộ Phú Ninh ký hợp đồng giao khoán cho nhóm hộ ông Tô Đức Kiểm (thôn Thuận Yên Tây) và ông Nguyễn Lương Đào (thôn Mỹ Đông, xã Tam Sơn) thời hạn 5 năm.
Hạt Kiểm lâm huyện Núi Thành đã khởi tố vụ án hình sự và chuyển giao cho Công an huyện Núi Thành điều tra, xử lý theo thẩm quyền. Đối với vụ khai thác nhựa thông sai quy định, Hạt Kiểm lâm huyện Núi Thành đang phối hợp với Ban Quản lý rừng phòng hộ Phú Ninh, Công ty TNHH MTV Tiến Thiên Tân và các cơ quan chức năng kiểm tra hiện trạng, xác lập hồ sơ để xử lý theo quy định của pháp luật.
Theo ông Phan Tuấn - Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh, riêng về việc chặt cây khai thác vàng trái phép trong khu vực lòng hồ Phú Ninh, Ban Quản lý rừng phòng hộ Phú Ninh đang tiếp tục phối hợp với các Hạt Kiểm lâm Phú Ninh, Núi Thành, Đồn Công an Phú Ninh và UBND các xã trong khu vực tổ chức kiểm tra, truy quét, xử lý các đối tượng phá rừng, khai thác vàng trái phép trong lâm phận quản lý.
Trả lời với các cơ quan truyền thông tại cuộc họp gần đây, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Huỳnh Khánh Toàn khẳng định, tỉnh đã chỉ đạo quyết liệt ngành lâm nghiệp kiểm tra, báo cáo cụ thể để xử lý vụ việc nhằm kiên quyết bảo vệ rừng, bảo vệ môi trường tại khu vực hồ Phú Ninh. (Báo Quảng Nam 8/9) đầu trang(
Trong lúc tham gia dập lửa cứu rừng vào tối ngày 7/9, một cán bộ thuộc BQL rừng phòng hộ Hồng Lĩnh (Hà Tĩnh) đã bị rắn độc cắn vào chân, phải nhập viện khẩn cấp.
Nạn nhân bị rắn độc tấn công nói trên là anh Hoàng Thế Phong, SN 1982, là cán bộ trạm bảo vệ rừng Cù Lây, thuộc BQL rừng phòng hộ Hồng Lĩnh.
Nguồn tin từ BQL rừng phòng hộ Hồng Lĩnh cho biết, vào tối ngày 7/9, khi cùng nhiều lực lượng tham gia dập đám cháy tại khu vực rừng thông rú Am, gần khu di tích Chùa Chân Tiên, thuộc xã Thịnh Lộc, huyện Lộc Hà, anh Phong đã bị một con rắn cắn vào chân. Nọc độc đã khiến anh Phong bị choáng, người nhợt nhạt, sau đó được hai đồng nghiệp đưa đi cấp cứu khẩn cấp tại Bệnh viện huyện Can Lộc.
Ngay trong đêm qua nhờ các bác sỹ tại nói trên đã tiến hành các biện pháp điều trị đặc biệt nên độc tố rắn đã được loại bỏ. Hiện anh Phong đã qua khỏi cơn nguy kịch.
Ngay trong sáng nay, lãnh đạo BQL rừng phòng hộ Hồng Lĩnh đã tiến hành thăm hỏi, động viên kịp thời anh Phong, để cán bộ này yên tâm điều trị. (Dân Trí 8/9) đầu trang(
Từ nay đến tháng 6/2016, Sở Tài nguyên và Môi trường Lâm Đồng tổ chức lập Dự án Quy hoạch bảo tồn đa dạng sinh học đến năm 2020, định hướng đến năm 2030. Theo đó, nội dung của Dự án gồm phần đánh giá hiện trạng và phần xác định phương hướng, mục tiêu, nhiệm vụ và các phương án bảo tồn đa dạng sinh học trong thời kỳ quy hoạch.
Cụ thể như: đánh giá, phân tích đặc điểm kinh tế, văn hóa, xã hội, hiệu quả đầu tư bảo tồn đa dạng sinh học của Lâm Đồng giai đoạn 2010 - 2015; tổng hợp, thống kê các diện tích hệ sinh thái tự nhiên điển hình, các ưu tiên bảo tồn đa dạng sinh học; các đặc trưng của khu hệ động, thực vật; tình hình quản lý, bảo vệ các loài đặc hữu, quý hiếm; quy hoạch tổng thể bảo tồn đa dạng sinh học của cả nước đối với công tác bảo tồn đa dạng sinh học của tỉnh Lâm Đồng; quy hoạch hệ thống các khu bảo tồn cấp quốc gia, các khu dự trữ thiên nhiên, bảo tồn loài, sinh cảnh, bảo vệ cảnh quan cấp tỉnh; các giải pháp về cơ chế chính sách nhằm bảo đảm các hệ sinh thái tự nhiên… (Báo Lâm Đồng 8/9) đầu trang(

QUẢN LÝ – SỬ DỤNG – PHÁT TRIỂN RỪNG
Được sự hỗ trợ của Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, Trung tâm Khuyến nông Hà Tĩnh tổ chức lớp tập huấn “Bồi dưỡng phương pháp khuyến nông và kỹ thuật trồng rừng nguyên liệu”
Lớp tập huấn được tổ chức trong 3 ngày (3-5/9/2015) với sự tham gia của 30 học viên là cán bộ khuyến nông, cộng tác viên khuyến nông trong tỉnh.
Tới dự khai mạc và chỉ đạo lớp tập huấn, đồng chí Phan Thanh Nam – Phó Giám đốc Trung tâm KNQG đã nêu lên ý nghĩa và tầm quan trọng của khóa đào tạo, nhằm nâng cao nghiệp vụ kỹ năng khuyến nông góp phần đáp ứng yêu cầu, trách nhiệm của người cán bộ khuyến nông trong giai đoạn mới, bắt kịp với thời kỳ đổi mới của công tác khuyến nông và phục vụ tái cơ cấu ngành nông nghiệp. Đồng thời, đồng chí nhấn mạnh khóa đào tạo cần đạt được  kết quả cao nhất để cán bộ và cộng tác viên khuyến nông đẩy mạnh chuyển giao TBKT nói chung và phát triển cây nguyên liệu cho bà con nông dân nói riêng.
Qua khóa tập huấn, học viên được giảng viên truyền đạt những kiến thức về phương pháp khuyến nông như: kỹ năng giảng dạy, hướng dẫn, giảng dạy thực hành FFS, tổ chức lớp học cho người lớn. Về kỹ thuật trồng rừng nguyên liệu, học viên đã được các giảng viên là những cán bộ chuyên ngành lâm nghiệp có trình độ và khả năng tốt giảng dạy hướng dẫn.
Học viên được giới thiệu định hướng phát triển ngành lâm nghiệp của tỉnh, những tiến bộ mới về kỹ thuật trồng rừng nguyên liệu, những giống mới cho năng suất cao, dễ trồng nên áp dụng tại địa phương, kỹ thuật chăm sóc, phòng trừ một số loài cây chính ở Hà Tĩnh như: keo lai, bạch đàn, xoan ta và một số lâm sản phụ khác có giá trị...
Cùng với việc học trên lớp, các học viên còn được đi tham quan thực tế tại vườn ươm cây giống lâm nghiêp của Ban quản lý rừng phòng hộ thiên nhiên Kẻ Gỗ. Tại đây học viên được cán bộ kỹ thuật hướng dẫn các biện pháp gieo ươm, chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh cây giống và giới thiệu các giống mới có thể trồng thành công tại Hà Tĩnh
Sau khóa học, các học viên đã nắm được các phương pháp khuyến nông và kỹ thuật trồng rừng cây nguyên liệu, tăng thêm khả năng hoạt động khuyến nông và hướng dẫn bà con thực hiện trồng rừng đúng tiêu chuẩn kỹ thuật đạt hiệu quả cao. (Trung Tâm Khuyến Nông Quốc Gia 8/9) đầu trang(
Đó là số tiền chi cho “Dự án Phục hồi và phát triển rừng phòng hộ ven biển, ven sông ở Hải Phòng giai đoạn 2015-2020” vừa được Chủ tịch UBND TP Hải Phòng, Lê Văn Thành ký quyết định phê duyệt.
Dự án nhằm phát triển hệ thống rừng phòng hộ ven biển, ven sông, bảo vệ các tuyến đê, bảo tồn đa dạng sinh học đồng thời tạo tiền đề phát triển du lịch sinh thái… Hoạt động này cũng nhằm thực hiện nhiệm vụ quy hoạch, bảo vệ và phát triển rừng TP Hải Phòng đến năm 2020.
Để đạt mục tiêu trên, dự án sẽ trồng mới 837 ha rừng ngập mặn ven biển, ven sông. Trong đó, phường Bàng La (quận Đồ Sơn) 402 ha, xã Đại Hợp (huyện Kiến Thụy) 319 ha, xã Đông Hưng, Tiên Hưng (huyện Tiên Lãng) 100 ha, xã Tam Hưng, Lập Lễ, Phả Lễ (huyện Thủy Nguyên) 16 ha.
Bên cạnh đó, xây dựng 3 ha vườn ươm cây giống bần chua tạm thời phục vụ trồng rừng tại bãi triều ngoài đê thuộc xã Đông Hưng, Vinh Quang (Tiên Lãng) và phường Bàng La (quận Đồ Sơn).
Dự án cũng sẽ đầu tư nâng cấp, cứng hóa 2 tuyến đường công vụ kết hợp nhiệm vụ tuần tra, bảo vệ rừng, vận chuyển cây giống trồng rừng, phòng chống bão lụt... với tổng chiều dài hơn 2,6 km tại huyện Tiên Lãng.
Các hạng mục trên cần tổng vốn đầu tư hơn 103 tỷ đồng, trong đó gần 99 tỷ đồng từ nguồn vốn ODA của Chương trình ứng phó với biến đổi khí hậu (SP-RCC), số còn lại là ngân sách thành phố dự phòng chi biến động giá.
Dự án thực hiện từ nay đến năm 2020, do Trung tâm Giống và phát triển nông lâm nghiệp công nghệ cao Hải Phòng làm chủ đầu tư với sự tư vấn của Phân viện Điều tra Quy hoạch rừng Đông Bắc bộ (Viện Điều tra Quy hoạch rừng). (Nông Nghiệp Việt Nam 8/9) đầu trang(
Nhằm mục tiêu tăng độ che phủ của rừng, giải quyết tình trạng rừng trống cây, đồi trọc, UBND tỉnh Đắk Lắk đã quyết định giao cho nhiều doanh nghiệp (DN) đất rừng ở các địa phương trong tỉnh để khai hoang trồng rừng và trồng cao su. Tuy nhiên, hiện nay sau khi được giao rừng, có không ít DN thực hiện sai cam kết trong việc trồng rừng.
Cụ thể, tháng 7/2010, UBND tỉnh Đắk Lắk quyết định cho Công ty CP ĐTXD Tân Phú Hưng khai hoang 371,9ha đất để trồng cao su, ở xã Ea Sol, huyện Ea H’leo. Theo tiến độ trong dự án đầu tư, công ty sẽ trồng hết diện tích cao su theo quy hoạch trong 2 năm 2010 và 2011. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại – sau 5 năm được giao đất rừng, DN này chỉ mới trồng được 26ha cao su.
Đầu năm 2012, Công ty TNHH Anh Quốc (tại tiểu khu 239, xã Cư M’lan, huyện Ea Súp) hoàn thành việc trồng thí điểm 100ha cao su trên diện tích đất tỉnh cho thuê. Dù vậy, theo ý kiến của địa phương, hiện nay công ty này có biểu hiện thiếu năng lực để tiếp tục thực hiện dự án. Năm 2013, UBND tỉnh Đắk Lắk tổ chức kiểm tra, kết quả cho thấy, tại dự án này nhiều diện tích cao su sinh trưởng kém, tỉ lệ chết tương đối cao do bị ngập úng và bị chết khô do tỉa cành không đúng kỹ thuật, đầu tư chăm sóc chưa đúng mức. Đến nay, tình trạng trên vẫn chưa được khắc phục.
Ngoài ra, Công ty TNHH TMSX Lộc Phát thuê đất rừng tại tiểu khu 106, thuộc địa phận xã Ea Hiao, huyện Ea H’leo và Công ty CP Địa ốc Thái Bình Phát được thuê đất rừng tại tiểu khu 267, 268 thuộc địa phận xã Ea Bung, huyện Ea Súp thay vì trồng rừng như cam kết lại triển khai trồng cà phê và sắn. Trước tình hình trên, UBND tỉnh Đắk Lắk đã nhiều lần có văn bản yêu cầu 2 công ty khắc phục trồng lại rừng trên diện tích đã trồng cà phê, sắn sai mục đích nhưng DN vẫn cố tình không thực hiện.
Riêng đối với Công ty TNHH Hoàng Nguyễn, năm 2009 được UBND tỉnh Đắk Lắk cho thuê 438ha đất rừng, trong đó diện tích rừng tự nhiên cần khoanh nuôi, bảo vệ gần 76ha, đất rừng chuyển đổi trồng cao su gần 364ha. Tuy nhiên, đến nay công ty mới trồng được hơn 100 ha cao su phát triển không tốt, còn lại tổ chức trồng mỳ và một số cây hoa màu khác.
Nghiêm trọng hơn, một số DN đang chờ UBND tỉnh Đắk Lắk xem xét hồ sơ nhưng lại tự ý khai hoang trái phép. Điển hình như Công ty TNHH 27/7 (tại xã Ea Bung, huyện Ea Súp) tháng 10/2012, hồ sơ thiết kế kỹ thuật cải tạo rừng của DN được Sở NN&PTNT thẩm định, trình UBND tỉnh xin chủ trương xử lý cây gỗ trên diện tích rừng được thuê để cải tạo. Tuy nhiên, trong thời gian chờ UBND tỉnh xem xét giải quyết, DN đã tự ý khai hoang trái phép 38,66ha trong diện tích quy hoạch cải tạo rừng và tiến hành trồng 24,43ha cao su, 2ha điều.
Trước thực trạng này, đã có 9 Dự án trồng rừng và cao su trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đã bị thu hồi và kiến nghị thu hồi chủ trương đầu tư do không thực hiện đúng cam kết với chính quyền địa phương. (Tạp Chí Cao Su 8/9) đầu trang(
Trước khi tiến hành sắp xếp lại các lâm trường theo Nghị quyết 28-NQ/TW ngày 16/6/2003 của Bộ Chính trị về tiếp tục sắp xếp, đổi mới và phát triển nông lâm trường quốc doanh, trên địa bàn tỉnh Yên Bái có 9 lâm trường (LT), tổng diện tích gần 167.500ha.
Thực hiện việc sắp xếp lại các LT, Yên Bái đã chuyển đổi LT Trạm Tấu thành Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Trạm Tấu và LT Púng Luông thành Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Mù Cang Chải; chuyển đổi 4 LT: Yên Bình, Việt Hưng, Ngòi Lao, Thác Bà sang công ty TNHH một thành viên lâm nghiệp 100% vốn Nhà nước. Đến nay còn 3 LT chưa hoàn thành chuyển đổi là LT Lục Yên, Văn Yên và Văn Chấn.
Sau chuyển đổi, đã thực hiện công tác đo đạc, lập hồ sơ giao đất, cấp Giấy chứng nhận (GCN) quyền sử dụng đất cho GCN đất lâm nghiệp cho Ban quản lý rừng phòng hộ huyện Mù Cang Chải, Ban Quản lý rừng phòng hộ huyện Trạm Tấu với tổng diện tích đất giao là trên 104.871ha và Ban Quản lý khu bảo tồn loài, sinh cảnh và Khu bảo tồn thiên nhiên Nà Hẩu với tổng diện tích đất giao là gần 36.151ha; đã thực hiện công tác đo đạc, lập hồ sơ giao đất, cấp GCN quyền sử dụng đất cho GCN đất lâm nghiệp cho 7 công ty lâm nghiệp thuê đất với diện tích trên 15.193ha. Tuy nhiên, toàn bộ diện tích LT của các công ty lâm nghiệp chưa được cắm mốc ranh giới để quản lý do không có kinh phí để tổ chức cắm mốc.
Qua kiểm tra và theo dõi thực tế cho thấy việc quản lý, sử dụng đất của các LT và các công ty lâm nghiệp còn một số hạn chế. Còn có tình trạng cho mượn đất để sử dụng vào các mục đích khác, vẫn còn tình trạng tranh chấp, lấn chiếm đất đai, trong đó diện tích đất bị tranh chấp, lấn chiếm là lớn, khoảng 750ha; không sử dụng đất, sử dụng đất không hiệu quả hoặc hiệu quả thấp, đơn vị không quản lý được; ký các hợp đồng giao nhận khoán và thu phí quản lý trên diện tích khoán cho người dân (người dân tự bỏ vốn 100% để trồng và chăm sóc bảo vệ) và có tình trạng khoán trắng trên diện tích đất được UBND tỉnh cho thuê, như LT Văn Yên.
Ngoài ra, trong quá trình quản lý, sử dụng đất, một số công ty lâm nghiệp khi được phê duyệt chuyển đổi thành công ty TNHH một thành viên lâm nghiệp nhưng không kê khai các diện tích đang được quản lý, sử dụng để được UBND tỉnh cho thuê đất. Đối với LT Văn Chấn, hầu hết diện tích đất rừng của LT là diện tích rừng tự nhiên sản xuất, điều kiện khí hậu khắc nghiệt, đồi núi cao, độ dốc lớn nên việc phát triển trồng rừng không hiệu quả.
Những hạn chế, yếu kém này có yếu tố khách quan nhưng nguyên nhân chính vẫn là chủ quan là chủ yếu. Nhận thức của nhiều cấp ủy đảng, chính quyền chưa đầy đủ, thiếu thống nhất, chưa thấy hết được vị trí, vai trò của các LT và sự cần thiết sắp xếp, đổi mới LT quốc doanh. Một bộ phận lãnh đạo LT chậm đổi mới nhận thức, không chủ động tháo gỡ khó khăn, tổ chức lại sản xuất, kinh doanh theo cơ chế quản lý mới.
Một số cơ chế, chính sách thiếu đồng bộ, chưa phù hợp với thực tiễn, công tác quản lý Nhà nước về LT còn nhiều bất cập, năng lực, trình độ cán bộ quản lý chưa đáp ứng được yêu cầu. Sự phối hợp với cấp ủy đảng, chính quyền địa phương để giải quyết, tháo gỡ khó khăn đối với các trường hợp tranh chấp, lấn chiếm đất đai, chuyển giao đất, rừng về địa phương quản lý ở nhiều nơi còn yếu, chưa chặt chẽ, chưa quyết liệt, phối hợp thiếu đồng bộ. Những sai phạm, hạn chế này đã được chỉ ra và yêu cầu các khắc phục qua các đợt thanh tra nhưng việc khắc phục của các công ty lâm nghiệp chưa thực hiện nghiêm túc, chưa tích cực.
Mới đây, tại Hội thảo “Tình hình quản lý, sử dụng đất đai tại các LT quốc doanh - Thực trạng và những vấn đề đặt ra" do Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức tại Yên Bái, Yên Bái cũng đã đề cập đến một số giải pháp thực hiện vấn đề này trên địa bàn tỉnh. Theo đó, đối với các LT thực hiện giải thể, UBND tỉnh giao cho Sở Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan hoàn thiện hồ sơ thu hồi đất, giao lại cho địa phương quản lý, phần diện tích đất LT sẽ tiếp tục thực hiện theo đề án giao rừng, cho thuê rừng gắn với giao đất, cho thuê đất cho hộ gia đình, cá nhân hoặc các đơn vị tổ chức thuê đất theo quy định của pháp luật đất đai.
Đối với phần diện tích đất bị lấn chiếm, tranh chấp đất đai, khoán trắng, UBND tỉnh yêu cầu các công ty lâm nghiệp tổ chức tự rà soát xác định cụ thể diện tích bị lấn chiếm, tranh chấp đất đai; không đưa vào phương án sắp xếp, đổi mới diện tích còn có vướng mắc, chưa giải quyết triệt để việc tranh chấp, lấn chiếm.
Đối với diện tích đất các công ty lâm nghiệp đang quản lý nhưng chưa đăng ký đất đai: Không đưa vào phương án sắp xếp, đổi mới diện tích đất do các đơn vị đã quản lý từ nhiều năm nhưng không thực hiện đăng ký đất đai, sẽ thu hồi và giao lại đất cho địa phương quản lý và thực hiện việc giao rừng, cho thuê rừng theo quy định của pháp luật đất đai.
Diện tích đất có trong quyết định thuê đất nhưng vẫn do người dân địa phương quản lý, canh tác từ trước tới nay dẫn tới tranh chấp đất đai thì rà soát, trả lại cho địa phương quản lý. Đối với các diện tích đất được đưa vào phương án cổ phần hóa, để quản lý và sử dụng đất tại các công ty lâm nghiệp được tốt, hạn chế được việc tranh chấp, lấn chiếm đất đai thì toàn bộ diện tích đất được thuê phải được chôn mốc ranh giới thuê đất.
Trong quá trình lập phương án cổ phần hóa các công ty lâm nghiệp, phải xác định nhu cầu sử dụng đất phù hợp với năng lực quản lý, hiệu quả sản xuất kinh doanh, khả năng đáp ứng về vốn, nhân lực lao động của mình, từ đó hạn chế tình trạng bao chiếm đất, thu lợi từ đất dưới hình thức giao khoán trắng với người lao động. (Báo Yên Bái 8/9) đầu trang(
Tham dự Tết trồng cây có Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Điện Biên, Lãnh đạo và nhân dân huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên.
Huyện Điện Biên là một trong những huyện tích cực tham gia phong trào trồng cây, gây rừng của Tỉnh. Trong những năm qua, Đảng bộ và nhân dân các dân tộc của Huyện đã trồng mới được hàng trăm ha rừng, hàng triệu cây phân tán đem lại màu xanh cho cuộc sống và giá trị kinh tế thiết thực cho bà con nơi đây.
Ông Nguyễn Bá Ngãi cũng đã cùng bà con nhân dân trồng cây Ban trắng, loài cây được xem là biểu trưng của núi rừng Tây Bắc. (Quỹ Bảo Vệ Và Phát Triển Rừng Việt Nam 7/9) đầu trang(
Không phát triển với tốc độ nhanh, mạnh như ở Tây Nguyên, cây mắc ca được người dân Tây Bắc đón nhận với sự thận trọng hơn. Dù vậy, khát vọng tận dụng cơ hội làm giàu với “nữ hoàng quả khô” của người Tây Bắc chưa khi nào chùng xuống.
Năm 2011, chị Nguyễn Khánh Hòa làm trang trại nuôi lợn thịt ven thị xã Lai Châu với diện tích 4ha. Chị muốn tìm một loại cây khác lạ trồng trên diện tích 3ha vẫn còn bỏ trống để tận dụng nguồn phân chuồng chăn nuôi. Chị lên mạng tự tìm hiểu rồi chọn trồng 3 loại cây: Dẻ Trùng Khánh, xoài và cây mắc ca. Chị tìm đến Trung tâm Chuyển giao kỹ thuật nông lâm nghiệp Đá Chông (thuộc Bộ NNPTNT) tại Ba Vì, Hà Nội mua 600 cây mắc ca giống với giá 60.000 đồng/cây.
Mang cây về trồng tại Lai Châu vào thời điểm năm 2011, chưa phải lúc cả nước quan tâm về “cây tỷ đô” như hồi đầu năm nay, nên chị Hòa cũng không quá quan tâm, phần vì không có điều kiện nhân lực chăm sóc liên tục vườn cây gần 1ha. Nhưng mắc ca sinh trưởng tốt, đến năm 2014 thì ra quả bói, chị thu được khoảng chục cân hạt. Chị chia hết cho người thân, bạn bè thưởng thức hương vị của hạt “nữ hoàng quả khô”.
Từ đầu năm 2015, chị Hòa bắt đầu chú ý chăm sóc và bón phân chuồng cho cây. Được chăm sóc, mắc ca ra hoa, đậu quả sai trĩu, hơn cả những hình ảnh chị thấy trên mạng Internet. Chị mừng quá, gọi điện mời ông Lê Trọng Quảng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu (phụ trách lĩnh vực lâm nghiệp, một người rất tâm huyết với ngành nông lâm nghiệp ở Lai Châu) lên xem.
Hiện tại vườn mắc ca của chị còn 450 cây đang vào tuổi thứ tư, cây cao khoảng từ 1,5 - 3m. Trò chuyện với chúng tôi ngay tại vườn mắc ca của chị Hòa, ông Nguyễn Văn Biển - Chi cục trưởng Chi cục Lâm nghiệp Lai Châu cho biết, trong đề án tái cơ cấu nông nghiệp của tỉnh Lai Châu (được UBND tỉnh chuẩn y năm 2014), từ 2015 – 2030, tỉnh Lai Châu sẽ trồng khoảng 3.000ha mắc ca.
Hiện tại, diện tích trồng mắc ca ở Lai Châu là 181,5ha, với chính sách cơ quan Nhà nước hỗ trợ tiền mua giống (60.000-70.000 đồng/cây giống). Tam Đường là huyện đang trồng nhiều nhất với 45ha mắc ca trồng xen chè, bắt đầu từ năm 2012. Diện tích 134,5ha mắc ca còn lại được trồng thuần bởi hơn 100 hộ dân, mỗi hộ 1–5ha (mật độ trồng xen chè: Phân bố 50 cây/ha; mật độ trồng thuần khoảng 277-400 cây/ha). Tại huyện Tân Uyên, mắc ca cũng đang được trồng khảo nghiệm khoảng 2ha.
Năm nay, diện tích mắc ca tại huyện Tam Đường đã bắt đầu ra hoa, bói quả  (cây 3 tuổi).  Chi cục Lâm nghiệp Lai Châu dự định trồng thêm 18ha mắc ca để làm giống, cộng với 30ha mắc ca của Doanh nghiệp Trường Giang (đầu tư tại xã Nậm Pì, huyện Nậm Nhùn), Lai Châu sẽ có điều kiện cung cấp giống mắc ca dồi dào hơn. Vườn giống mắc ca sẽ được ghép chọn từ 3 giống đã được Bộ NNPTNT khuyến cáo thích hợp với Tây Bắc (các giống OC, 246 và 816).
Theo các thông số kỹ thuật của các giống mắc ca này, trung bình 4 năm mắc ca sẽ bói quả, từ năm thứ 7 sẽ cho thu hoạch đều đặn, thời gian thu hoạch  từ 40–60 năm hoặc lâu hơn. Ông Biển đặt hy vọng loài cây này sẽ là “hạt giống thoát nghèo” cho người dân địa phương.
Anh Bùi Văn Hoằng - Trưởng Ban quản lý rừng phòng hộ 661 của huyện Nậm Nhùn (Lai Châu) cho biết: Theo quy hoạch giai đoạn 2015 – 2025 đã được tỉnh Lai Châu phê duyệt, huyện Nậm Nhùn sẽ trồng 1.800ha mắc ca tại 4 xã Nậm Pì, Mường Mô, Trung Chải, Nậm Ban. Trước mắt, mắc ca sẽ không được trồng đại trà mà làm từng bước một theo cách thức doanh nghiệp đầu tư, dân góp đất, Nhà nước hỗ trợ chính sách (theo Nghị định số 210/2013/NĐ-CP ngày 19.12.2013 của Chính phủ về chính sách khuyến khích  doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nông thôn).
Doanh nghiệp Trường Giang (ở tổ 1, phường Đoàn Kết, TP.Lai Châu) đã có bước đi mạnh dạn đầu tiên  với “cây tỷ đô”. Chị Lù Thị Bang - chủ doanh nghiệp này cho biết, dự án trồng mắc ca tại Nậm Nhùn, huyện cho triển khai trồng đến 500ha, nhưng chị chỉ dám nhận 200ha cho vừa sức. Kế hoạch của doanh nghiệp này là từ nay đến 2018, sẽ phủ kín 200ha trồng mắc ca và táo mèo (dùng để trồng ven, chắn gió).
Hiện tại, vườn ươm 10ha của doanh nghiệp đang ươm 1.000 cây mắc ca giống mua tại cơ sở của Bộ NNPTNT (80.000  đồng/cây) và gieo 1 tạ hạt giống làm gốc ghép (100.000 đồng/cân hạt giống tươi). Chị thuê 27 hộ dân Mông ở bản Pề Ngài, xã Nậm Pì “bao thầu” toàn bộ việc đào hố trồng và chăm sóc 30ha đầu tiên với giá 30.000 đồng/cây và 800.000 đồng/công chăm 1ha. Khi được thu hoạch, các hộ dân góp đất sẽ được hưởng 10% giá trị sản phẩm. Chỉ sau 2 tuần, người dân đã đào xong hố và chuẩn bị trồng. Là doanh nghiệp tư nhân, chị Bang rút tiền túi trả ngay khi dân vừa đào hố xong, nên người dân rất hào hứng.
“Tính đến hết tháng 8 vừa qua, tôi đã trồng mới thêm được 15ha cây mắc ca, nâng tổng diện tích cây mắc ca mới trồng trong 2 năm nay của doanh nghiệp tôi lên tới 30ha tại xã Nậm Pì. Tổng vốn đầu tư của gia đình tôi đã lên tới hơn 7 tỷ đồng” – chị Bang cho biết. Hiện nhiều nông dân khác cũng rất muốn trồng cây mắc ca nhưng thiếu vốn. Họ mong muốn được vay vốn với lãi suất ưu đãi, thời hạn 5 năm và hỗ trợ hợp tác với doanh nghiệp để có thêm điều kiện trồng mắc ca, đạt thu nhập cao và bền vững.
Khi được hỏi về chuyện đầu ra cho hạt mắc ca – vấn đề đang được nhiều chuyên gia khuyến cáo thận trọng, chị Bang cho biết, ngay khi chị làm vườn ươm mắc ca, đã có doanh nghiệp nước ngoài đến đề nghị hợp tác, khi mắc ca có quả sẽ bao mua sản phẩm... Nhiều năm nay, chị quan sát thấy hạt mắc ca bán ở cửa khẩu Ma Lù Thàng - giáp với Trung Quốc (cách TP.Lai Châu 70km) luôn luôn đắt hàng. Theo chị, nguồn hàng do nhà buôn Trung Quốc nhập khẩu mắc ca từ Australia rồi tái xuất qua Việt Nam.
“Để phòng rủi ro, chúng tôi cứ làm khảo nghiệm từng bước một. Làm to, đại trà thì phải đầu tư to, ăn cũng to, nhưng nếu hỏng cũng hỏng nặng. Chúng tôi làm nhỏ, đầu tư vừa phải, ăn nhỏ, nếu hỏng thì cũng không tới nỗi mất nhà…” - chị Bang tự tin nói với chúng tôi về quyết định của mình. (Dân Việt 9/9) đầu trang(
Qua nhiều năm điều tra, Chi cục Bảo vệ thực vật Lâm Đồng đã xác định tập tính của những loài sâu bệnh gây hại cây lâm nghiệp với nhiều mức độ khác nhau, từ đó, triển khai từng mô hình thí nghiệm để hoàn chỉnh quy trình phòng trừ kịp thời.
Sau 8 kỳ điều tra (mỗi quý 1 kỳ) các nhóm cây tre trúc (mạnh tông và tầm vông) sinh trưởng trên 30ha ở xã An Nhơn, Đạ Tẻh, Chi cục Bảo vệ thực vật Lâm Đồng đã xác định thành phần sâu bệnh gồm 9 loài: vòi voi, bọ xít, cào cào, mối, rệp hại măng, dế dũi, bọ hung nâu lớn, sâu cuốn lá và kiến, gây hại với 3 loại bệnh chính là bệnh bồ hóng, bệnh sọc tím và bệnh vàng lá.
Kế tiếp trong giai đoạn 2011 - 2014, Chi cục tiến hành điều tra trên cây cao su của các huyện Bảo Lâm, Đạ Huoai và Đạ Tẻh theo phương pháp mỗi huyện chọn 10 vườn tiểu điền, mỗi vườn thực hiện 5 điểm cố định theo hướng chéo gốc - đã “nhận diện” 3 loài sâu bệnh (câu cấu, nhện đỏ và rệp vảy) sinh sống bằng cách phá hoại các bộ phận thân, cành, lá và 3 loài (2 loài sùng trắng và 1 loài mối) gây hại bộ rễ cây và môi trường dinh dưỡng dưới mặt đất.
Đa số những loại côn trùng ở đây có khả năng lây lan nhiễm bệnh đối với cây cao su ở mức độ trung bình nặng như bệnh rụng lá, bệnh héo đen đầu lá, bệnh nấm hồng và bệnh phấn trắng; số côn trùng còn lại thường gây hại mức độ nhẹ là các bệnh đốm mắt chim, rụng lá mùa mưa, loét, thối, mốc và khô miệng cạo. Các loại giống cây cao su sinh trưởng ở thời kỳ kiến thiết cơ bản và thời kỳ kinh doanh như RRIV 4, PB 260, Lai hoa, PB 235… thường mẫn cảm với những loài sâu bệnh này.
Ngoài ra, trong 5 năm qua, Chi cục Bảo vệ thực vật Lâm Đồng đã hoàn thành việc điều tra, phát hiện các loài sâu bệnh hại trên từng loài cây lâm nghiệp khác như: rừng keo trồng ở Đạ Huoai và Đam Rông có 13 loài sâu gây nhiễm 5 loại bệnh phấn trắng, bồ hóng, khô cành, nấm hồng và xì mủ thân; các khu vườn mắc ca trên các địa bàn Bảo Lâm, Bảo Lộc, Di Linh, Lâm Hà đã “lên danh mục” 11 loài sâu “gieo rắc” 4 loại bệnh (xì mủ thân, chổi rồng, khô ngọn, cháy lá), đồng thời đã phát hiện 3 loài thiên địch (bọ ngựa xanh, bọ xít, nhện nhưng vẫn còn ở mức độ thấp).
Những hàng cây mai anh đào ở 5 đường phố trung tâm thành phố Đà Lạt đã xuất hiện 9 loài sâu (sâu chùa, sâu gấp lá, sâu róm, sâu kèn nhỏ, rệp sáp, bọ hung nâu, mối hại rễ, bọ nẹt xanh và sâu ăn lá) với 5 loại bệnh (xì mủ thân, khô cành, mục vỏ, thối ngọn, thối vỏ).
Theo điều kiện sinh thái của từng loại cây lâm nghiệp phát sinh sâu bệnh, Chi cục Bảo vệ thực vật Lâm Đồng đã xây dựng và khuyến cáo các quy trình ứng dụng khoa học kỹ thuật để phòng trừ đạt hiệu quả cao nhất. Cụ thể, với cây keo lá tràm, Chi cục đã thí nghiệm trên 4ha áp dụng các biện pháp lâm sinh (phát dọn thực bì, chặt toàn bộ những cây bị nhiễm bệnh gom ra chỗ trống để đốt).
Đồng thời xử lý phun thuốc bảo vệ thực vật nồng độ cao, hòa tan trong nước với các liều lượng từ 1.200 - 1.400 lít/ha (các loại thuốc Champion 77 WP, Validan 5 DD, Tung vali 3SL, Tilt super 30EC, phun 2 lần - mỗi lần cách nhau 10 ngày) và từ 1.400 - 1.600 lít/ha (thuốc Vymonyl 72 WP hay thuốc Amistar top 325 SC, phun 3 lần, mỗi lần cách nhau 7 ngày), đã có tác dụng khá cao trong phòng trừ bệnh nấm hồng và bệnh khô cành.
Với cây cao su, Chi cục đã kết thúc thí nghiệm 4 mô hình/2ha ở xã Đạ Kho, Đạ Tẻh và 15 mô hình/12ha ở xã Đoàn Kết, Đạ Huoai, sau đó thông qua quy trình bơm phun các loại thuốc bảo vệ thực vật  để phòng trừ tổng hợp các loại bệnh hại tương ứng như: Anvil 5SC, Callihex 50EC, Antracol 70 WP (bệnh rụng lá); Sulox 80 WP, Carbenzim 50FL, Binhnavil 50SC (bệnh phấn trắng); Carban 50SC, Carbenzim 50FL, Anvil 5SC (bệnh héo đen đầu lá); Phytocide 50WP, Vimonyl 72 WP, Ridomil Gold 68 WP (bệnh loét sọc mặt cạo); Tilt super 300EC, Anvil 5SC, Tung vali 3SL (bệnh nấm hồng).
Hoặc cây mai anh đào Đà Lạt được áp dụng các biện pháp lâm sinh bên cạnh sử dụng các loại thuốc phun gồm: Actinovate 1SP, Anvil 5SC (bệnh khô cành); Aliette 800WP, Agri-fos 400 (bệnh xì mủ). Ngoài ra, còn có thể thực hiện biện pháp canh tác kết hợp sử dụng thêm các loại thuốc như: Anvil 5SC để hạn chế bệnh khô ngọn trên cây thông 3 lá; thuốc Tungcydan 55EC, Diazol 10GR, Diazan 50EC để phòng trừ sâu đục thân cây mắc ca.
Những kết quả điều tra dự báo sâu bệnh gây hại cây lâm nghiệp và ứng dụng khoa học kỹ thuật phòng trừ nói trên, Chi cục Bảo vệ thực vật Lâm Đồng đã tổ chức tập huấn, hội thảo, chuyển giao cho gần 200 điều tra viên thuộc hàng chục đơn vị quản lý rừng và đông đảo người nông dân sản xuất nông - lâm kết hợp trên địa bàn. (Báo Lâm Đồng 8/9) đầu trang(
Việc quản lý và sử dụng đất tại nông, lâm trường quốc doanh đang rất khó khăn do những tranh chấp đất rừng với người dân địa phương ngày càng nhiều và  phức tạp.
Vấn đề này nếu không được giải quyết dứt điểm và hợp lý có thể sẽ trở thành rào cản, thậm chí phá vỡ những nỗ lực tiếp tục sắp xếp đổi mới và nâng cao hiệu quả hoạt động của các công ty lâm nghiệp (CTLN).
Ông Vũ Long – Hội Khoa học kỹ thuật lâm nghiệp Việt Nam lưu ý, không thể đổ lỗi hoàn toàn cho các CTLN về tình trạng gia tăng mâu thuẫn này khi bản thân người dân cũng có nhiều hoạt động lấn chiếm, sử dụng diện tích đất khoán không đúng mục đích để đáp ứng sự gia tăng dân số, nhu cầu cần có tư liệu sản xuất, nhu cầu cải thiện đời sống vật chất trong quá trình phát triển...
Theo ông Giàng A Chu – Phó Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội, việc thiếu cơ chế, chính sách thanh lý tài sản trên đất rừng đã khoán khiến việc thu hồi đất để giao cho địa phương trở nên bế tắc và “om” những tranh chấp giữa người dân và CTLN, có tình trạng “thu hồi đất rồi nhưng không giao được cho ai nên phải hợp lý hóa cho những người đang lấn chiếm”.
Tình trạng lấn chiếm đất rừng diễn ra hàng ngày, có tổ chức đến mức có cán bộ xã lưu ý “thông tin về diện tích đất rừng bị lấn chiếm chỉ có giá trị trong 24 giờ là thay đổi” nhưng các CTLN chỉ báo cáo về diện tích đất rừng bị tranh chấp/lấn chiếm “giảm đến 20%” so với thực tiễn, vì “sợ bị khiển trách” nên việc giải quyết không thể dứt điểm.
Bên cạnh đó, việc chưa xác định được ranh giới đất giữa CTLN và người dân nhưng đã áp dụng hình thức quản lý hành chính là giao sổ đỏ cho CTLN đã tiềm ẩn nhiều nguy cơ, xung đột xã hội mới, có thể trầm trọng hơn trước đây.
Khảo sát phục vụ cho hoạt động giám sát của Quốc hội cho thấy, thực chất đất đai được thu hồi, bàn giao giữa CTLN và chính quyền địa phương cũng mới chỉ thực hiện trên giấy tờ, sổ sách, chưa rà soát trên thực địa; trong khi đó UBND cấp xã không có kinh phí xây dựng phương án giao đất, giao rừng cho các đối tượng nên đất bị bỏ hoang hoá, rừng bị chặt phá, dân lấn chiếm, xâm canh như ở vùng Tây Nguyên.
Diện tích đất CTLN giao về cho địa phương, có nơi quản lý, sử dụng kém hiệu quả, có nơi rừng đã bị chặt phá vì toàn bộ diện tích đất lâm trường trả lại là đất đồi núi, xa khu dân cư hoặc rừng tự nhiên nghèo kiệt, không phù hợp với phát triển sản xuất của dân, dân không muốn nhận như ở Tây Nguyên, Quảng Bình.
Tuy nhiên, GS.Đặng Hùng Võ băn khoăn về thực trạng không giao khoán đất rừng cho dân nhưng lại giao khoán cho “đại gia”. Nên theo ông, bên cạnh việc giải quyết nhu cầu đất hợp lý cho đồng bào dân tộc miền núi thực sự chưa có hoặc thiếu đất thì vấn đề tập trung đất với quy mô lớn cũng cần được chú trọng ở các CTLN.
Do đó, để giải quyết được các mâu thuẫn về tranh chấp, lấn chiếm đất đai giữa nông lâm trường (NLT), CTLN, các chuyên gia kiến nghị chính quyền địa phương và các bên liên quan phải thực sự vào cuộc và cần có sự tham gia của cá nhân/tổ chức đóng vai trò hòa giải.
Đặc biệt, cần có cơ chế để “bắt buộc” NLT quốc doanh hợp tác với người dân và các bên liên quan tham gia rà soát, đánh giá đất đai trước khi xây đề án về đổi mới NLT để tránh tình trạng NLT quốc doanh tự rà soát. Đồng thời, Nhà nước cần đầu tư kinh phí để thực hiện việc rà soát, đo đạc để thu hồi đất, tổ chức, hỗ trợ việc giao đất thực tế cho người dân, nhất là ở những địa phương còn khó khăn.
Hiện cả nước có 319 doanh nghiệp nông, lâm nghiệp đã được sắp xếp lại, quản lý và sử dụng gần 2,8 triệu hécta đất, trong đó có 116 đơn vị do Trung ương quản lý, 203 đơn vị do địa phương quản lý. Tại Hội thảo “thực trạng quản lý và sử dụng đất đai tại NLTQD – những bất cập và giải pháp” do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) phối hợp với Liên minh đất - rừng (FORLAND) tổ chức sáng 8/9, ông Phạm Quang Tú – Tổ chức
Oxfarm chỉ ra, tiến trình rà soát, sắp xếp, đổi mới và phát triển NLTQD diễn ra chậm chạp và gặp rất nhiều khó khăn, vướng mắc, đang phổ biến dạng “thay vỏ” nghĩa là các doanh nghiệp mới chỉ thực hiện được việc đổi tên chứ chưa có sự thay đổi căn bản về cơ chế quản lý và quản trị doanh nghiệp. (Pháp Luật Việt Nam 9/9) đầu trang(
Dưới tán rừng già ở tỉnh Hà Giang đang tồn tại và phát triển một loại cây dược liệu dễ trồng, dễ chăm sóc, cho thu nhập cao. Đó là thảo quả, cây trồng giúp xóa đói, giảm nghèo, làm giàu cho đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS) ở các xã vùng sâu, vùng xa nơi cực bắc Tổ quốc.
Mào Phìn là thôn xa nhất của xã Phương Tiến, huyện Vị Xuyên với gần 70 hộ người dân tộc Dao sinh sống quần tụ trên sườn núi Tây Côn Lĩnh. Ngày trước, cuộc sống của người dân nơi đây gặp rất nhiều khó khăn, làm lụng vất vả quanh năm mà chẳng đủ ăn vì thiếu đất sản xuất, chăn nuôi không phát triển, mang tính tự cung, tự cấp.
“Đói nghèo là chuyện của ngày xưa, giờ cuộc sống của nhân dân thôn Mào Phìn và những thôn lân cận nằm trên sườn núi Tây Côn Lĩnh khấm khá hơn nhiều” - bác Bàn Văn Vằn, người có uy tín ở thôn Mào Phìn khẳng định. Nói rồi ông chỉ tay lên đỉnh núi sau nhà, bảo: “Người dân trong thôn gọi đó là đỉnh núi Hai Nghìn, trên đó là rừng già, dưới tán rừng là thảo quả, loại cây xóa đói, làm giàu của dân bản”.
Từ năm 2000 đến nay, thảo quả được giá, thị trường tiêu thụ thuận lợi cho nên người dân thôn Mào Phìn lên rừng khoanh vùng trồng đại trà loài cây thảo dược này. Diện tích qua đó tăng lên, từ vài ha thảo quả ta của chục hộ gia đình, đến nay thôn đã có hơn 350 ha thảo quả lai, năng suất cao, chia đều cho 100% số hộ dân. Mấy năm gần đây, năng suất bình quân thảo quả tươi đạt khoảng một tấn/ha, với giá bán bình quân từ 30.000 đến 50.000 đồng/kg, người nông dân trong thôn có nguồn thu lớn.
Nhờ việc trồng thảo quả, cuộc sống của bà con vùng cao khấm khá hơn trước, nhiều hộ không chỉ thoát nghèo mà còn vươn lên khá giả. Hộ nào trong thôn cũng có nguồn thu từ thảo quả, hộ ít mỗi năm cũng thu khoảng chục triệu đồng, có hộ dân thu cả trăm triệu đồng. Riêng năm 2014, trong thôn có khoảng 20 hộ thu nhập hơn 100 triệu đồng trở lên. Nổi bật như gia đình anh Bàn Văn Đằng, Đặng Văn Cốc, Bàn Văn Chóng.
Bác Bàn Văn Vằn chỉ tay về phía ngôi nhà hàng xóm to, rộng, nói: “Đó là nhà anh Triệu Văn Mành, trước kia nhà rất nghèo, từ khi lên rừng trồng thảo quả, đã thoát cảnh nghèo đói, nay trở thành hộ khá, anh vừa cất ngôi nhà sàn to vào loại nhất thôn có trị giá đến vài trăm triệu đồng, tất cả là từ tiền bán thảo quả mà ra”.
Đồng chí Vi Hữu Cầu, Bí thư Huyện ủy Vị Xuyên chia sẻ: “Vị Xuyên có gần 3.000 ha thảo quả, giá trị kinh tế mỗi năm đạt gần 50 tỷ đồng, là cây xóa đói, giảm nghèo, làm giàu đối với các xã vùng cao, nơi có đông đồng bào DTTS sinh sống. Những năm tới, huyện duy trì diện tích, tập trung hỗ trợ nông dân về kỹ thuật nhằm tăng năng suất, sản lượng, giá trị sản phẩm”.
Hà Giang xác định thảo quả là cây trồng trọng tâm ở các địa phương có điều kiện đất đai, thổ nhưỡng, khí hậu phù hợp. Từ chủ trương của tỉnh, các huyện xây dựng chương trình hành động cụ thể nhằm mở rộng diện tích, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm như quy hoạch vùng phát triển thảo quả, hỗ trợ nông dân về giống để mở rộng diện tích, tập huấn kỹ thuật trồng, chăm sóc... Hiện có hơn 8.000 ha thảo quả với khoảng chục nghìn hộ dân ở 10 huyện, thành phố của Hà Giang tham gia trồng. Diện tích lớn nhất tập trung ở các huyện có diện tích rừng già lớn như Vị Xuyên, Quản Bạ, Hoàng Su Phì, Xín Mần.
Hằng năm, loại cây dược liệu này cho giá trị khoảng 200 tỷ đồng, thật sự là nguồn thu nhập lớn của đồng bào sinh sống ở vùng cao có điều kiện tự nhiên khó khăn. Loài cây dược liệu này chỉ sinh trưởng, phát triển tốt dưới tán rừng già cho nên người dân có ý thức bảo vệ tầng cao của rừng, giúp xóa điểm nóng khai thác lâm sản trong khu bảo tồn.
Rừng đặc dụng Tây Côn Lĩnh có diện tích hơn 15.000 ha nằm trên địa bàn 10 xã thuộc huyện Vị Xuyên, Hoàng Su Phì và TP Hà Giang. Đây là nơi sinh trưởng, phát triển của nhiều loài thực vật, động vật quý hiếm. “Công tác bảo vệ rừng trong khu bảo tồn những năm qua luôn được đánh giá tốt nhất trên địa bàn tỉnh Hà Giang. Một trong những yếu tố giúp rừng Tây Côn Lĩnh được bảo vệ tốt, không có điểm nóng phá rừng bắt nguồn từ việc người dân có lợi ích từ rừng thông qua việc trồng, phát triển cây thảo quả. Hiện trong khu bảo tồn có khoảng 1.000 ha thảo quả của nhân dân” - Giám đốc Ban quản lý Rừng đặc dụng Tây Côn Lĩnh Cao Đạo Quang cho biết.
Được hưởng nguồn lợi từ rừng, cuộc sống khấm khá cho nên nhân dân không chặt phá rừng làm nương, khai thác lâm sản trái phép. Ở các thôn vùng cao có diện tích thảo quả trên rừng già, người dân còn xây dựng các hương ước, quy ước giữ rừng và có sự kiểm tra, giám sát chéo giữa các hộ.
Bí thư Đảng ủy xã Phương Tiến (Vị Xuyên) Nguyễn Mạnh Hùng cho biết: “Các thôn vùng cao ở xã trồng thảo quả trong rừng đặc dụng Tây Côn Lĩnh. Có nguồn lợi từ việc trồng thảo quả nên ý thức giữ rừng của bà con nâng lên, các hộ tự kiểm tra, giám sát chéo lẫn nhau, chỉ một hành động nhỏ như chặt phá cây làm củi, đốt thực bì cũng sẽ bị bà con phát hiện và phản ánh với trưởng thôn. Một quy ước tồn tại ở các thôn vùng cao trong xã đó là hộ dân nào vi phạm phá rừng, chặt cây sẽ bị kiểm điểm trước nhân dân và phải nộp tiền phạt vào quỹ thôn”.
Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Giang Nguyễn Đức Vinh, tỉnh sẽ thành lập Hiệp hội thảo quả nhằm giúp các địa phương phát triển cây này một cách bền vững, đặc biệt là liên kết với tỉnh Lào Cai để tìm đầu ra ổn định cho sản phẩm. Duy trì mô hình “Thúc đẩy ngành gia vị nhằm hỗ trợ giảm nghèo cho cộng đồng DTTS tại Hà Giang” do Tổ chức phát triển Hà Lan (SNV) phối hợp với tỉnh thực hiện từ năm 2013. Dự án hướng dẫn kỹ thuật sản xuất thảo quả bền vững gắn với bảo vệ rừng cho 2.000 hộ dân ở huyện Quản Bạ, Hoàng Su Phì, Vị Xuyên và TP Hà Giang.
Những lợi ích từ thực tế trồng thảo quả ở tỉnh Hà Giang nói chung và rừng đặc dụng Tây Côn Lĩnh nói riêng ảnh hưởng tích cực đến công tác quản lý, bảo vệ rừng. Do đó, mong muốn các bộ, ngành T.Ư nghiên cứu cho phép những khu vực rừng đặc dụng có điều kiện phát triển thảo quả được thực hiện mô hình quản lý chuyên biệt theo hình thức “chia sẻ lợi ích từ rừng” để chính quyền địa phương, ngành chức năng và người dân có cơ sở pháp lý để phát triển thảo quả gắn với bảo vệ rừng. (Nhân Dân 9/9) đầu trang(
Tình trạng tranh chấp, lấn chiếm, giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến đất nông lâm trường quốc doanh là một trong những vấn đề “nóng” được nhiều chuyên gia “mổ xẻ” tại Hội thảo “Thực trạng quản lý và sử dụng đất đai tại nông lâm trường quốc doanh: Những bất cập và giải pháp” hôm 8/9.
Theo kết quả khảo sát của Liên minh Đất rừng và đánh giá của các chuyên gia, tình trạng lấn chiếm, tranh chấp, khiếu nại, tố cáo đất nông lâm trường diễn ra phổ biến, ngày càng diễn biến phức tạp, không chỉ gây khó khăn trong công tác quản lý mà còn gây tổn thất, lãng phí tài nguyên đất.
Tại Nông trường Chè Thanh Lâm, 193 hộ gia đình, cá nhân nhận khoán, mượn đất với tổng diện tích 89.922m2 đã xây dựng nhà ở, mặt bằng sản xuất kinh doanh trên đất nông trường. Những sai phạm này đã được Thanh tra tỉnh Nghê An kết luận chỉ rõ, điều này thể hiện thiếu trách nhiệm trong quản lý, sử dụng đất đã được Nhà nước giao doanh.
Công ty Lâm nghiệp Sông Đà có hơn 4.000 ha trồng rừng nhưng chỉ xin chứng chỉ rừng cho 2.000 ha rừng quản lý được, còn 2.000 ha đất đã khoán thì “chịu”.
Ngay cả Tổng Công ty Lâm nghiệp Việt Nam (Vinafor) cũng phải bỏ nhiều diện tích “ra ngoài”, không quản lý được vì đã khoán.
Đáng chú ý, nếu trước đây người dân lấn chiếm đất nông lầm trường do thiếu đất sản xuất thì nay chủ yếu để bán cho người ngoài đầu tư trồng cà phê hay các loại cây nông nghiệp khác. Tất cả các hoạt động chuyển nhượng đều diễn ra theo hình thức tự phát, không có bất cứ hồ sơ hay văn bản nào nên chính quyền địa phương hay đơn vị chủ rừng không kiểm soát được.
Các cơ quan chức năng đã tập trung thanh tra, giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo nhưng khó xử lý dứt điểm. Thậm chí, có trường hợp còn bị xử lý trách nhiệm hình sự, sau khi ra tù lại tái lấn chiếm, khiến câu chuyện giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tố cáo liên quan đến đất nông lâm trường trở nên “nóng”.
Theo các chuyên gia, để xảy ra tình trạng này đầu tiên phải kể đến quy hoạch đất nông lâm trường không sát thực tế, ranh giới đất đai không rõ ràng, không có hồ sơ hoặc chưa có “sổ đỏ”. Trong khi các biện pháp xử phạt hình chính các trường hợp lấn chiếm đất không thực thi và hiệu quả.
“Người dân quá nghèo để nộp phạt và cũng không có tài sản gì để cưỡng chế. Xử lý xong nhưng chủ rừng không kịp thời trồng lại rừng nên tiếp tục bị lấn chiếm; chấp nhận bị phạt vì giá trị của đất cao hơn rất nhiều số tiền bị phạt”, ThS Phạm Nguyên Thành, Đại học Nông lâm Huế cho biết.
Phó Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Giàng A Chu còn chỉ ra một thực tế, việc thiếu cơ chế, chính sách thanh lý tài sản trên đất rừng đã khoán cũng khiến việc thu hồi đất để giao cho địa phương trở nên bế tắc. Cách thức thu hồi đất rừng đã giao khoán chưa phù hợp với lợi ích của các bên liên quan nên có tình trạng “thu hồi đất rồi vẫn không giao được cho ai”.
Ngoài ra, sự hợp tác chưa tốt giữa chủ rừng và chính quyền địa phương cũng góp phần làm cho vấn đề lấn chiếm đất rừng, chuyển đổi mục đích sử dụng trái phép xảy ra nghiêm trọng hơn. Tỉnh Lâm Đồng đã tổ chức Ban Lâm Nghiệp xã với các thành phần có đủ đại diện của chính quyền, đoàn thể, kiểm lâm và chủ rừng, nhưng nhìn chung chưa hoạt động hiệu quả nên cũng không giám sát, kiểm tra được.
Để giải quyết dứt điểm các khiếu nại, tố cáo, tranh chấp đất nông lâm trường, các chuyên gia nhấn mạnh, các cấp chính quyền, các bên liên quan phải thực sự vào cuộc và cần có sự tham gia của cá nhân/tổ chức đóng vai trò hòa giải. “Đặc biệt cần phải tăng cường thanh tra, kiểm tra, đối thoại với các bên”, TSKH Nghiêm Vũ Khải, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam nhấn mạnh.
Ông Vũ Long, Hội Khoa học kỹ thuật lâm nghiệp Việt Nam cũng lưu ý, có những vùng do thiếu đất sản xuất nên bà con đồng bào dân tộc thiểu số mới lấn chiếm đất nông lâm trường nên cần phải thu hồi một phần diện tích đất của các nông lâm trường sau để giao cho người dân sản xuất. Cùng với đó, tăng cường sự giám sát của cộng đồng để tránh sử dụng không đúng mục đích.
Các chuyên gia cũng kiến nghị, cần có cơ chế để “bắt buộc” các nông lâm trường quốc doanh hợp tác với người dân và các bên liên quan tham gia rà soát, đánh giá đất đai trước khi xây đề án về đổi mới nông lâm trường, tránh tình trạng tự rà soát “tự soi gương”. Nhà nước cũng cần đầu tư kinh phí để thực hiện việc rà soát, đo đạc để thu hồi đất, tổ chức, hỗ trợ việc giao đất thực tế cho người dân, nhất là ở những địa phương còn khó khăn. (Thanh Tra 8/9; Vietnam + 8/9; Pháp Luật TP.HCM 9/9) đầu trang(
Xã Đồng Rui (huyện Tiên Yên) có trên 2.800ha rừng ngập mặn, chiếm trên 57% tổng diện tích đất tự nhiên của xã. Hiện nay, xã Đồng Rui được đánh giá là một trong ít địa phương có diện tích rừng ngập mặn lớn và chất lượng tốt của miền Bắc.
Điều đáng nói là Đồng Rui đạt được kết quả trên từ hiện trạng khá buồn, khi phần lớn diện tích rừng ngập mặn trên địa bàn đã từng bị người dân chặt phá để làm đầm nuôi trồng thuỷ sản.
Đi dọc con đê thôn Hạ và thôn 4, xã Đồng Rui (huyện Tiên Yên), ngắm nhìn lớp cây sú, vẹt, đước, đâng xanh ngắt, chen lấn vào nhau, thân khoẻ, tán rộng đến trên dưới 7m2, đan xen, che kín mặt nước… không ai nghĩ đã từng có một thời chưa xa, rừng nơi đây đã bị tàn phá nặng nề. Ông Đoàn Quang Hải, Phó Chủ tịch UBND xã phân trần: Đấy là thời kỳ những năm 2000 trở về trước. Khi mà giống như nhiều nơi khác, Đồng Rui cho dân thuê đất ven biển để làm đầm nuôi trồng hải sản; người dân trong xã còn chủ yếu dùng thân cây sú, vẹt để làm củi đun… và cứ thế nhiều diện tích rừng ngập mặn bị tàn phá.
Thế nhưng, nhận thấy bất cập khi không có rừng ngập mặn, các vùng bãi biển trở nên nghèo kiệt, không còn nhiều loại thuỷ hải sản cư trú, đất bãi biển hoang hoá, làm biến đổi khí hậu vùng, nước biển dâng… xã Đồng Rui đã kịp thời dừng chủ trương cấp đất làm đầm. Cùng với sự hỗ trợ của các dự án phục hồi rừng ngập mặn trong và ngoài nước, Đồng Rui bắt tay trồng rừng ngập mặn trở lại.
Đặc biệt bắt đầu từ năm 2005 trở lại đây, Đồng Rui đẩy mạnh mô hình quản lý rừng cộng đồng, giao diện tích rừng cụ thể về cho từng thôn trồng, chăm sóc, bảo vệ, khai thác nên nhận thức của người dân về giá trị rừng ngập mặn được nâng lên, không ai còn chặt phá rừng ngập mặn nữa mà ngược lại rất tích cực chung tay giữ rừng.
Nhất là thời điểm hiện nay, khi rừng ngập mặn phát triển, trở thành môi trường lý tưởng cho các loài thuỷ hải sản cư trú, sinh sôi nảy nở và nguồn lợi thuỷ hải sản tự nhiên này đã và đang là nguồn thu nhập chính của người dân địa phương thì ý thức giữ rừng ngập mặn của người dân nơi đây càng tốt.
Anh Nguyễn Thế Kiên, Trưởng thôn và cũng là Trưởng Ban Quản lý rừng ngập mặn thôn Hạ cho biết: Ý thức giữ rừng ngập mặn của người dân Đồng Rui bây giờ tốt đến nỗi các ban quản lý chúng tôi hầu như không phải làm gì nữa. Nếu như ngày trước chúng tôi phải kiểm tra, nhắc nhở những trường hợp người dân để trâu bò lạc vào phá cây mới trồng hoặc một số ít hộ dân sinh sống sát rừng tranh thủ chặt vài cây về làm củi thì nay chắc chắn họ không để tình trạng đó xảy ra nữa.
Có chăng thì chúng tôi chỉ còn việc phòng ngừa hiện tượng người dân ở vùng khác đến đẽo vỏ những cây rừng lớn thôi, thế nhưng việc này cũng rất ít vì người dân trong xã phát hiện ngay, đẩy đuổi hoặc thông báo để xã xử lý ngay.
Thực tế hiện nay các ban quản lý rừng ngập mặn thôn chủ yếu tập trung bảo tồn và phát triển nguồn vốn trên 400 triệu đồng do chương trình phát triển của Liên Hiệp Quốc (UNDP) thưởng về thành tích trồng rừng ngập mặn từ năm 2009. Đến thời điểm hiện nay, nguồn vốn này luôn sinh lời, phát triển, không chỉ đáp ứng kinh phí hoạt động của các ban quản lý thôn mà còn có dôi dư gần 60 triệu đồng.
Có thể thấy, người dân Đồng Rui chung tay bảo vệ rừng ngập mặn bởi đơn giản họ được lợi từ diện tích rừng ngập mặn đó, thậm chí nguồn lợi từ khai thác thuỷ sản ở các khu bãi triều, ven biển, nơi có rừng ngập mặn còn là nguồn thu chính của các gia đình. Theo thống kê của xã, hiện mỗi năm Đồng Rui đạt sản lượng khai thác thuỷ hải sản tự nhiên khoảng 400 tấn các loại, trong đó nhiều loài hải sản có giá trị như cua biển, ốc đĩa… chiếm 60% tổng giá trị kinh tế của toàn xã.
Trên địa bàn cũng có khoảng 70% số hộ dân có đời sống khá giả nhờ khai thác thuỷ hải sản tự nhiên từ rừng ngập mặn; một số hộ dân đã và đang làm giàu nhờ phát triển các mô hình kinh tế dựa vào rừng ngập mặn như nuôi trồng hải sản, nuôi vịt biển...
Từ thành tích trong việc phục hồi, bảo vệ và phát triển rừng ngập mặn, hiện Đồng Rui luôn được các tổ chức trong và ngoài nước lấy làm mô hình điểm trong việc tổ chức các chương trình phục hồi rừng ngập mặn; là nơi đặt vườn ươm, triển khai các công trình nghiên cứu về rừng ngập mặn của nhiều cơ quan nhà nước. (Báo Quảng Ninh 7/9) đầu trang(

NHÌN RA THẾ GIỚI
Ông Hamdhani Mukhdar Said - thành viên Quốc hội Indonesia phụ trách môi trường và quan hệ quốc tế, ngày 8-9 xin lỗi vì các đám cháy rừng ở nước này gây khói mù ở khu vực.
Theo Strait Times, khói từ các đám cháy rừng và bãi than bùn ở tỉnh Sumatra và Kalimantan, Indonesia đã khiến hàng loạt chuyến bay ở Indonesia bị hủy hoặc hoãn cũng như khiến cuộc sống của 22,6 triệu dân tại Sumatra và 3 triệu dân ở Kalimantan trở nên lao đao.
Khói cháy rừng cũng ảnh hưởng tới chất lượng không khí tại hai nước láng giềng Malaysia và Singapore.
Tại Malaysia, tờ The Star Online đưa tin chỉ số ô nhiễm không khí (API) đã lên mức có hại cho sức khỏe ở bảy khu vực vào chiều 8-9. Cụ thể lúc 13g ngày 8-9, API tại Nilai là 137, ở Rambai là 126, tại Port Dickson là 116...
Trước diễn biến này, ông Hamdhani Mukhdar Said đã lên tiếng xin lỗi. "Tôi muốn xin lỗi người dân Malaysia vì tình trạng khói mù này. Đây không phải do cố ý mà vì hạn hán ảnh hưởng đến nhiều nơi ở Sumatra và Kalimantan", ông nói với các phóng viên ngày 8-9.
Ông cũng cho biết chính quyền trung ương Indonesia đã chi hơn 1 triệu USD cho các tỉnh bị ảnh hưởng bởi cháy rừng và cháy than bùn. "Chúng tôi sẽ yêu cầu chính phủ chi thêm để giúp chống lại các vụ cháy", ông nói thêm.
Cơ quan Giảm nhẹ hậu quả thiên tai quốc gia Indonesia cho biết đã triển khai 13 trực thăng để chống lại các đám cháy ở Sumatra nhưng một số nhà môi trường cho rằng vẫn còn quá ít. (Tuổi Trẻ 8/9; Vietnam + 9/9) đầu trang(
Một cặp vợ chồng ở Quảng Châu, Trung Quốc giật mình khi nhận ra chú chó mình nhận nuôi thực chất là... cáo.
Tuần trước, người đàn ông họ Huang tìm thấy con vật này đang ngồi run lẩy bẩy ngoài trời mưa và quyết định nuôi nó. Trang GB Times đưa tin, người vợ liền tắm cho chú chó lạ và nhận ra lông đuôi của nó không giống như bình thường.
Con vật này còn có bộ răng sắc nhọn và một mùi đặc trưng dù tắm xong vẫn không mất đi. Anh Huang đăng những tấm ảnh của con vật này lên mạng và các bình luận đều chắc chắn đó là một con cáo.
Không muốn bỏ rơi con vật trước khi mọi chuyện rõ ràng, anh đã thả nó ở trong nhà cả đêm. Nhưng đến sáng hôm sau, con cáo đã trốn thoát ra. Chính quyền động vật hoang dã địa phương cuối cùng cũng tìm thấy con vật này. Họ cho rằng đó là loài cáo Bắc Cực và chắc chắn có người đã nhầm lẫn nuôi nó trong nhà. (Tiin 8/9) đầu trang(
Nhiều động vật ăn cỏ lớn trên trái đất bao gồm các loài voi, tê giác, hà mã và khỉ đột đang lâm nguy do nạn săn bắn trái phép và môi trường sống bị thu hẹp. Nếu tiếp tục xu hướng hiện tại, số lượng loài suy giảm không chỉ ảnh hưởng đến chính loài đó mà còn tác động đến các loài động vật khác, đến môi trường cũng như hệ sinh thái.
Đó là kết luận của nghiên cứu được công bố mới đây trên Tạp chí Science Advances do GS. Blaire Van Valkenburgh, Đại học California (Mỹ) và các cộng sự thực hiện.
Một trong những nguyên nhân mấu chốt phía sau nạn săn bắt là số tiền khổng lồ mà những kẻ săn trộm kiếm được từ việc buôn bán trái phép các bộ phận của động vật hoang dã làm hàng hóa tiêu dùng và thực phẩm. Điển hình là sừng tê giác với giá trị lớn hơn vàng, kim cương, thậm chí cocain (giá sừng tê giác tại Châu Á vào năm 2014 lên tới hơn 60.000$/kg, theo ghi nhận của Thời báo Bloomberg).
Chính lợi nhuận khổng lồ từ thị trường buôn bán bất hợp pháp này đã khiến số  voi rừng giảm đi 62% trong khoảng 2002-2011, hơn 1/5 số voi savannah ngoài tự nhiên (tương đương hơn 100.000 con) bị săn bắt trái phép chỉ trong vòng 3 năm, từ 2010-2012. Còn số tê giác bị giết hại thì tăng vọt từ 13 cá thể vào năm 2007 lên tới 1004 cá thể vào năm 2013.
Ngay cả những nhà nghiên cứu cũng ngạc nhiên trước số liệu báo cáo đưa ra: 60% loài ăn cỏ lớn hơn hoặc bằng tuần lộc đang bị đe dọa. Giáo sư Van Valkenburgh cho biết chỉ còn lại vài thập kỉ cho những loài động vật lớn nhất như voi và tê giác, và 80-100 năm cho những loài còn lại tồn tại. Cho dù vẫn còn vài cá thể voi hay tê giác sót lại ở Châu Phi, chúng cũng sẽ chết dần mòn khi hệ sinh thái đã mất cân bằng.
Theo GS. Van Valkenburgh, những nỗ lực bảo tồn hàng thập kỷ qua đang bị đảo ngược bởi sự thâm nhập của các nhóm tội phạm có tổ chức vào thị trường ngà và sừng. Nếu tình trạng này còn tiếp diễn, thì trong vòng 10 năm tới thế giới sẽ chỉ còn lại rất ít hoặc không còn con voi savannah nào và tê giác Châu Phi cũng sẽ hoàn toàn tuyệt chủng trong vòng 20 năm tới. (Môi Trường Và Đời Sống 8/9) đầu trang(./.
Biên tập: Hương Giang