Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn vừa gửi Công điện tới Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đề nghị tăng cường phòng cháy, chữa cháy rừng.

Trong thời gian vừa qua, tình hình khô hạn diễn ra ở nhiều địa phương nguy cơ xảy ra cháy rừng thường ở mức cao, cấp IV, cấp V (cấp nguy hiểm và cực kỳ nguy hiểm) mặc dù các địa phương đã tích cực và chủ động triển khai công tác phòng cháy, chữa cháy rừng.

Tuy nhiên, số vụ cháy rừng nghiêm trọng đã xảy ra ở các tỉnh Gia Lai ngày 23/3/2015, tỉnh Yên Bái tại huyện Trạm Tấu ngày 20/3/2015 và huyện Mù Cang Chải ngày 2/4/2015, làm thiệt hại hàng chục hecta rừng.

Theo dự báo của Trung tâm Khí tượng Thủy văn quốc gia và của Cục Kiểm lâm, trong thời gian tới tình trạng nắng nóng, khô hạn tiếp tục xảy ra tại nhiều địa phương, đặc biệt là các tỉnh Tây Bắc bộ, Tây Nguyên và Tây Nam bộ.

Để chủ động triển khai các biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng, giảm thiểu thiệt hại do cháy rừng gây ra, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chỉ đạo Ban Chỉ đạo về Kế hoạch Bảo vệ và phát triển rừng các cấp, rà soát quy chế hoạt động, đảm bảo có sự phân công, phân nhiệm rõ ràng, cụ thể với từng thành viên của Ban chỉ đạo để tăng cường sự phối hợp và trách nhiệm của thành viên trong triển khai thực hiện công tác kiểm tra, giám sát và đôn đốc phòng cháy, chữa cháy rừng tại cơ sở.

Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong cộng đồng dân cư về công tác bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng; tiếp tục tổ chức lực lượng kiểm lâm gắn với chính quyền, với dân, với rừng để kịp thời tham mưu cho cấp ủy, chính quyền cơ sở thực hiện công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Nắm bắt thông tin và xử lý kịp thời các đám cháy phát sinh ngay từ ban đầu, không để bùng phát thành các đám cháy lớn.

Bên cạnh đó, tổ chức lực lượng, phương tiện, trang thiết bị phòng cháy, chữa cháy rừng đảm bảo kịp thời xử lý các tình huống cháy rừng xảy ra; sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện chữa cháy rừng.

Các địa phương cần chú trọng kiểm soát việc sử dụng lửa trong và gần rừng của người dân, hướng dẫn nhân dân canh tác nương rẫy đúng quy hoạch, quy định cụ thể khu vực cấm đốt nương làm rẫy và những hành vi dùng lửa khác. Kiểm tra, xử lý nghiêm những hành vi vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy rừng đặc biệt của các chủ rừng không tuân thủ các quy định về phòng cháy, chữa cháy rừng. (Nhân Dân 7/4; Chính Phủ 6/4)đầu trang(

Chiều 6-4, giám đốc Sở NN&PTNT Kiên Giang Nguyễn Văn Tâm cho biết đã cơ bản dập tắt toàn bộ 2 ô rừng bị cháy tại ấp Kinh 5, xã An Minh Bắc, huyện U Minh Thượng.

Hiện vẫn đang tiếp tục phun nước làm nguội lớp thực bì để đề phòng cháy trở lại và cháy lan.

Như vậy, sau gần 26 giờ nỗ lực không mệt mỏi, chữa cháy xuyên đêm của gần 500 cán bộ, chiến sĩ cùng hàng chục vỏ lãi, 4 xe chữa cháy chuyên dụng, hàng chục máy bơm, phao bơm của 4 huyện An Biên, An Minh, Vĩnh Thuận, U Minh Thượng việc chữa cháy mới cơ bản hoàn tất.

Theo ông Tâm, trước mắt tổng diện tích rừng và lau sậy bị cháy rụi hoàn toàn khoảng 50 ha. Tuy nhiên diện tích rừng thiệt hại chính xác phải chờ bấm tọa độ mới xác định được, mức độ thiệt hại vật chất cũng phải tính toán sau.

“Khu vực rừng xảy ra vụ cháy có tổng diện tích 1.200ha, đã được UBND tỉnh chấp thuận cho Công an tỉnh Kiên Giang hợp tác với Công ty cổ phần U Minh chuẩn bị triển khai dự án khu du lịch sinh thái. Do đó, phần chi phí chữa cháy tốn kém hàng trăm triệu đồng chưa biết cơ quan nào sẽ chịu trách nhiệm chi trả” - ông Tâm nói. (Tuổi Trẻ 7/4; Đài Truyền Hình VN + Tin Tức 6/4))đầu trang(

Tình hình khô hạn, nắng nóng gay gắt hiện nay đã và đang ảnh hưởng đặc biệt đến các khu vực rừng Quốc gia U Minh Hạ cũng như đời sống của người dân ở Cà Mau.

Theo ngành chức năng tỉnh Cà Mau cho biết, qua thống kê cho thấy, tại xã Biển Bạch (huyện Thới Bình) có khoảng 500 trong tổng số gần 2.000 hộ dân trên địa bàn thiếu nước sinh hoạt, tập trung nhiều ở cả tuyến bờ Tây lẫn bờ Đông Sông Trẹm. Nhiều nơi trên địa bàn người dân đổi nước sinh hoạt, mỗi khối từ 45.000 đồng- 60.000 đồng.

Ngoài xã Biển Bạch, ông Lý Minh Khởi- Phó Giám đốc Trung tâm nước sạch và vệ sinh môi trường tỉnh Cà Mau- cho biết, khu vực vùng đệm rừng tràm Cà Mau như xã Khánh Bình Tây Bắc (huyện Trần Văn Thời), nhu cầu sử dụng nước ngọt rất cao vào mùa khô khiến mạch nước ngầm bị thiếu, nước chảy qua đường ống dẫn nước rất yếu.

Trong khi đó, khô hạn kéo dài khiến khoảng 90% diện tích rừng tràm ở Cà Mau khô kiệt. Ông Lê Văn Hải- Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Cà Mau- cho biết, toàn lâm phần hiện có trên 34.600ha rừng khô hạn, trong đó báo động đỏ (dự báo cháy cấp VI và cấp V) trên 17.000ha. Khu vực báo động cháy cao là Phân trường Trần Văn Thời, xã Khánh Bình Tây Bắc, Vườn Quốc gia U Minh hạ và Công ty Lâm nghiệp U Minh hạ.

“Hiện ngành chức năng đang đẩy nhanh tình hình nạo vét các tuyến kênh trữ nước; kiểm tra thường xuyên hệ thống cống, đập ngăn mặn, trữ ngọt… nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại cho rừng và người dân”- lãnh đạo Chi cục Kiểm lâm Cà Mau cho hay.

Trước mùa khô năm 2015 sẽ kéo dài và nguy cơ xảy ra cháy rừng rất cao, ông Lê Dũng- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đã chỉ đạo các Sở, Ban ngành đẩy mạnh công tác tuyên truyền để nâng cao ý thức của người dân sống trong và xung quanh lâm phần. Phó Chủ tịch tỉnh Cà Mau cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra, quản lý và có biện pháp ngăn chặn từ đầu đối với các đối tượng có ý định vào rừng lấy ong, săn bắt thú…trong mùa khô, nhằm góp phần phòng, chống cháy rừng.

Mấy ngày qua, PV có dịp đi ngang qua các tuyến kênh thuộc lâm phần rừng tràm thuộc địa bàn huyện U Minh, chúng tôi bắt gặp khá nhiều lò hầm than đang un khói nghi ngút tại một số nhà dân.

Qua tìm hiểu được biết, từ lâu nghề hầm than đã trở thành nghề mang lại nguồn sống cho nhiều hộ dân ở đây. Tuy nhiên, vào thời điểm khô hạn như hiện nay thì nghề hầm than lại trở thành một mối “đe dọa” của rừng. Theo ngành chức năng tỉnh Cà Mau, mùa nắng hạn có khoảng 90% diện tích rừng U Minh Hạ có nguy cơ cháy cao.

Một cán bộ kiểm lâm ở đây cho biết, dẫu biết hầm than vào cao điểm mùa chống cháy là việc làm bị cấm nghiêm ngặt nhưng vì cuộc sống mưu sinh nên người dân trên lâm phần vẫn tiếp tục hành nghề. Được biết, đây cũng là một trong những nguyên nhân mà ngành chức năng khó xử lý triệt để việc hầm than của người dân.

Trước những khó khăn về đời sống của người dân, ông Lê Dũng- Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau - yêu cầu các ngành chức năng, địa phương cần tạo điều kiện nâng cao đời sống người dân như tạo việc làm, đào tạo nghề, từng bước ổn định cuộc sống cho người dân, góp phần giảm áp lực tác động vào rừng. Phó Chủ tịch tỉnh cũng yêu cầu các đơn vị nghiên cứu, vận dụng tối đa các chính sách để hỗ trợ người dân. (Dân Trí 7/4)đầu trang(

Một trong những hình thức tuyên truyền hiệu quả đó là việc đưa hình ảnh trực quan vào bài giảng.

Những năm qua, Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh (Gia Lai) đã không ngừng đổi mới nhằm nâng cao chất lượng tuyên truyền về Luật Bảo vệ và phát triển rừng, đa dạng hóa đối tượng tuyên truyền, đặc biệt là đối tượng học sinh đang theo học tại các trường tiểu học, THCS và nhân dân ở các vùng đệm thuộc vườn.

Đáng chú ý là nội dung tuyên truyền được vườn quan tâm chuẩn bị kỹ lưỡng, chu đáo, cách truyền đạt dễ hiểu, gần gũi, thân thiện với các em học sinh và người dân; phương pháp, hình thức tuyên truyền phong phú, đa dạng đã mang lại hiệu quả tích cực, đáp ứng yêu cầu trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Một trong những hình thức tuyên truyền hiệu quả đó là việc đưa hình ảnh trực quan vào bài giảng.

Với phương pháp này, ngoài việc trình bày nội dung bằng lời nói, kết hợp với sử dụng các hình ảnh, các giáo cụ trực quan, cán bộ vườn đã tổ chức đối thoại, giao lưu trực tiếp với các đối tượng được tuyên truyền. Với việc chuẩn bị chu đáo về nội dung, hình ảnh, tờ rơi hay đoạn phim trình chiếu đã tạo được sức lôi cuốn cho người nghe, giúp bà con hiểu được nội dung mà cán bộ vườn truyền đạt. Việc đưa ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác tuyên truyền đã nâng cao chất lượng các buổi tuyên truyền, phá vỡ những khó khăn về rào cản ngôn ngữ.

Ngoài ra, phương pháp đối thoại, giao lưu trực tiếp cũng là hình thức và giải pháp tuyên truyền giáo dục mang lại hiệu quả cao. Thuyết phục trực tiếp, giao tiếp sinh động giữa cán bộ Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh và bà con trong cộng đồng dân cư vùng đệm giúp người dân có được thông tin hai chiều, các vấn đề đưa ra cũng được gợi mở nhanh và giải đáp thỏa đáng hơn. Người dân có thể hỏi, chất vấn và cùng tranh luận, chính điều này đã khắc phục tình trạng nghe thụ động, dẫn đến khó tiếp thu. Qua đối thoại, giao lưu trực tiếp, cán bộ của vườn cũng có thể nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng của bà con dân làng để có cơ sở tham mưu cho lãnh đạo vườn, nhằm đưa ra những giải pháp bảo vệ rừng phù hợp với tình hình thực tế.

Bên cạnh việc tuyên truyền tại các thôn làng thì công tác giáo dục môi trường rừng đối với thế hệ trẻ, đặc biệt là các đối tượng học sinh tại những trường học ở các xã vùng đệm cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu đối với công tác bảo tồn đa dạng sinh học bền vững của Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh.

Hoạt động này nhằm trang bị cho các em những hiểu biết cơ bản về môi trường, lợi ích của rừng và những tác hại của việc tác động đến môi trường, hệ sinh thái rừng, đến đời sống con người trong tương lai. Đồng thời tạo sân chơi bổ ích cho học sinh trong việc tìm hiểu các thông tin, kiến thức, giúp các em hiểu thêm về giá trị và tầm quan trọng của Vườn Di sản ASEAN.

Ngoài việc tổ chức cho các em học sinh tham gia trồng cây xanh, thu gom rác, dọn vệ sinh môi trường tại trường học và cộng đồng nơi sinh sống; tổ chức các buổi dã ngoại, tham quan, học tập cho học sinh, vườn còn mở các lớp học để học sinh thảo luận, tham gia các trò chơi ý nghĩa về môi trường.

Đó là: Trò chơi "Xây dựng bản đồ Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh", "Đường dây nóng", "Thụ phấn cho hoa", "Tô màu bức tranh"... Nhiều hoạt động khác cũng thu hút học sinh ở các trường học như: Thi tìm hiểu, thi vẽ tranh với chủ đề vườn quốc gia, về bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học và bảo vệ di sản ASEAN...

Những hoạt động tuyên truyền này không những đã thu hút đông đảo học sinh đăng ký tham gia mà còn nhận được sự ủng hộ, phối hợp nhiệt tình của các giáo viên, Ban Giám hiệu các trường học trên địa bàn. Nhiều trường đã thiết kế khuôn viên, trồng cây xanh, làm bồn hoa, thảm cỏ, xây dựng hàng cây xanh cho ngôi trường xanh- sạch- đẹp, hay trang trí lớp học vui tươi, xanh mát, đem lại môi trường giáo dục tốt, hài hòa với thiên nhiên... tiêu biểu như Trường THCS Ayun, Đak Jơ Ta, Trường Tiểu học Ayun số 1...

Từ những hoạt động này, nhận thức của các em học sinh về bảo tồn thiên nhiên ngày càng sâu sắc hơn, nhiều em trở thành những tuyên truyền viên tích cực trong việc bảo vệ môi trường. Việc đổi mới, đa dạng hóa phương pháp và hình thức tuyên truyền trong thời gian gần đây đã hạn chế đáng kể các vụ vi phạm Luật Bảo vệ Phát triển rừng; hình ảnh Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh ngày càng trở nên gần gũi, sống động và nhiều màu sắc.

Hiệu quả của công tác tuyên truyền không những đã tạo được sự đổi mới trong nhận thức, giúp các em học sinh có những hiểu biết cơ bản môi trường, lợi ích của rừng, biết yêu quý và tự nguyện tham gia vào các hoạt động bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên mà còn giúp cho người dân khu vực vùng đệm nâng cao nhận thức trong việc bảo vệ rừng. (Nông Nghiệp VN 7/4)đầu trang(

Sáng 6-4, tại cuộc họp giao ban thường kỳ của Ban Cán sự Đảng và thành viên UBND tỉnh Quảng Ninh, ông Nguyễn Văn Đọc, Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương liên quan triển khai nghiêm túc chỉ đạo của Chính phủ về việc chuyển giao toàn bộ gấu nuôi trên địa bàn tỉnh về chăm sóc tại Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam tại huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc.

Theo đó, trước ngày 20 - 4, tỉnh Quảng Ninh sẽ mời đại diện Bộ NN&PTNT, Tổng cục Kiểm lâm, Trung tâm Cứu hộ gấu Việt Nam, các sở, ngành, địa phương liên quan của tỉnh và các chủ trang trại, hộ nuôi gấu trên địa bàn để thống nhất các phương án di chuyển toàn bộ 38 cá thể gấu về Trung tâm Cứu hộ phù hợp với thực tiễn và đảm bảo yêu cầu chung. Trong thời gian chờ di chuyển cần đảm bảo tốt điều kiện sống tốt nhất cho các thể gấu. (Nông Nghiệp VN + Tin Tức + Đại Đoàn Kết + Công An Nhân Dân 7/4; Vietnam+ 6/4)đầu trang(

Hội An gắn bia cây cổ thụ

Cây được chọn gắn bia là cây đa - thường được gọi là cây da kèn - nằm ở góc đường Trần Cao Vân - Trần Hưng Ðạo.

Cây da kèn này đã có từ hàng trăm năm trước với chiều cao hơn 20m, bề ngang có nơi rộng đến hơn 4m.

Thời Pháp thuộc, nơi đây các lính lê dương thường tập thổi kèn đánh thức và báo ngủ cho doanh trại nên dân gian gọi là cây da kèn.

Ðây là một trong chín cây đa nằm trong hơn 50 cây cổ thụ với 11 chủng loại được chính quyền Hội An ghi vào danh mục cây cổ thụ được bảo vệ nghiêm ngặt.

Cùng với việc gắn bia thông tin về lai lịch cây, dưới gốc cây TP Hội An còn bố trí hai điểm lát đá xanh bậc cấp tạo chỗ ngồi nghỉ mát cho người dân và du khách. Nguồn vốn đầu tư được xã hội hóa từ hai doanh nghiệp. (Tuổi Trẻ 7/4)đầu trang(

3-4, Trung tá Nguyễn Văn Lý, Đội trưởng Đội cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ Công an huyện Thống Nhất cho biết, công an huyện vừa ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền 3 triệu đồng đối với ông Lê Văn Tuấn, sinh năm 1967, ngụ ấp Trần Cao Vân, xã Bàu Hàm 2 về hành vi mua bán, cất giữ, chế biến kinh doanh lâm sản trái với quy định của nhà nước.

Trước đó, vào khoảng cuối tháng 1-2015, Đội cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ Công an huyện Thống Nhất phối hợp với Hạt kiểm lâm liên huyện Trảng Bom - Thống Nhất kiểm tra quán ăn 72, địa chỉ ấp Trần Cao Vân (xã Bàu Hàm 2) do ông Tuấn làm chủ. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng đã phát hiện tại cơ sở của ông Tuấn có 8kg rắn nước đang được cất, nhốt trong bao.

Làm việc với lực lượng chức năng, ông Tuấn khai nhận, ông hoạt động kinh doanh cơ sở ăn uống từ năm 2008 đến nay. Số rắn trên được ông mua của một người đàn ông không rõ tên tuổi tại chợ Dầu Giây (huyện Thống Nhất) với giá 200 000đ/kg, sau đó về làm thịt bán cho khách hàng đến nhậu. Do không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc số rắn, nên lực lượng chức năng đã tiến hành lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính và tạm giữ toàn bộ số rắn trên, sau đó bàn giao lại cho Hạt kiểm lâm liên huyện Trảng Bom – Thống Nhất làm thủ tục tiến hành thả về với môi trường tự nhiên. (Báo Đồng Nai 3.4)đầu trang(

Tình trạng khai thác khoáng sản trái phép lại rộ lên ở tỉnh Quảng Nam, xâm phạm nghiêm trọng đến nguồn tài nguyên, tàn phá môi trường và cuộc sống của người dân.

Nhận được tin báo của quần chúng, sáng 24/3, từ Đà Nẵng vào huyện Thăng Bình (Quảng Nam), chúng tôi phải gửi xe tại xã Bình Trị, rồi mượn xe máy cắt đường đồi núi gập ghềnh, chông chênh gần nửa tiếng đồng hồ mới đặt chân đến bãi vàng Điện An (thôn Điện An, xã Bình Định Nam, Thăng Bình, Quảng Nam). Tại đây, chúng tôi được chứng kiến cảnh gần chục người ngang nhiên khai thác vàng trái phép, trong khi vị trí này nằm cách trụ sở UBND xã Bình Định Nam chừng 10km.

Thấy có người lạ mặt xuất hiện đột ngột, mấy thanh niên từ trong lán ùa ra đứng nhìn với thái độ khó chịu, tiếng máy nổ xay đá, bơm nước cũng dần tắt theo, chỉ còn những đám bụi hòa lẫn khói đen kịt mù mịt giữa không gian của núi rừng. Một người giới thiệu tên là Thơ làm công cho ông Bảy, ông Hậu; sau đó lại đính chính là mấy anh em ở địa phương lên đây tự làm. Tôi hỏi: “Hầm mình làm có trúng không?”. Thơ lắc đầu: “Bữa có, bữa không, như ngày ni máy nổ hư chỉ thu được vài ly vàng cám không đủ bù lấy chi…”.

Quan sát diện tích gần 200m2 đất trồng cây keo lá tràm, đã bị các đối tượng đào 2 giếng sâu gần 20m để khai thác quặng. Chiếc máy tời vừa dừng kéo, đã đưa lên mấy chục bao đá quặng tươi màu đất mới. Nhóm người này đào một con kênh dẫn nước đến gần cỗ máy xay đá để tuyển quặng rồi cho chảy xuôi xuống suối Con.

Thơ cho biết chỉ có 5 - 7 anh em vào đây làm vàng tự phát, nhưng chúng tôi nhìn thấy hàng chục chiếc võng dù treo san sát bên trong 2 lán trại, còn phía dưới chân đồi có gần chục chiếc xe máy.

Hai lão nông đang cày ruộng bên suối Con cho biết, chẳng hiểu chính quyền có cho phép không mà họ ngang nhiên đào hầm phá núi, xay quặng, dùng hóa chất đãi vàng từ năm ngoái đến nay; thậm chí, mới sáng tinh mơ đã nghe tiếng nổ mìn vang dội cả vách núi. Nước dưới suối Con phục vụ sinh hoạt, sản xuất cho người dân, nhưng bây giờ không ai dám cho bò uống…

Tiếp chúng tôi, ông Nguyễn Công Danh, Chủ tịch UBND xã cho biết, tình trạng người dân địa phương cùng một số đối tượng từ nơi khác tới lén lút khai thác vàng trái phép đã diễn ra thời gian khá lâu, do khu vực này trước đây người Pháp tổ chức lấy vàng. Chủ tịch UBND xã đã giao cho Phó Chủ tịch tổ chức lực lượng phong tỏa hiện trường cách 100m để truy quét, đẩy đuổi; nhưng không hiểu sao vẫn bị lộ tin?

Ngày 25/11/2014, UBND xã triệu tập ông Nguyễn Bảy (tổ 4, thôn Hưng Lộc) và ông Nguyễn Đình Hậu (tổ 2, thôn Điện An), đều ở xã Bình Định Nam là chủ bãi vàng lên làm việc và ký cam kết không tái phạm, buộc đưa các phương tiện máy móc và nhân lực ra khỏi hiện trường ngay trong ngày. Tuy nhiên, đến ngày 3/3/2015, Phó Chủ tịch UBND xã Trần Quốc Bảo chỉ huy lực lượng truy quét, rốt cục chỉ phá hủy một số máy móc, phương tiện… Sau những ngày Tết Ất Mùi, các đối tượng lại tiếp tục khai thác.

Khi chúng tôi liên lạc với ông Bảy, được ông cho biết đã bỏ nghề và chuyển sang làm trang trại dưới khu vực đào vàng thôn Điện An còn ai làm vàng thì ông không biết?

Vào khu vực Cty Vàng Bồng Miêu (huyện Phú Ninh) đang quản lý, tình trạng khai thác vàng trái phép diễn ra ngày càng rầm rộ chưa từng thấy, trước sự bất lực của chính quyền địa phương. Do đơn vị này chây lỳ nợ thuế rồi yêu sách không được nên đóng cửa ngừng hoạt động. Nổi cộm nhất là địa bàn xã Tam Lãnh, không chỉ người dân địa phương mà hàng trăm đối tượng các nơi khác kéo về đây đào hầm, khoét núi lấy quặng để bán cho các đầu nậu, bất chấp hiểm nguy về sập hầm vùi lấp xác vào bất kỳ lúc nào.

Tại huyện Bắc Trà My, gần đây, các lực lượng chức năng đã lập nhiều tổ cơ động tiến hành truy quét việc khai thác quặng thiếc ở khu vực Dốc Dẻ, Thác 5 tầng (xã Trà Giang); Đá Bàng (Trà Sơn), Nước Oai (Trà Tân)... Kết quả đã phá hủy hàng chục lán trại, máy nổ, ống dẫn nước và một số dụng cụ khác; còn các đối tượng đã kịp chạy trốn vào rừng sâu, sau khi lực lượng cơ động rút lui, bọn họ tiếp tục công việc như cũ.

Mới đây, chúng tôi thâm nhập vào bãi vàng Nhẹ (thôn 4, xã Phước Đức, huyện Phước Sơn), thấy có 6 máy xay đá, 5 máng tuyển đãi vàng, khoảng 200m ống dẫn nước… phục vụ việc khai thác lộ thiên với diện tích khoảng 0,5ha đất, ở độ sâu hầm đào khoảng 4m. Tại hiện trường khu vực suối Rin (xã Đắk Pring, huyện Nam Giang), nằm trong Khu bảo tồn thiên nhiên Sông Thanh, tuy không thấy bóng người nhưng có đến 5 máy xay đá, 4 lán trại đã tháo tấm che mái, 3 tấm bạc xanh, khoảng 500 mét ống dẫn nước…; chứng tỏ bọn vàng tặc mới vừa rút đâu đây!

Trên địa bàn xã Đắk Pring, Đắk Pe và Cà Dy (huyện Nam Giang) đã và đang diễn ra tình trạng phá rừng đầu nguồn, rừng phòng hộ với quy mô lớn để khai thác vàng trái phép, nhưng các cơ quan có trách nhiệm chỉ tổ chức truy quét “lấy lệ” rồi “đâu lại vào đấy”, mặc dù công luận phản ánh gay gắt. Đồng thời, còn có biểu hiện “bao kê” cho lâm tặc, vàng tặc phá rừng tràn lan tại nhiều nơi.

Ngành Tài nguyên và Môi trường Quảng Nam cần tập trung ngăn chặn, đẩy đuổi vàng tặc ra khỏi hiện trường; xử lý nghiêm tình trạng bao che cho vàng tặc khai thác trái phép để trục lợi cá nhân. (Thanh Tra 4/4)đầu trang(

Cho rằng những cây thông lâu năm bị chết do người dân phá trồng keo, huyện Ba Tơ (Quảng Ngãi) chỉ định doanh nghiệp khai thác với giá chỉ gần 65 triệu đồng.

Cuối năm 2014, huyện Ba Tơ (Quảng Ngãi) cho phép Công ty TNHH Hoàng Lâm Phú khai thác gần 600 cây thông cổ thụ (khoảng hơn 216 khối gỗ) ở xã Ba Tô và Ba Cung, bán với giá gần 65 triệu đồng (khoảng 300.000 đồng mỗi mét khối). Địa phương cho rằng số cây thông 35 năm tuổi này bị chết, do người dân chặt phá trái phép để trồng keo, nên cần khai thác và cải tạo cảnh quan.

Trao đổi với VnExpress ngày 6/4, ông Trần Ngọc Thương - Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Quảng Ngãi - cho biết, sau thời gian kiểm tra, đoàn công tác của ngành kết luận huyện Ba Tơ chỉ định thầu khai thác, bán đấu giá gỗ thông cổ thụ là trái phép, sai qui trình. "Huyện chưa xin phép Sở Nông nghiệp và UBND tỉnh Quảng Ngãi mà tự ý chỉ định doanh nghiệp khai thác, bán hơn 216 khối gỗ thông là sai thẩm quyền", ông Thương nói.

Theo giá thị trường, hiện một mét khối gỗ thông có giá 15 triệu đồng. Huyện Ba Tơ bán loại gỗ này với giá chỉ định 300.000 đồng là chênh lệch quá lớn.

Trong khi vụ khai thác hàng trăm cây thông cổ đang được cơ quan chức năng kiểm tra, xử lý thì một doanh nghiệp khác đặt vấn đề mua rừng keo lâu năm ở xã Ba Lế, huyện vùng cao Ba Tơ. "Tuần trước, họ đề nghị mua khoán 102 ha keo lâu năm của xã với giá hơn 6,6 tỷ đồng. Trong đó trích 20% lợi nhuận cho địa phương và chi đầu tư cơ sở hạ tầng", ông Đinh Văn Nấu - Chủ tịch UBND xã Ba Lế - thông tin.

Do huyện Ba Tơ chưa xin phép cơ quan chức năng nên Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Ngãi đã yêu cầu ngừng việc khai thác rừng keo này.  (VnExpress 6/4)đầu trang(

7/4, Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia  Phong Nha-Kẻ Bàng (Quảng Bình) xác nhận vừa ban hành quyết định khởi tố vụ án hình sự về hành vi vi phạm các quy định bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm, quy định tại Điều 190 Bộ luật Hình sự.

Tóm tắt diễn biến vụ án: vào lúc 1 giờ 30 phút ngày 16/2/2015, tại khu vực km 12+124 đường Hồ Chí Minh nhánh Tây thuộc địa giới hành chính xã Phúc Trạch (huyện Bố Trạch, Quảng Bình), tổ tuần tra Trạm Kiểm lâm Trộ Mợng (thuộc Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia Phong Nha- Kẻ Bàng) đã phát hiện và bắt quả tang đối tượng Hoàng Văn Thắng và Hồ Đức Trọng (đều trú tại xã Phúc Trạch, huyện Bố Trạch) đang vận chuyển 2 bao tải có chứa 42kg các bộ phận động vật rừng.

Quá trình giám định, các cơ quan chức năng xác định số tang vật thu được là của cá thể sơn dương (có tên khoa học là Naemorhedus sumatraensis) thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. Bước đầu các đối tượng vi phạm khai nhận đã đặt bẫy trong rừng Phong Nha-Kẻ Bàng để bắt sơn dương mổ thịt, trong quá trình mang đi tiêu thụ thì bị bắt.

Hiện Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia Phong Nha- Kẻ Bàng đã chuyển hồ sơ để cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Bố Trạch (Quảng Bình) tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.

Liên quan đến hành vi vi phạm  các quy định bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm, trước đó, ngày 3/4, Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng cũng đã  ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự  số 03 QĐ/KTVAHS-KL liên quan đến 2 đối tượng Cao Xuân Mạnh (sinh ngày 17/7/1971, trú tại xã Dân Hóa, huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình) và Đinh Tiến Phương (sinh ngày 22/4/1980, trú tại xã Hóa Sơn, huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình).

Đối tượng Mạnh và Hà bị bắt quả tang khi đang vận chuyển 2 bao tải màu xanh có chứa các bộ phận của 13 cá thể động vật rừng, gồm phần đầu dính liền sườn, phần chi trước, phần chi sau và đuôi đã cạo lông, sấy khô, có trọng lượng 30kg. Hai đối tượng khai nhận đã đặt bẫy và bắt được 13 cá thể Voọc Hà Tĩnh, sau đó cùng mổ thịt, sấy khô, chia nhau vận chuyển để tiêu thụ. (Tin Tức + Lao Động + Pháp Luật TP.HCM 7/4)đầu trang(

Hơn 1 năm sau khi đưa vào sử dụng, hệ thống cống ngăn mặn, giữ nước thuộc dự án phòng chống cháy rừng do Chi cục Kiểm lâm tỉnh Cà Mau làm chủ đầu tư không phát huy hiệu quả, gây cản trở giao thương của người dân.

Theo tìm hiểu của phóng viên, tổng số cống ngăn mặn, giữ nước thuộc dự án này gồm 19 cái. Giai đoạn I triển khai xây dựng 10 cái (xây dựng năm 2011 – 2012, đưa vào sử dụng năm 2013), với nguồn vốn đầu tư hơn 16 tỷ đồng (nguồn vốn T.Ư và ngân sách tỉnh). Một số cống trong dự án này hiện chưa phát huy được công năng ngăn mặn.

Tại cống ngăn mặn, giữ nước ở Kênh 18 (xã Khánh Thuận, huyện U Minh đầu tư hơn 1 tỷ đồng) tuy mới hoàn thành hơn 1 năm nhưng đã hư hỏng nhiều chỗ, ngành chức năng phải gia cố nhiều lần. Ông Trần Quốc Dân, ngụ xã Khánh Thuận bức xúc: “Nhà nước đã tốn tiền tỷ đầu tư xây cống, nhưng không ngăn được nước mặn, phải cho đắp thêm cái đập để “giúp” cống ngăn mặn”.

Trao đổi với chúng tôi, ông Trương Văn Đông (thương lái ở xã Khánh Bình Tây) cho biết, một số điểm xây dựng cống ngăn mặn, giữ nước đặt không phù hợp vì không liên quan gì đến việc giữ nước bảo vệ rừng. Hệ thống cống bất cập này làm giảm giá thành các mặt hàng lâm sản ở U Minh Hạ.

Cụ thể: Giá lúa ở thị trường là 5.000 đồng/kg thì thương lái vào mua chỉ có giá 4.500 đồng/kg. Hay cây tràm nếu dân chở ra tới đập thì được mua 50 triệu đồng/ha, còn thương lái vào mua tại chỗ giá chỉ 30 – 35 triệu đồng/ha.

Trao đổi với NTNN, ông Lê Văn Hải - Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Cà Mau cho biết: Do khu vực này gần bãi cây, nên vỏ cây tràm trôi xuống sông thường xuyên. Vậy nên khi đóng, bửng cống nước mặn vẫn chảy vào, do đó chúng tôi cho đắp cái đập để giữ nước. Còn việc cống mới hoàn thành đã hư hỏng là do đất mới, bùn bị lún xuống.

Còn ông Lê Văn Sử - Giám đốc Sở NNPTNT tỉnh Cà Mau cho rằng: “Sự cố để nước mặn xâm nhập vào khi đóng cống Kênh 18 đã khắc phục xong. Tuy nhiên, nguyên nhân cái đập vẫn còn tồn tại là do nhu cầu đi lại của người dân, vì đi qua đập thuận lợi hơn, không bị dốc như đi qua cống”. (Dân Việt 7/4)đầu trang(

Tòa án nhân dân huyện Xuân Lộc đã tuyên phạt 2 bị cáo Nguyễn Thanh Bình (32 tuổi, ngụ xã Xuân Hưng, huyện Xuân Lộc) và Trần Thị Bích Thảo (49 tuổi, ngụ xã Xuân Hòa, huyện Xuân Lộc) cùng mức án 12 tháng tù (cho hưởng án treo) về tội vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ.

Theo cáo trạng, do thích chơi “hàng độc” nên Thảo đã nhờ Bình mua giúp một con rắn hổ mang chúa để ngâm rượu. Ngày 28-11-2014, sau khi mua được một con rắn hổ mang chúa nặng 2,3kg với giá 1,85 triệu đồng từ một người đàn ông không rõ lai lịch, Bình đã mang bán lại cho Thảo với giá hơn 2 triệu đồng. Trong lúc hai bên đang tiến hành mua bán rắn thì bị Công an huyện Xuân Lộc phối hợp với lực lượng kiểm lâm Xuân Lộc - Long Khánh bắt giữ. (Infonet 7/4)đầu trang(

Ông Lê Quốc Việt, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Thanh Hóa khẳng định Không biết việc những cây lim trong Khu bảo tồn thiên nhiên rừng sến Tam Quy bị đốn hạ.

Theo phản ánh của người dân địa phương, từ giữa tháng 3/2015 đến nay, tại Khu bảo tồn thiên nhiên rừng sến Tam Quy, thuộc địa bàn hành chính huyện Hà Trung (Thanh Hóa) diễn ra tình trạng nhiều cây lim xanh bị đốn hạ, được đưa ra khỏirừng đặc dụng ngay giữa thanh thiên bạch nhật.

Để tìm hiểu thực hư sự việc, chúng tôi đã trực tiếp làm việc với ông Nguyễn Văn Sơn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng khoa học công nghệ lâm nghiệp Thanh Hóa. Ông Sơn khẳng định: “Vừa qua, chúng tôi tiến hành đốn hạ 25 cây lim ở ô thí nghiệm thứ nhất trong Khu Bảo tồn thiên nhiên rừng sến Tam Quy, thuộc địa bàn xã Hà Lĩnh (Hà Trung). Số gỗ lim đó đang được tập kết và bảo quản ngay tại sân của Trung tâm. Việc đốn hạ nói trên là nằm trong kế hoạch tỉa thưa 100 cây lim xanh tại 2 ô thí nghiệm, nhằm mục đích phục vụ đề tài “Nghiên cứu giải pháp bảo tồn nguồn gen sến mật”.

Theo ông Sơn, sắp tới đơn vị này sẽ tiến hành đốn hạ tiếp 75 cây lim còn lại ở thí nghiệm thứ 2, nằm trên địa bàn xã Hà Tân. “Chi cục Kiểm lâm Thanh Hóa nói không biết việc đốn hạ lim xanh ở Khu bảo tồn này là không đúng. Trong quá trình triển khai, chúng tôi đã thông báo và có sự phối kết hợp với Hạt Kiểm lâm huyện Hà Trung”, ông Sơn khẳng định.

Một lần nữa, ông Sơn cho biết, việc đốn hạ cây lim xanh là đúng quy trình: “Trong quá trình quan sát, nghiên cứu ở Khu bảo tồn này, thấy cây lim xanh với những đặc tính về chiều cao, tán lá có xu hướng lấn át, có nguy cơ ảnh hưởng đến sự phát triển của loài sến mật, thì chúng tôi mới tiến hành giải pháp thí nghiệm tỉa thưa lim xanh”. (Người Đưa Tin 7/4)đầu trang(

6-4, Phòng cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (PC49) Công an tỉnh Đác Nông đã chuyển toàn bộ hồ sơ và tang vật vụ huỷ hoại hơn 23 ha rừng tự nhiên cho Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Đác Glong tiếp tục điều tra xử lý theo thẩm quyền.

Trước đó, ngày 3-4, Phòng PC49 phối hợp với Chi cục Kiểm lâm tỉnh, Hạt Kiểm lâm huyện Đác Glong tiến hành kiểm tra và phát hiện tại hai Tiểu khu 1685 và 1697 do Xí nghiệp lâm nghiệp Đác Ha thuộc Công ty TNHH MTV lâm nghiệp Gia Nghĩa quản lý có một số đối tượng đang thực hiện hành vi chặt phá rừng trái phép.

Tại hiện trường, lực lượng chức năng phát hiện có nhiều cây rừng đường kính khoảng 0,5-0,6m đã bị cưa hạ sát gốc cùng nhiều diện tích rừng đã bị phát dọn, đốt cháy nham nhở. Qua thống kê cho thấy, tổng diện tích rừng bị huỷ hoại, đốt cháy tại hai Tiểu khu là 23,7 ha.

Lực lượng chức năng đã tiến hành lập biên bản và thu giữ tang vật gồm hai cưa xăng, bốn rựa phát cây cùng nhiều vật dụng liên quan.

Bước đầu, cơ quan chức năng xác định những người tham gia vụ huỷ hoại rừng là đối tượng Hoàng Văn Đào, trú tại xã Đác Ha, huyện Đác Glong cùng một số người làm thuê tại địa phương.

Điều đáng nói là trong khi các ngành chức năng của tỉnh đang tăng cường công tác quản lý, bảo vệ rừng trong mùa khô 2015, thì hai Tiểu khu 1685 và 1697 (nằm khá gần trụ sở Xí nghiệp lâm nghiệp Đác Ha và trung tâm thị xã Gia Nghĩa) lại chỉ phát hiện rừng bị phá khi người dân đã phá rừng ở diện tích lớn? Đây cũng là vấn đề được dư luận ở địa phương hết sức quan tâm.

Vì vậy, các lực lượng chức năng ngoài việc tiến hành xác minh điều tra làm rõ vụ hủy hoại rừng nghiêm trọng này cũng cần làm rõ điều mà dư luận quan tâm trên. (Công An Nhân Dân 7/4; Nhân Dân + Tầm Nhìn + Đời Sống & Pháp Luật 6/4)đầu trang(

Hiện nay, tại tỉnh Ðồng Tháp có chín điểm rừng đang ở mức báo động có nguy cơ cháy cấp cực kỳ nguy hiểm.

Chi cục Kiểm lâm tỉnh lưu ý các chủ rừng làm tốt công tác phòng cháy, chữa cháy rừng; làm vệ sinh rừng bằng cách dọn vệ sinh các bờ bao, bờ kênh, tỉa thưa rừng; đắp đập điều tiết nước hợp lý để giữ ẩm...; ngăn chặn người dân xâm phạm trái phép vào rừng để bắt ong, hay khai thác động, thực vật trong rừng. (Nhân Dân + Tin Tức 7/4)đầu trang(

Thuỷ tùng, thông đỏ lá dài là hai loài thuộc nguồn gen quý, có giá trị cao. Nhưng nay chúng chỉ còn “lèo tèo” một, hai trăm cá thể ở Tây Nguyên nằm trên dãy Trường Sơn và đang đối diện với nguy cơ biến mất hoàn toàn khỏi Việt Nam.

Theo nhiều nghiên cứu, chiết xuất một số chất từ vỏ và lá thông nước để điều chế dược phẩm quý chữa ung thư, khử thấp, bệnh phong, cầm đau… Gỗ thông nước rất tốt, không bị mối mọt, có màu nâu đỏ với viền vàng rất đẹp nên được ưa chuộng để xây đền đài, nhà cửa, làm đồ mỹ nghệ, đồ dùng cao cấp...

Tại hội thảo Bảo tồn đa dạng sinh học dãy Trường Sơn (4/2012), nguyên Viện trưởng Viện Khoa học lâm nghiệp Việt Nam, PGS.TS Nguyễn Hoàng Nghĩa đã có báo cáo khẳng định: “Trên thế giới, thông nước chỉ còn có thể tìm thấy ở một số vùng ở phía Nam Trung Quốc, Lào và ở Việt Nam với khoảng 250 cá thể, phân bố hẹp ở 6 điểm nhỏ thuộc 4 huyện của tỉnh Đắk Lắk, gồm: xã Ea Hồ (huyện Krông Năng), xã Ea Drăng (huyện Ea H’Leo), xã Cư Né (huyện Krông Buk) và thị xã Buôn Hồ. Nguồn gen quý của loài này đang bị suy giảm mạnh và đối diện với nguy cơ tuyệt chủng”.

Vào đầu những năm 1980, ở xã Ea Drăng người ta đắp đập lấy nước tưới cho đồng ruộng xung quanh nên thông nước bị ngập sâu trong nước. Dù sau đó mực nước đập có hạ xuống nhưng loài này đã bị tác động sâu sắc, nhiều cây bị chết cành trơ thân, xơ xác. Nay số thông nước còn lại đang “sống mòn” trong khu vực có diện tích 42,5ha. Một số điểm khác ở Đắk Lắk, chỉ lẻ tẻ vài chục đến vài cây cuối cùng, có cây đã bị chặt mất phần ngọn, trơ lại phần gốc ngắn ngủi.

Đầu năm 2010, Trường Đại học Tây Nguyên lập dự án điều tra hiện trạng để làm cơ sở cho công tác bảo tồn. Qua kiểm đếm, trên địa bàn toàn tỉnh Đắk Lắk chỉ còn sót lại đúng 256 cá thể. Rồi đến tháng 1/2011, UBND tỉnh Đắk Lắk đã phê duyệt Dự án Bảo tồn loài sinh cảnh thông nước và thành lập Khu bảo tồn loài sinh cảnh này nhưng hiện loài này chỉ còn lại  162 cây. Chúng phân bổ trên tổng diện tích 120ha, trong đó nhiều nhất tại huyện Ea H’leo (140 cá thể), còn lại là Krông Năng (21 cá thể), Buôn Hồ (1 cá thể) và đang có nguy cơ tuyệt chủng rất cao.

Tại một vùng sình lầy ở Trấp Ksơr, xã Ea Hồ, trước thập kỷ 90 của thế kỷ XX có khoảng 40 cá thể phân bố trong khoảng 20ha. Nhiều cây có tuổi thọ từ 500-600 năm. Quần thụ thông nước này cao từ 10 đến 25m, đường kính từ 30 – 130cm. Trong đó, 11 cây có đường kính trên 100cm nhưng hầu hết là rỗng ruột hoặc cụt ngọn. Đến nay, người ta đã không tìm thấy ở đây còn cá thể thông nước nào.

Theo Phó Viện trưởng Viện Khoa học kỹ thuật Nông, lâm nghiệp Tây Nguyên – TS. Trần Vinh, qua các khảo sát nghiên cứu của Viện mới đây, nguyên nhân chính dẫn đến những cây thông nước bị chết, vàng lá, rụng lá trong thời gian qua là do ngập nước. Đối với các cây con, hiện có 84 cây được trồng thử nghiệm tại Trạm Trấp Ksor đã chết do đập nước dâng cao, ngập hết các bộ phận của cây. Hiện thông nước không những bị hạn chế về mặt số lượng mà còn giảm sút về mặt chất lượng.

Nhiều năm gần đây, do thị hiếu chuộng gỗ đẹp và có thông tin thông nước chữa được bách bệnh nên hàng trăm người đã đổ xô vào các quần thụ này, tìm mọi cách đào bới, triệt hạ trái phép… Loài cây này vốn tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến số lượng, chất lượng thì nay lại càng gần hơn bờ vực của sự diệt vong.

Các kết quả nghiên cứu của TSKH. Trần Khánh Viễn - Nghiên cứu viên trưởng Trung tâm Nghiên cứu khoa học quốc gia Pháp (C.N.R.S) đã khẳng định, hai dược phẩm được sử dụng hiệu quả nhất trong điều trị ung thư buồng trứng, vú, phổi, tử cung… là: Taxol (được phát triển từ phân tử Paclitaxel hoạt hóa của Công ty Bristol Myers Squibb - Mỹ) và Taxotere (được phát triển từ phân tử Docetaxel hoạt hóa của Công ty Sanofi – Aventis Pháp). Cả hai hoạt chất này đều được chiết xuất từ vỏ và lá cây thông đỏ. Nhưng  loài thông đỏ lá dài chỉ có ở Việt Nam có giá trị cao hơn thông đỏ nơi khác vì chỉ số tích lũy hoạt chất cao hơn.

Theo ông Nguyễn Hoàng Nghĩa, ở Lâm Đồng chỉ còn chưa đầy 150 cá thể thông đỏ lá dài. Cụ thể, loài này phân bố nhiều nhất ở núi Voi, huyện Đức Trọng với khoảng 100 cá thể; huyện Lạc Dương có hai khu là Cổng trời và Vườn Quốc gia Bidoup – Núi Bà với khoảng hơn 20 cá thể; huyện Đơn Dương có khu vực núi Hồ Tiên với gần 15 cá thể; còn các nơi khác chỉ vài ba cây lèo tèo. Riêng cây thông đỏ lá dài “khủng nhất” ở núi Voi có đường kính 160cm, cao khoảng 35m.

Có một quy ước của giới nghiên cứu thông đỏ là không bao giờ chỉ cho người ngoài về thông đỏ lá dài cuối cùng còn hiện hữu ở Lâm Đồng. Nhưng quy ước tồn tại gần 100 năm qua ấy đã bị sụp đổ vì họ phải lên tiếng rằng: Rừng thông đỏ lá dài nguyên thủy hiếm hoi, được hình thành cách đây từ 2 – 5 nghìn năm đang đứng bên vực thẳm biến mất hoàn toàn không dấu vết.

Đối với việc bảo tồn và duy trì nguồn gen cho Thông nước, một trong những phương pháp có kết quả ban đầu là dùng nhánh của thông nước ghép vào gốc của cây bụt mọc (một loài cây cùng họ với Thông nước). Nhưng, khi đưa hơn 250 cây con vào trồng thử nghiệm ở 2 quần thể thủy tùng Ea Ral và Trấp Ksor thì sau 2 năm, cây phát triển rất chậm, tỷ lệ mọc rễ quá thấp (giâm hom sau 9 tháng, tỷ lệ ra rễ chỉ từ 10 – 15%), nhiều cây héo dần và chết.

Tỉnh Đắk Lắk và kiểm lâm địa phương đã có cố gắng bảo tồn thông nước bằng việc lập các trạm bảo tồn trên diện tích nhỏ. Nhưng “cuộc chiến gỗ quý thủy tùng” giữa lực lượng bảo vệ rừng và lâm tặc hiện vẫn chưa có hồi kết.

Còn với thông đỏ lá dài, nguyên nhân phẩm chất giảm sút nghiêm trọng là do sự tự suy thoái của quần thể và áp lực khai thác quá cao. Trong khi đó, loài này có đặc tính tái sinh kém, không có thế hệ trung gian  trong khi từ trước đến nay vẫn chưa có bất kỳ một phương án nào bảo vệ, phát triển loài cây đặc biệt quý hiếm này.

Khi biết về hàm lượng chiết xuất hợp chất chế thuốc chữa ung thư của thông đỏ lá dài, có người đã thốt lên rằng: Phát triển các trang trại trồng thông đỏ theo mô hình công nghiệp để bào chế thuốc trị ung thư! Rồi cành cây thông đỏ lá dài đã được đưa về giâm hom tại Trung tâm Nghiên cứu thực nghiệm lâm sinh Lâm Đồng và đã tạo ra được nhiều cây hom cho từng cây cá thể riêng biệt. Nhưng bởi  đặc tính tái sinh quá kém nên người ta tính ra rằng, cứ trồng 100 năm cây mới to bằng… bắp chân người. (Pháp Luật VN 7/4)đầu trang(

Cục Kiểm lâm Cà Mau cho biết, liên tiếp 10 ngày qua nắng nóng gay gắt đã làm cho 37.915ha rừng tràm u Minh Hạ và 533ha rừng cụm đảo Hòn Khoai kiệt nước hoàn toàn. Trong đó 7.000ha dự báo cấp cháy cực kỳ nguy hiểm.

Riêng khu vực rừng tràm u Minh Hạ hiện chỉ có 1.500ha rừng dự báo cháy cấp thấp nhờ giữ được độ ẩm dưới chân rừng.

Dự báo trong những ngày tới rừng sẽ tiếp tục gia tăng cấp cháy lên cấp cực kỳ nguy hiểm ở toàn bộ diện tích rừng tràm và rừng cụm đảo tại Cà Mau. (Lao Động 6/4) đầu trang(

Theo ông Nguyễn Nhĩ, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Gia Lai, thời tiết mùa khô trên địa bàn tỉnh hiện đang ở cấp cực kỳ nguy hiểm. Toàn tỉnh hiện có khoảng 300.000 ha rừng thuộc vùng trọng điểm dễ cháy, tập trung tại các huyện Đức Cơ, Chư Pảh, Pleiku, Đăk Pơ, Mang Yang..., những địa bàn có nhiéu diện tích rừng trống keo lá tràm, muóng đen và thông 3 lá.

Để phòng chống cháy rừng, Chi cục Kiểm lâm tỉnh đã tăng cường cán bộ về cơ sở kiểm tra lại các phương án phòng chống cháy rừng của từng chủ rừng, chỉ đạo các Hạt Kiểm lâm phối hợp với các cấp chính quyền địa phương làm tốt công tác kiểm tra, kiểm soát lửa rừng hạn chế đến mức thấp nhất các vụ cháy rừng xảy ra.

Trên cơ sở phân loại rừng theo từng vùng, tỉnh xác định vùng rừng trọng điểm dễ cháy, vùng rừng có địa bàn phức tạp để có kế hoạch đầu tư thích đáng, thực hiện các hạng mục công trình phòng cháy như xây dựng đường băng cản lửa, phát dọn thực bì và đốt trước có điều kiện, trang bị thêm các loại phương tiện chữa cháy cho các đơn vị chủ rừng...

Các chủ rừng đều quán triệt và triển khai thực hiện với phương châm "4 tại chỗ" (con người, phương tiện, chỉ huy và hậu cần), đảm bảo đủ các điều kiện cẩn thiết kịp thời phát hiện và ứng cứu khi có các vụ cháy rừng xảy ra đạt hiệu quả cao. Các chủ rừng tăng cường công tác tuần tra 24/24 giờ, nhất là ở các vùng rừng dễ cháy; hạn chế những nguy cơ bắt lửa rừng do ý thức của người dân gây ra. (Tin Tức 6/4)đầu trang(

Nhận được tin báo của quần chúng về việc có một lượng lớn gỗ lậu được vận chuyển trái phép trên chiếc xe ôtô nhãn hiệu Toyota Innova mang BKS 29A - 863.36 đi vào khu vực trung tâm thành phố, khoảng 17h20 ngày 4-4, tại km 243, quốc lộ 34, tổ tuần tra kiểm soát Phòng CSGT -Công an tình Cao Bằng cắm chốt trên tuyến đã ra hiệu lệnh dừng chiếc xe trên để kiểm tra.

Khi thấy lực luợng CSGT ra hiệu, lái xe vẫn bất chấp, tăng ga bỏ chạy theo hướng quốc lộ 34. Khi bỏ chạy đến km 43 đường Hồ Chí Minh thì chiếc xe trên bị bắt giữ.

Qua kiểm tra cho thấy, trên xe có chở gần 1 tấn gỗ tấm có đường kính lớn, dày, chưa rõ chủng loại, nguồn gốc... Lái xe Đặng Trung Thành, trú tại tổ 20, phường Đề Thám, TP Cao Bằng đã không xuất trình được giấy tờ hợp lệ liên quan đến số gỗ nói trên. (Công An Nhân Dân 6/4)đầu trang(

Tỉnh Sơn La hiện có nhiều khu vực thuộc các huyện Thuận Châu, Mường La, Ỵên Châu, Sông Mã, Mai Sơn, Bắc Yên, Phù Yên và TP Sơn La cảnh báo nguy cơ cháy rừng cấp V (cấp cực kỳ nguy hiểm).

Để phòng, chống cháy rừng, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh chỉ đạo các đơn vị chức năng tăng cường kiểm tra công tác phòng chống cháy rừng theo kế hoạch.

Tỉnh Đác Lăc hiện có khoảng 300 nghìn ha rừng dễ cháy tập trung nhiều nhất ở các huyện Buôn Độn, Ea Súp, Ea H'leo, Lắk, M'Đrắk, Cư M'gar. Các địa phương đã bố trí người, phương tiện trực 24/24 giờ, xay dựng các hạng mục công trình phòng, chống cháy rừng như đường băng cản lửa, cọc tiêu biển báo, các bản quy ước bảo vệ rừng. (Nhân Dân 4/4)đầu trang(

Tại Long An, sau khi xảy ra vụ cháy rừng tại Trung tâm Nghiên cứu bảo tồn và phát triển Dược liệu Đồng Tháp Mười ở huyện Mộc Hóa, làm thiệt hại khoảng 50ha tràm tự nhiên, UBND tỉnh Long An đã chỉ đạo Chi cục Kiểm lâm tăng cường phối hợp cùng ngành chức năng tập trung quyết liệt bảo vệ rừng, bởi toàn tỉnh có khoảng 30.000ha rừng nằm trong tầm ngắm của “bà hỏa”. (Sài Gòn Giải Phóng 7/4)đầu trang(

Thời gian qua, đánh giá tác động môi trường (ĐTM) và đánh giá môi trường chiến lược (ĐMC) đã có những đóng góp tích cực cho sự nghiệp bảo vệ môi trường của nước ta. Tuy nhiên, quy trình thực hiện ĐTM và ĐMC hiện vẫn còn bộc lộ nhiều bất cập, đặc biệt về đánh giá tác động đối với đa dạng sinh học.

Mặc dù các văn bản pháp luật liên quan như Luật Bảo vệ môi trường, Luật Đa dạng sinh học, Luật  Bảo vệ và Phát triển rừng đều quy định các dự án có tiềm năng ảnh hưởng đến đa dạng sinh học phải thực hiện ĐTM, ĐCM. Tuy nhiên, trong thực tế triển khai hầu như những tác động đến đa dạng sinh học đã bị bỏ qua.

Nguyên nhân do chưa có các tiêu chuẩn, tiêu chí về đa dạng sinh học để so sánh, đánh giá mức độ và tầm quan trọng của các tác động được dự báo. Các dự báo đưa ra cũng không được đánh giá về độ chắc chắn tin cậy, vì vậy các kết quả dự báo tác động thường không đầy đủ, không chính xác và không thuyết phục. Điều này dẫn đến các biện pháp giảm thiểu tác động tiêu cực đến đa dạng sinh học và khả năng tăng cường tác động tích cực đã không được xem xét đầy đủ để bảo đảm tính khả thi cũng như hiệu quả bảo tồn đa dạng sinh học.

Việc xem xét các phương án lựa chọn vị trí dự án được coi là vấn đề bất cập nhất trong quy trình thẩm định dự án đầu tư ở nước ta hiện nay. Hầu hết các dự án được chấp thuận địa điểm trước khi nghiên cứu ĐTM và báo cáo đầu tư. Vì vậy, các vấn đề nhạy cảm với môi trường, bao gồm đánh giá khả năng chịu tải môi trường và tính đặc thù của hệ sinh thái trong khu vực dự kiến triển khai dự án thường bị bỏ qua và ĐTM thực chất chỉ còn đóng vai trò cố gắng giảm thiểu mà không thể ngăn ngừa các tác động tiêu cực, thậm chí trong nhiều trường hợp đây là nhiệm vụ bất khả thi.

Sự ít chú ý đến tác động tới đa dạng sinh học trong quy trình ĐTM ngoài ra còn thể hiện ở việc tập hợp dữ liệu hiện trạng đa dạng sinh học rất nghèo nàn. Nhìn chung, các báo cáo ĐTM hiện nay chứa rất ít thông tin, dữ liệu về hiện trạng đa dạng sinh học cũng như về phương thức sử dụng tài nguyên đa dạng sinh học. Đa phần chỉ tập trung vào các hệ sinh thái cần được bảo vệ mà không chú ý đến các hệ sinh thái không được ưu tiên bảo vệ.

Điều này dẫn đến một số nhận định sai lệch về cân bằng sinh thái và đa dạng sinh học đặc thù cho từng khu vực. Bên cạnh đó, các thông tin về hệ sinh thái cũng mới chỉ chú ý đến số lượng mà ít chú ý đến cấp độ của đa dạng sinh học cũng như thiếu thông tin về các mối quan hệ chức năng của các hệ sinh thái.

Điểm bất cập thứ ba cũng đáng lưu tâm là tác động đến đa dạng sinh học chưa được đánh giá thực sự đầy đủ, thuyết phục. Đa dạng sinh học của một khu vực chịu nhiều tác động khác nhau từ những hoạt động phát triển khác nhau. Bất kỳ sự thay đổi nào của hệ sinh thái cũng thường là hệ quả của những tác động trực tiếp, tác động gián tiếp, đặc biệt là tác động tích lũy, tuy nhiên các báo cáo ĐTM hiện mới chỉ chú ý phân tích tác động trực tiếp mà hầu như bỏ qua đánh giá tác động tích lũy.

Từ các kết quả phân tích trên, để nâng cao hiệu quả của dự báo các tác động môi trường đến đa dạng sinh học cần lồng ghép đánh giá tác động đến đa dạng sinh học phải được coi là một cách tiếp cận tổng thể và toàn diện trong quy trình thẩm định các dự án phát triển. Cách tiếp cận này sẽ hỗ trợ giảm thiểu tối đa tác động đến đa dạng sinh học của các dự án phát triển, bảo đảm mục tiêu phát triển được tích hợp với bảo tồn đa dạng sinh học và phù hợp về mặt pháp lý cũng như cung cấp và chia sẻ công bằng những lợi ích phát sinh từ việc sử dụng đa dạng sinh học. Sớm đưa những nội dung cốt lõi về phương pháp tiếp cận đánh giá tác động đa dạng sinh học vào các quy định của Nghị định về ĐMC và ĐTM và Thông tư hướng dẫn thực hiện Nghị định này vì đây là cách làm phổ biến và có hiệu quả nhất hiện nay.

Xây dựng và ban hành hướng dẫn điều tra, mô tả hiện trạng đa dạng sinh học trong báo cáo ĐMC và ĐTM. Bởi hiện nay nội dung mô tả hiện trạng đa dạng sinh học trong các báo cáo ĐMC và ĐTM chủ yếu tập trung liệt kê danh mục các loài thực vật, động vật hoang dã, các loài sinh vật được ưu tiên bảo vệ, các loài đặc hữu có trong vùng có thể bị tác động do dự án, song thường sử dụng những thông tin từ các nghiên cứu đã có mà ít khi có khảo sát bổ sung.

Vì vậy để nâng cao hiệu quả của nội dung này cần có hướng dẫn cụ thể về phương pháp thu thập số liệu (kể cả thông tin cung cấp từ quá trình tham vấn cộng đồng) và cách thức thực hiện khảo sát thu thập thông tin cập nhật về đa dạng sinh học ở cả 3 cấp độ: loài, quần thể và hệ sinh thái.

Bên cạnh đó, nghiên cứu ban hành hướng dẫn kỹ thuật riêng về giám sát đa dạng sinh học. Theo đó các thông số giám sát đa dạng sinh học phải dựa trên bộ chỉ số đa dạng sinh học quốc gia, đồng thời phải phù hợp với đặc thù đa dạng sinh học của địa phương nơi triển khai dự án. Cần xem xét một số vấn đề trong việc lựa chọn những chỉ số và khu vực được giám sát đa dạng sinh học bao gồm nhưng không giới hạn ở: quy mô, thuộc tính và những khác biệt về địa sinh học. Nguyên tắc lựa chọn thông số giám sát và tần suất thực hiện cần được đưa vào hướng dẫn kỹ thuật, và tùy từng trường hợp cụ thể sẽ có lựa chọn phù hợp để bảo đảm tính hiệu quả và khả thi.

Tốt nhất nên xây dựng và ban hành hướng dẫn kỹ thuật riêng (độc lập với hướng dẫn kỹ thuật về đánh giá tác động đến đa dạng sinh học) về xây dựng và thực hiện chương trình giám sát đa dạng sinh học. Dựa trên cơ sở phương pháp luận chung, các dự án phát triển sẽ lựa chọn và xây dựng chương trình giám sát đa dạng sinh học riêng cho dự án phù hợp với khu vực chịu ảnh hưởng.

Ngoài ra, cần sớm ban hành quy định cụ thể về tham vấn cộng đồng đối với đa dạng sinh học trong các báo cáo ĐTM và ĐMC. Trong thực tế, tham vấn cộng đồng đóng vai trò quan trọng trong khảo sát, nghiên cứu hiện trạng, đánh giá tác động và thực hiện các biện pháp giảm thiểu tác động bất lợi đến đa dạng sinh học.

Đặc biệt, quản lý và bảo tồn đa dạng sinh học với sự tham gia cộng đồng đã được công nhận là biện pháp có hiệu quả nhất, bảo đảm vừa duy trì tính đa dạng sinh học của khu vực, vừa nâng cao sinh kế cộng đồng địa phương. Phương pháp tiếp cận quản lý và giám sát đa dạng sinh học có sự tham gia có thể giúp xác định và giám sát các tác động đa dạng sinh học ở cấp hiện trường, cải thiện công tác quản lý tài nguyên thiên nhiên tại địa phương bằng cách tạo ra dữ liệu phục vụ thông tin cho quá trình ra quyết định thông qua công tác quản lý mang tính thích ứng.

Hiệu quả giám sát đa dạng sinh học có thể được cải thiện thông qua việc sử dụng các kiến thức quý giá của địa phương. Dữ liệu do các bên liên quan tại địa phương thu thập và quản lý có thể bao gồm những thông tin cụ thể về địa điểm, bối cảnh và mức độ thay đổi đa dạng sinh học. Từ đó, quản lý và giám sát đa dạng sinh học có sự tham gia có thể giúp ích cho các nhu cầu quản lý địa phương cũng như giúp gắn thay đổi đa dạng sinh học với các can thiệp từ dự án phát triển, điều mà nếu sử dụng dữ liệu viễn thám có thể không đạt được hiệu quả.

Vì vậy, ban hành hướng dẫn kỹ thuật tham vấn cộng đồng địa phương về các vấn đề liên quan đến hiện trạng đa dạng sinh học và dịch vụ hệ sinh thái sẽ hỗ trợ đề xuất và thực hiện hiệu quả các giải pháp ngăn ngừa suy thoái và bảo tồn đa dạng sinh học.

Tiếp cận hệ sinh thái phải được coi là nội dung quan trọng trong phương pháp luận ĐMC và ĐTM: tiếp cận hệ sinh thái là một chiến lược để quản lý tổng hợp đất, nước và các hệ sinh thái nhằm tăng cường bảo vệ và sử dụng bền vững các tài nguyên thiên nhiên theo hướng công bằng. Tiếp cận hệ sinh thái có thể được sử dụng để tìm kiếm một sự cân bằng thích hợp giữa việc bảo vệ và sử dụng đa dạng sinh học ở những vùng có nhiều người sử dụng tài nguyên và các giá trị quan trọng của thiên nhiên.

Về bản chất, tiếp cận hệ sinh thái trong việc xây dựng và thực hiện các dự án phát triển là hợp tác và phối hợp giữa các lĩnh vực quản lý hệ sinh thái và những người được hưởng lợi từ các dịch vụ hệ sinh thái. Phương pháp tiếp cận hệ sinh thái là một khái niệm tích hợp có thể hỗ trợ xác định các tác động tích lũy và tác động gián tiếp gây ra tổn thương hệ sinh thái. Tác động tích lũy thường bị bỏ qua trong ĐMC và ĐTM, do đó tiếp cận hệ sinh thái có thể giúp cải thiện điều này và cung cấp phương pháp luận để xem xét tác động tích lũy một cách nhất quán hơn trong ĐMC và ĐTM. (Đại Biểu Nhân Dân 5/4)đầu trang(

Việc trồng mới và phục hồi diện tích rừng ngập mặn ven biển là hết sức cấp bách trong điều kiện diện tích rừng ngập mặn ven biển càng ngày càng bị suy kiệt.

Sau gần nửa năm trồng, đến nay, 60.000 cây Đước được trồng trên 4,7 hecta khu vực sông Đầm thuộc địa bàn thôn Tuyết Diêm đang phát triển tốt. Nơi đây, trước kia là khu vực để người dân địa phương bắt tôm, cá sinh nhai hàng ngày.

Ông Phạm Trinh, người dân thôn Tuyết Diêm, xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi chia sẻ: phục hồi rừng ngập mặn ít nhiều ảnh hưởng đến công việc đánh bắt thủy sản nhưng vì lợi ích lâu dài, mọi người đều đồng lòng: “Dòng sông này trước kia là nơi đánh bắt của người dân, dù có bị chật hẹp đi nhưng tương lai sau này nó có quyền lợi là con cá, con cua vô trong đước nó ở nhiều. Thêm nữa là nó che chắn được sóng gió vì có rừng đước thì nó che chắn được bờ, khỏi sạt lở”.

Không chỉ mang lại hiệu quả sau này mà việc trồng rừng ngập mặn ven biển còn tạo công ăn việc làm cho người dân địa phương khi được các chủ đầu tư thuê trồng, chăm sóc hàng ngày. Anh Trần Khánh, ở thôn Tuyết Diêm, xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi cho hay: “Hiện tại em có công ăn việc làm. Nói chung 1 tháng ứng được 2 triệu đồng”.

Hiện nay, tranh thủ thời tiết thuận lợi, hai đơn vị đảm nhiệm việc phục hồi và trồng mới rừng ngập mặn ven biển ở xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn gồm Công ty TNHH Nhung Quy và Ban quản lý rừng phòng hộ cảnh quan Dung Quất huy động công nhân khẩn trương trồng mới và chăm sóc diện tích cây Đước, cây Cóc Trắng đã trồng dọc vùng ven biển của xã Bình Thuận. Nhờ đó, nhiều diện tích rừng ngập mặn ở xã Bình Thuận từng bước được khôi phục dần.

Ông Trần Quy, Giám đốc Công ty TNHH Nhung Quy cho biết: “Kế hoạch sẽ trồng tiếp theo dòng sông này là 8 hecta trong năm 2015. Và cây giống đều đã chuẩn bị trồng để kịp kế hoạch”.

Dự án trồng mới và phục hồi rừng ngập mặn ven biển xã Bình Thuận, huyện Bình Sơn do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi làm chủ đầu tư. Dự án này triển khai từ năm 2014 trên diện tích 114 hecta, chủ yếu là trồng cây Đước và cây Cóc Trắng với tổng kinh phí hơn 24 tỷ đồng từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với biến đổi khí hậu.

Đến nay, Dự án đã trồng được trên 25 hecta. Phần diện tích rừng ngập mặn còn lại sẽ được trồng mới và phục hồi trong năm nay.

Ông Phí Quang Hiển, Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Ngãi cho hay: Ngoài dự án phục hồi rừng ngập mặn này, trong năm nay, từ nguồn vốn Trung ương cấp, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi cũng đang trình UBND tỉnh phê duyệt dự án trồng mới và phục hồi khoảng 40 hecta rừng ngập mặn ở 2 xã Bình Phước và Bình Đông, huyện Bình Sơn với kinh phí khoảng 8 tỷ đồng.

Ông Hiển nhận xét: “Riêng trong năm 2015, được sự quan tâm của Trung ương thì huyện Bình Sơn được triển khai tiếp một dự án trồng rừng ngập mặn ven biển 2 xã Bình Phước và Bình Đông. Còn phía thành phố Quảng Ngãi thì cũng triển khai hạng mục trồng rừng thuộc dự án xây dựng hệ thống đê bao ứng phó với biến đổi khí hậu ở xã Tịnh Kỳ, TP.Quảng Ngãi để góp phần vào bảo vệ và phát triển dải rừng ven biển, chống biến đổi khí hậu”.

Việc trồng mới và phục hồi diện tích rừng ngập mặn ven biển của tỉnh Quảng Ngãi là hết sức cấp bách trong điều kiện diện tích rừng ngập mặn ven biển càng ngày càng bị suy kiệt.

Việc phục hồi và trồng mới rừng ngập mặn sẽ góp phần chống xâm thực, tăng cường khả năng phòng hộ, điều hòa khí hậu và bảo vệ hệ sinh thái ven bờ biển. Đồng thời cũng góp phần rất lớn trong việc chống biến đổi khí hậu toàn cầu hiện nay. (VOV Giao Thông 7/4)đầu trang(

2014, Phú Yên trồng mới được hơn 4.800ha rừng tập trung, nâng độ che phủ lên 38%, đạt 100% kế hoạch. Tuy nhiên, nhiều năm qua, các vườn ươm cây giống Phú Yên chưa đáp ứng được số lượng, chất lượng phục vụ cho việc trồng rừng của các tổ chức, cá nhân.

Trong Quy hoạch hệ thống rừng giống, vườn giống, vườn ươm giống cây trồng lâm nghiệp đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030, Phú Yên đề ra mục tiêu đến năm 2020 sẽ cung cấp 80% giống từ nguồn giống được công nhận. Trong đó, 80% giống từ nhân giống sinh dưỡng (vô tính) cho trồng rừng phòng hộ, sản xuất.   Thực hiện quy hoạch, Phú Yên cần tổng vốn đầu tư hơn 37 tỷ đồng. Trước mắt, đến năm 2016, chủ động cung cấp 60% cây giống từ nguồn giống được công nhận, năm 2020 cung cấp 80% và đến năm 2030 cung cấp trên 90%; trong đó trên 90% giống từ nhân giống sinh dưỡng cho trồng rừng phòng hộ, sản xuất.

Ngoài ra, tỉnh xây dựng mạng lưới sản xuất và cung ứng giống theo hướng xã hội hóa nghề giống cây lâm nghiệp với nhiều thành phần kinh tế; 100% các nguồn giống và cơ sở sản xuất, kinh doanh giống được kiểm soát chất lượng theo thủ tục giám sát chuỗi hành trình giống đối với toàn bộ các loại cây trồng chính; đến năm 2020, tỉnh cơ bản bảo đảm đủ số cán bộ, nhân viên hoạt động trong lĩnh vực giống cây trồng lâm nghiệp trên địa bàn.

Định hướng phát triển hệ thống rừng giống, vườn giống, vườn ươm giống cây trồng lâm nghiệp, Phú Yên sẽ chọn lọc các loài cây trồng phù hợp với mục đích trồng rừng, sớm cho thu hoạch, có giá trị và hiệu quả kinh tế cao, tiềm năng thị trường lớn; xây dựng hệ thống vườn giống, rừng giống, vườn cây đầu dòng và tuyển chọn cây mẹ để quản lý tốt hệ thống nguồn giống, bảo đảm cung cấp đủ giống cho nhu cầu trồng rừng; đồng thời các nguồn giống cũng là nơi cung cấp những vật liệu cơ bản cho chương trình cải thiện, nâng cao chất lượng giống cây rừng.

Đối với vườn ươm quy mô lớn, Phú Yên sẽ đầu tư nâng cấp vườn ươm của Ban Quản lý rừng phòng hộ Sông Cầu và vườn ươm của Trạm Thực nghiệm giống lâm nghiệp thuộc Trung tâm Giống và Kỹ thuật cây trồng Phú Yên với diện tích mỗi vườn khoảng 3ha. Đồng thời tỉnh Phú Yên đầu tư xây dựng mới vườn ươm tại Ban Quản lý rừng phòng hộ Sông Bàn Thạch, diện tích khoảng 3ha/vườn và khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư xây dựng vườn ươm tại huyện Tây Hòa.

Đối với vườn ươm quy mô trung bình, tỉnh Phú Yên sẽ đầu tư xây dựng mới 3 vườn sản xuất cây sinh dưỡng tại các huyện Phú Hòa, Sơn Hòa và Đồng Xuân. Đồng thời duy trì các vườn ươm có năng lực, kinh nghiệm sản xuất giống để cung cấp cây trồng lâm nghiệp cho hộ gia đình trồng rừng với diện tích bình quân 0,5 đến 1ha đối với vườn ươm quy mô nhỏ.

Bên cạnh đó, tỉnh Phú Yên tập trung vào các loài cây trồng rừng kinh tế chủ lực cả cây nguyên liệu mọc nhanh lẫn cây gỗ lớn và cây lâm sản ngoài gỗ, cây nhập nội lẫn cây bản địa kết hợp nghiên cứu chọn giống với nghiên cứu biện pháp lâm sinh để tăng năng suất rừng trồng.

Cũng theo quy hoạch, có 3 dự án được ưu tiên đầu tư, gồm dự án Hỗ trợ đầu tư nâng cấp nhà nuôi cấy mô Trạm Giống cây trồng lâm nghiệp thuộc Trung tâm Giống và Kỹ thuật cây trồng Phú Yên và Trung tâm Ứng dụng và Chuyển giao công nghệ Phú Yên kết hợp hỗ trợ xây dựng vườn ươm cho các ban quản lý rừng phòng hộ tại các huyện, thị xã. Dự án Xây dựng rừng giống chuyển hóa, trồng rừng giống, chọn lọc cây mẹ từ rừng tự nhiên, chọn lọc cây mẹ từ rừng trồng, cây phân tán.

Dự án Đào tạo ứng dụng công nghệ mô, chọn loài, khảo nghiệm giống mới cho cán bộ thuộc Trung tâm Giống và Kỹ thuật cây trồng Phú Yên, Trung tâm Ứng dụng và Chuyển giao công nghệ Phú Yên kết hợp đào tạo công tác quản lý giống cho các chủ vườn ươm và cán bộ quản lý cấp huyện, xã.

Theo UBND tỉnh Phú Yên, trong Quy hoạch bảo vệ và phát triển rừng giai đoạn 2011 – 2020, tỉnh đề ra mục tiêu phát triển lâm nghiệp toàn diện từ quản lý, bảo vệ, phát triển, sử dụng bền vững 287.900ha đất đã quy hoạch lâm nghiệp, hướng đến năm 2015 nâng tỷ lệ độ che phủ rừng lên 39% và đến năm 2020 đạt 45%. (Đại Biểu Nhân Dân 6/4)đầu trang(

Quỹ Bảo vệ và phát triển rừng Việt Nam đã chi trả hơn 1.360 tỷ đồng phí dịch vụ môi trường rừng cho các tỉnh, trong đó chi cho chủ rừng 1.138,7 tỷ đồng. Đến hết tháng 3-2015, các tỉnh đã giải ngân đưọc 770,3 tỷ đồng, đạt 60,08%kế hoạch. (Hà Nội Mới 3.4)đầu trang(

Thủ tướng Chính phủ đồng ý UBND tỉnh Kon Tum sử dụng 123.330,56 triệu đồng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng năm 2011, 2012 chưa có đối tượng chi trả để thực hiện các nhiệm vụ về quản lý, bảo vệ và phát triển rừng tại địa phương.

Theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, việc sử dụng số tiền trên cụ thể như sau:

1. Hỗ trợ chi trả bổ sung cho các lưu vực cung ứng dịch vụ môi trường rừng có đơn giá chi trả cho chủ rừng thấp (dưới 200.000 đồng/ha/năm) để đạt mức tối thiểu 200.000 đồng/ha/năm, mức hỗ trợ bổ sung cụ thể do UBND tỉnh Kon Tum quyết định; thời gian hỗ trợ từ năm 2015 đến khi có quy định mới của Chính phủ có hiệu lực thi hành.

2. Hỗ trợ đầu tư cho cộng đồng dân cư thôn, làng giáp ranh hoặc nằm trong các khu rừng đặc dụng để thực hiện đồng quản lý theo Quyết định số 24/2012/QĐ-TTg ngày 01/6/2012 của Thủ tướng Chính phủ về chính sách đầu tư phát triển rừng đặc dụng giai đoạn 2011-2020; thời gian hỗ trợ đến năm 2016.

3. Hỗ trợ UBND các xã, thị trấn để thực hiện công tác tuần tra, kiểm tra rừng, bồi dưỡng cho những người được huy động để ngăn chặn chặt phá rừng và chữa cháy rừng theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Quyết định số 07/2012/QĐ-TTg ngày 8/2/2012 của Thủ tướng Chính phủ; mức hỗ trợ cụ thể do UBND tỉnh Kon Tum quyết định theo thẩm quyền và quy định hiện hành; thời gian thực hiện đến năm 2016.

4. Hỗ trợ kinh phí để đầu tư xây dựng hàng rào và các công trình bảo vệ, phòng cháy chữa cháy khoảng 500 ha rừng gỗ trắc tại khu rừng đặc dụng Đắk Uy; thời gian thực hiện 02 năm 2015-2016; UBND tỉnh Đắk Nông xây dựng phương án làm hàng rào và các công trình bảo vệ khoảng 500 ha rừng gỗ trắc nêu trên thống nhất với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và phê duyệt theo quy định.

5. Bổ sung vốn trồng rừng thay thế khi chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác, theo quy định của Luật Bảo vệ và phát triển rừng đối với các dự án chuyển đổi mục đích sử dụng rừng trước năm 2015 có nguồn vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, nhưng ngân sách nhà nước không có điều kiện bố trí vốn để đầu tư; thời gian thực hiện từ năm 2015-2018 (trồng  năm 2015 và chăm sóc 03 năm tiếp theo).

6. Số kinh phí còn lại (nếu có) sau khi tính toán hỗ trợ đầu tư các nội dung từ mục (1) đến mục (5) nêu trên được chuyển sang dự phòng để chi trả cho các chủ rừng trong trường hợp nguồn thu dịch vụ môi trường rừng bị giảm sút trong các năm sau.

Trong quá trình thực hiện công tác đầu tư các nội dung từ mục (1) đến mục (5), trường hợp phát sinh lãi tiền gửi ngân hàng (nếu có), thì số tiền lãi được sử dụng để hỗ trợ như đã nêu tại mục (1) nêu trên. (Chính Phủ 6/4)đầu trang(

Nghề chế biến gỗ thành khí và  sản xuất đồ mộc dân dụng Phù Lao, xã Sơn Thủy,  huyện Thanh Thủy có từ lâu đời.

Ban đầu ở Phù Lao chỉ có một vài hộ sản xuất quy mô nhỏ, lẻ sau đó được nhân rộng trên địa bàn, mãi đến năm 2007 mới được phát triển mạnh. Đến nay, cả làng đã có 262/710 hộ làm nghề mộc, thu hút gần 600 lao động  làm nghề chế biến gỗ thành khí, đồ mộc dân dụng. Ngoài lao động chủ yếu là người địa phương, nhiều hộ còn thu hút thêm một số lao động nơi khác.

Nếu trước đây, các hộ chủ yếu sản xuất bằng dụng cụ thủ công như cưa đục, bào… sản phẩm làm ra chủ yếu tiêu thụ tại địa phương và các xã xung quanh, thì ngày nay đã mở rộng ra nhiều vùng. Các công đoạn sản xuất thủ công nặng nhọc  trước đây như xẻ gỗ, bào, đục, soi, tiện… ngày nay hầu hết đã  được cơ giới hóa; thậm chí nhiều hộ chuyển hướng sản xuất chuyên môn hóa, tạo ra sản xuất bán thành phẩm, gỗ xẻ để cung ứng cho các hộ làm nghề đưa về chế tác, lắp ghép…

Gỗ được thu mua từ nhiều nơi, chủ yếu là gỗ vườn như de, xoan, mỡ, keo, xà cừ… Sản phẩm làm ra chủ yếu là các đồ gỗ dân dụng như giường, tủ, bàn ghế… ngoài ra còn các loại gỗ phục vụ xây dựng cơ bản gồm cửa, ván cốp pha, hoành, xà…

Không chỉ tăng khối lượng sản phẩm, các hộ làm nghề trong làng còn cải tiến mẫu mã, trang trí, tạo dáng,  cho  ra nhiều sản phẩm giường, tủ, bàn ghế cao cấp, đa dạng được khách hàng ưa chuộng. Sản phẩm không còn giới hạn trong khu vực các xã, huyện lân cận mà đã vươn ra nhiều  tỉnh, thành phố lớn như: Sơn Tây, Hà Nội, Hải Dương, Hải Phòng, Nam Định…

Do đổi mới sản xuất, đa dạng hóa sản phẩm nên đồ mộc của Phù Lao tiêu thụ khối lượng sản phẩm ngày càng cao, giá trị lớn. Theo tổng hợp chưa đầy đủ, mỗi năm làng sản xuất được trên 1.600 tấn sản phẩm gỗ thành khí, hàng nghìn m3 gỗ bìa bắp, mùn cưa, làm chất đốt phụ khác; giá trị thu nhập là 15 - 16 tỷ  đồng, chiếm 52% tổng thu nhập của làng, nguồn thu từ nghề mộc đã trở thành thu nhập chính của nhân dân nơi đây, với thu nhập bình quân đầu người từ nghề mộc trên 20 triệu đồng/năm, nhiều hộ trở nên giàu có sắm sửa được tiện nghi đắt tiền, nhà cửa khang trang. Đầu năm 2015 làng đã được UBND tỉnh xếp hạng công nhận làng nghề.

Để duy trì và phát triển thương hiệu, mở rộng thị trường, trong thời gian tới và những năm tiếp theo, làng nghề chế biến gỗ thành khí và đồ mộc dân dụng Phù Lao, cần tiếp tục đầu tư nâng cấp cải thiện máy móc, các thiết bị phục vụ cho sản xuất; mở rộng quy mô sản xuất, đẩy mạnh tốc độ tăng trưởng từ 12-15%/năm, tạo điều kiện để người dân làm giàu trên chính mảnh đất quê hương mình, giải quyết công ăn việc làm cho lao động địa phương; góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới. (Báo Phú Thọ 3.4)đầu trang(

Thời gian qua, cùng với sự phát triển của nhiều ngành khác, công nghiệp chế biến gỗ trên địa bàn tỉnh cũng được quan tâm đầu tư mở rộng về cả số lượng và chất lượng, đặc biệt loại hình chế biến gỗ bóc thực sự phát triển mạnh trong 2 năm gần đây.

Bên cạnh lợi ích về kinh tế thì yêu cầu về tăng cường kiểm tra việc thực hiện các quy định đối với các xưởng chế biến gỗ bóc của lực lượng chức năng cũng cần được đẩy mạnh.

Thời điểm này, sau một thời gian thu mua, xưởng chế biến gỗ bóc tại xã Tân Tiến, huyện Bạch Thông có hơn 600 m3 gỗ nguyên liệu. Theo chủ xưởng thì đa số gỗ nguyên liệu là mỡ và keo, hầu hết được thu mua ở các xã lân cận, một ít thì được mua ở huyện Na Rì. Ngoài việc tập trung huy động nhân lực, máy móc phục vụ sản xuất thì xưởng cũng luôn quan tâm chấp hành đầy đủ các quy định của pháp luật về việc sử dụng gỗ nguyên liệu.

Trên địa bàn huyện Bạch Thông hiện có 6 xưởng chế biến gỗ bóc  quy mô khá lớn và hoạt động thường xuyên. Ông Phùng Văn Chi, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Bạch Thông cho biết: Thời gian qua, để tránh các trường hợp lợi dụng việc khai thác gỗ rừng trồng để phá rừng được bảo vệ, lực lượng kiểm lâm huyện Bạch Thông đã tích cực phối hợp với chính quyền các xã và các địa phương lân cận để tuyên truyền cũng như giám sát chặt chẽ việc khai thác, vận chuyển gỗ nguyên liệu. Hiện nay, việc cấp phép khai thác gỗ rừng trồng do UBND xã cấp, tuy nhiên việc giám sát của chính quyền địa phương nhiều khi còn hạn chế, do đó sự phối hợp chặt chẽ với lực lượng kiểm lâm chính là yếu tố cần thiết để việc khai thác thực hiện đúng quy định.

Thời gian qua, tại nhiều địa phương, các phương tiện thông tin đại chúng cũng đã nhiều lần phản ánh tình trạng nhiều cơ sở lợi dụng việc được cấp phép đã khai thác  gỗ bất hợp pháp từ rừng tự nhiên, sau đó hợp thức hóa và tiêu thụ. Tại Bắc Kạn, theo thống kê chưa đầy đủ, hiện nay cả tỉnh cũng có hơn 40 xưởng chế biến gỗ bóc đang hoạt động, trong đó tập trung ở huyện Chợ Mới, Chợ Đồn, thị xã Bắc Kạn.

Qua việc nắm tình hình của lực lượng kiểm lâm, đa số các xưởng đều chấp hành tốt quy định, tuy nhiên một số còn chưa lập sổ theo dõi số lượng gỗ nguyên liệu, chưa ghi chép đầy đủ, tình hình nhập, xuất hàng hóa, chưa thực hiện tốt nghĩa vụ thuế với nhà nước. Do đó, theo đánh giá, để quản lý và hướng dẫn các cơ sở này chấp hành tốt các quy định cần làm tốt công tác tuyên truyền.

Để tạo điều kiện thuận lợi cho người dân phát triển kinh tế rừng, đặc biệt là khai thác gỗ nguyên liệu, những năm qua nhà nước đã và đang ngày càng đơn giản hóa các thủ tục để cấp phép. Tuy nhiên, do thủ tục ngày càng thông thoáng, người dân dễ dàng được cấp phép khai thác gỗ rừng trồng nên cũng kéo theo nhiều nguy cơ bị lợi dụng để thực hiện các hành vi vi phạm.

Do đó, nâng cao vai trò của lực lượng chức năng trong việc quản lý kiểm tra, xử lý và tuyên truyền là yếu tố rất cần thiết để đảm bảo các quy định của nhà nước luôn được chấp hành theo đúng quy định. (Đài PTTH Bắc Cạn 4/4)đầu trang(

Mắc ca chẳng dễ trồng, cũng không phải “cây tỉ phú”

Nhiều địa phương cho rằng cần phải có một kế hoạch rõ ràng về đầu ra của sản phẩm, thị trường tiêu thụ trước khi bắt đầu trồng đại trà cây mắc ca.

Không hồ hởi với tham vọng trở thành “thủ phủ mắc ca của thế giới”, phát triển hơn 200.000ha mắc ca tại các tỉnh Tây nguyên, nhiều địa phương cho rằng cần phải có một kế hoạch rõ ràng về đầu ra của sản phẩm, thị trường tiêu thụ trước khi bắt đầu trồng đại trà.

Trong khi đó một số chuyên gia cũng khuyến cáo cây mắc ca không dễ trồng như nhiều người lầm tưởng và đây cũng không phải là “cây tỉ phú” như đồn đại.

Ông Nguyễn Văn Hòa (cục phó Cục Trồng trọt Bộ NN&PTNT) cho hay: Đến nay Cục Trồng trọt vẫn chưa biết cụ thể về dự án trồng 200.000ha của một số đơn vị mà báo chí đưa tin thời gian qua. Họ làm việc trực tiếp với các địa phương chứ chưa tiếp xúc với Cục Trồng trọt.

Hiện quỹ đất trồng cây nông nghiệp ở Tây nguyên đã kín với các loại cây khẳng định sự phù hợp và lợi thế như cà phê, hồ tiêu, hạt điều, cao su... Vì vậy tôi không biết họ lấy đất ở đâu trồng tới trên 200.000ha.

Để thực hiện mục tiêu này bắt buộc phải thay thế diện tích các cây trồng hiện có như cao su hoặc cà phê. Đó là điều đáng lo ngại bởi mắc ca là một cây trồng còn rất mới ở nước ta, cần phải trải qua quá trình khảo nghiệm giống để đánh giá tính phù hợp của các giống cây trồng này cũng như điều kiện về dinh dưỡng và chăm sóc tiếp theo chứ không phải muốn trồng là trồng ngay.

Nếu ồ ạt trồng loại cây này sẽ rất nguy hiểm cho người dân nếu đất đai không phù hợp. Mới đây Bộ NN&PTNT đã chính thức có ý kiến về phát triển cây mắc ca tại VN.

Theo đó, Bộ trưởng Cao Đức Phát chỉ đạo các đơn vị liên quan nghiên cứu khảo nghiệm giống, chỉ trồng cây mắc ca ở những vùng đã khảo nghiệm thành công và diện tích trồng loại cây này đến năm 2020 chỉ dừng lại mức 10.000ha.

PGS.TS Nguyễn Minh Châu (nguyên viện trưởng Viện Cây ăn quả miền Nam, chuyên gia về cây mắc ca) cho biết, dự án nghiên cứu về cây mắc ca được Úc tài trợ cho VN, triển khai vào năm 2005 và sau khi kết thúc vào năm 2010, phía Úc cũng để lại tài liệu về kỹ thuật trồng và bộ giống, trong đó có một số giống tốt được Bộ NN&PTNT công nhận.

Tuy nhiên, trồng cây mắc ca đòi hỏi kỹ thuật rất phức tạp. Phải hiểu rõ giống nào được trồng chung với giống nào, giống nào trồng dày, giống nào trồng thưa chứ không có chuyện mua đại, trồng đại theo cảm tính như cây khác được.

Bởi mắc ca là loại cây thụ phấn chéo, phải nhờ giống khác mới thụ phấn được nên phải trồng 3-4 giống trong một vườn. Cũng không thể cứ mua đại 3-4 giống khác nhau về trồng là được vì giống A chỉ thụ phấn với giống C chứ không thụ phấn với giống B.

Không chỉ khó trồng, đây cũng không phải là giống “cây tỉ phú”, giúp nông dân làm giàu như nhiều người đồn đại. Giá hạt mắc ca trên thị trường thế giới hiện chỉ 3,5 USD/kg (tương đương 70.000 đồng/kg).

Trong khi đó, giá hạt mắc ca tại VN lên tới 300.000 đồng/kg, gấp bốn lần so với giá thực. Đây là giá ảo, khiến nông dân lầm tưởng trồng mắc ca sẽ thu siêu lợi nhuận. Diện tích cây mắc ca của VN còn rất ít, chưa xuất khẩu và cũng không thể xuất khẩu được với giá như thế.

TS Đặng Kim Sơn (viện trưởng Viện Chính sách và chiến lược phát triển nông nghiệp nông thôn) cho rằng: Ngay cả những cây trồng đã được quy hoạch trên đất Tây nguyên mà chúng ta còn phải xem xét điều chỉnh cho phù hợp, trong khi đó cây mắc ca đã được quy hoạch đâu.

Điều chỉnh này dựa trên rất nhiều cân bằng động, đầu tiên là yếu tố về thị trường và nhiều yếu tố khác như nước và rừng. Phải thận trọng, không để trồng nhiều quá so với mức thị trường thế giới yêu cầu để rồi tự hạ giá trị sản phẩm của mình.

Thực tế Tây nguyên trồng được rất nhiều cây, không chỉ riêng mắc ca. Vấn đề không còn là cây gì ở mảnh đất quá tốt này, mà công nghệ ra sao để nâng cao giá trị trên một diện tích đất. Theo tôi, cây mắc ca còn quá mới, nên thận trọng về thị trường và công nghệ để có hiệu quả phù hợp với lợi thế của Tây nguyên.

Ông Nguyễn Văn Sơn (phó giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Lâm Đồng, phó Ban chỉ đạo thường trực dự án mắc ca Lâm Đồng) cho biết: Dù doanh nghiệp đưa ra dự án phát triển 200.000ha mắc ca trong năm năm nhưng hiện tỉnh Lâm Đồng mới dự tính trồng khoảng 22.000ha, còn có mở rộng hay không phải đợi việc thực hiện dự án.

Vấn đề quan trọng là nhà đầu tư phải chứng minh được đầu ra cho quả mắc ca một cách rõ ràng như chế biến sản phẩm gì, bán cho ai hay thị trường nào... Địa phương và nhà đầu tư phải hợp tác làm rõ bức tranh thị trường, có vậy mới có thể đầu tư lớn như kế hoạch nhà đầu tư đưa ra. Nếu chưa chứng minh được, dự án nên dừng ở mức vừa phải với 22.000ha được trồng trong năm năm.

Để bắt đầu dự án cùng nhà đầu tư, chúng tôi đang giải quyết các vấn đề sau: cơ chế liên kết giữa doanh nghiệp với nông dân như thế nào, nhấn mạnh yếu tố bền vững và an toàn cho nông dân; quy hoạch tổng thể việc trồng mắc ca gồm giống, vùng trồng, thị trường, sản phẩm; cơ chế để địa phương cùng tham gia giám sát hoạt động của dự án nhằm tránh nảy sinh các vấn đề liên quan đến quyền lợi nông dân và đất đai, tài nguyên rừng và nước.

Ông Nguyễn Hoài Dương (phó giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Đắk Lắk) cho hay: Cây mắc ca được Đắk Lắk mua về, trồng thử nghiệm cây đầu tiên năm 1996. Khoảng 10 năm gần đây, ở một số vùng trên địa bàn, người dân cũng đưa cây mắc ca về trồng nhưng chưa thực hiện khảo sát nên chưa có số liệu chính thức về diện tích.

Nhìn chung, cây mắc ca phù hợp với một số vùng sinh thái trên địa bàn nhưng không phải chỗ nào cũng trồng được. Có những vùng trồng cây sinh trưởng phát triển tốt, nhưng cũng có nơi cây không ra hoa kết trái hoặc ra hoa mà không kết trái.

Đặc tính sinh thái của cây mắc ca là biên độ nhiệt từ 18-20OC trong thời điểm ra hoa mới có quả được. Do đó, người dân phải hết sức thận trọng khi trồng cây mắc ca vì đây là cây dài ngày, đầu tư khá cao, nếu không thận trọng sẽ dẫn đến kết quả không tốt.

Vừa qua có một số đơn vị như Liên Việt PostBank đến đặt vấn đề liên kết đầu tư phát triển cây mắc ca trên địa bàn tỉnh. Quan điểm của chúng tôi là ủng hộ và mong muốn có những doanh nghiệp lớn đầu tư tại tỉnh.

Tuy nhiên, việc đầu tư này phải gắn liền chế biến, tiêu thụ và có những cam kết lâu dài để người dân yên tâm sản xuất.

Còn theo ông Lê Văn Lịnh (phó giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Gia Lai): UBND tỉnh Gia Lai vừa yêu cầu Sở NN&PTNT và các đơn vị liên quan tổ chức rà soát, đánh giá lại toàn bộ diện tích đã trồng cây mắc ca, xem xét hiệu quả thực tiễn của loài cây này để quyết định có nên tiếp tục mở rộng diện tích hay khống chế.

Diện tích mắc ca trên địa bàn được trồng từ hai nguồn: từ dự án của trung ương triển khai về các huyện và số diện tích tự phát do người dân tìm hiểu và đưa vào trồng xen kẽ trong vườn. Tất cả đều chỉ mang tính khảo nghiệm.

Cho đến nay, cây mắc ca chưa được tỉnh Gia Lai quy hoạch diện tích để trồng, chưa có quỹ đất để phát triển, chưa có đầu ra, chưa có đơn vị chuyên môn hướng dẫn nông dân...

Tuy nhiên, nhiều người dân hiếu kỳ về loài cây được quảng cáo là “nữ hoàng cây công nghiệp” nên mua giống về trồng chứ chưa biết trồng rồi có hiệu quả hay không, bán cho ai do thị trường tiêu thụ ở Gia Lai chưa hề có.

Ông Đoàn Năng Rường (giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Kon Tum) cho biết: Diện tích cây mắc ca tại Kon Tum tập trung chủ yếu ở các huyện Đắk Hà, Đắk Glei, Kon Plông. Các hộ dân đọc báo hay nghe đài, được giới thiệu nên đưa về trồng tự phát chứ tỉnh chưa có dự án nào trực tiếp triển khai cho người dân.

Cây mắc ca ở địa bàn này hiện nay lớn nhất cũng mới vài ba năm tuổi, có vườn đã cho thu bói nhưng để đánh giá được hiệu quả hay tiềm năng tới đâu là chưa thể.

Tuy nhiên đứng ở góc độ làm chuyên môn, tôi cho rằng cần phải cẩn trọng đối với cây mắc ca bởi hiện nay đầu ra chưa có. Nhiều công ty lên Kon Tum xin đất trồng nhưng mục đích của họ chỉ là để quảng cáo bán cây giống, chứ chưa thấy có đơn vị nào đứng ra nhận bao tiêu sản phẩm. (Tuổi Trẻ 7/4)đầu trang(

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn vừa có văn bản số 2749 thông báo về việc phát triển cây Mắc ca gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.

Do cây Mắc ca là cây trồng mới, quá trình khảo nghiệm cho kết quả còn khác nhau. Mặt khác cần xem xét kỹ các vấn đề về chế biến, thị trường. Do vậy, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chưa đủ căn cứ khoa học để phê duyệt quy hoạch phát triển cây Mắc ca.

Quy trình kỹ thuật nhân giống, trồng, chăm sóc, công nghệ chế biến Mắc ca cũng đang trong giai đoạn hoàn thiện, Bộ đang chỉ đạo các các đơn vị chức năng khẩn trương tập trung nghiên cứu và ban hành trong năm nay. Theo kế hoạch tổng diện tích Mắc ca cả nước đến năm 2020 là khoảng 10 nghìn ha, bao gồm cả trồng tập trung và trồng xen.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị các địa phương trước mắt cần hướng dẫn nông dân trồng Mắc ca ở những nơi đã khảo nghiệm thành công hoặc có điều kiện tương tự. Không triển khai trồng Mắc ca trên quy mô lớn trong các khu vực chưa được trồng khảo nghiệm khẳng định hiệu quả. Đồng thời tổ chức đánh giá kết quả khảo nghiệm tại địa phương, xác định cụ thể quy hoạch chi tiết từng tiểu vùng khí hậu đối với phát triển cây Mắc ca.

Việc phát triển Mắc ca trên quy mô lớn nhất phải đảm bảo các điều kiện vừa nêu và tổ chức phát triển trồng mới phải gắn với cơ sở chế biến, đảm bảo tiêu thụ sản phẩm.

Các địa phương cần tăng cường quản lý chặt chẽ chất lượng giống, cơ sở sản xuất giống, chỉ cho pháp trồng các giống Mắc ca được nhân giống vô tính(cây ghép, chiết) từ các dòng có năng suất, chất lượng cao đã được công nhận tại các Quyết định của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Ngăn ngừa, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân cung ứng, kinh doanh giống Mắc ca không đảm bảo chất lượng theo quy định của pháp luật. (An Ninh Thủ Đô + Lao Động + Quân Đội Nhân Dân + Thời Báo Tài Chính VN + VOV 7/4)đầu trang(

Người trồng mắc ca hôm nay đang tính hiệu quả đầu tư của mình với giả định giá hạt mắc ca ở thời điểm hiện tại sẽ duy trì cho tới ngày họ thu hoạch. Đó là một sai lầm lẽ ra phải tránh.

Vài tháng qua, báo chí trong nước có nhiều bài đề cập đến cây mắc ca và hiệu quả kinh tế vượt trội của nó. Nhiều cá nhân và tổ chức kinh tế cũng đã vào cuộc đẩy mắc ca lên thành cơn sốt với những cái tên mang đầy kỳ vọng như cây tỉ đô, cây chiến lược, cây nữ hoàng... Kế hoạch đầu tư cũng lên tới hàng chục ngàn tỉ với tham vọng nhân đôi diện tích và sản lượng mắc ca toàn cầu, biến Việt Nam thành thủ phủ mắc ca của thế giới.

Qua tìm hiểu sơ bộ, đầu ra của hạt mắc ca được dùng chủ yếu cho ngành thực phẩm vốn không phải là thứ hàng hóa thiết yếu không thể thay thế. Về nguồn cung, cây mắc ca có thể trồng đại trà ở rất nhiều khu vực trên thế giới với yêu cầu kỹ thuật và chăm sóc khá đơn giản. Cây cho trái từ năm năm tuổi và đạt sản lượng tối ưu từ 12 tuổi kéo dài tới hơn 50 năm. Mới chỉ được thương mại hóa vài chục năm gần đây bắt nguồn từ Úc và Hawaii, nhưng mắc ca giờ đã được trồng thành công ở nhiều quốc gia khắp các châu lục Úc, Phi, Á, Mỹ. Có thể kết luận trên góc độ cung cầu, hạt mắc ca hoàn toàn không có gì đặc biệt.

Từ khi mở cửa nền kinh tế, chúng ta từng chứng kiến nhiều cơn sốt tạo nên những làn sóng đầu tư ồ ạt ở rất nhiều các lĩnh vực khác nhau từ bất động sản, ngân hàng, chứng khoán, khoáng sản, cho tới các ngành hàng nông nghiệp như tôm, cá, cao su, cà phê, hồ tiêu, mía đường... Mỗi con sóng đầu tư từ khi hình thành tới lúc cao trào đều cuốn vào nó rất nhiều nguồn lực con người, tài nguyên, tiền bạc của xã hội. Rồi khi những cơn sốt ấy đi qua, hậu quả để lại luôn rất nặng nề với đa số người trong cuộc nói riêng và cả nền kinh tế, xã hội nói chung.

Bản chất chu kỳ kinh tế và bong bóng đầu tư đều được tạo ra từ hành động bản năng theo đuổi lợi nhuận của người đầu tư. Ở đỉnh cao của mọi cơn sốt, giá cao khiến lợi nhuận kỳ vọng là rất lớn và số người tham gia luôn là đông nhất. Họ lấy kết quả lợi nhuận vượt trội của thiểu số trước đó trong một thị trường giá cao khi cầu áp đảo cung để lập kế hoạch đầu tư quy mô lớn cho mình. Cây tỉ đô, hay hạt nữ hoàng là những cái tên chỉ được gọi ở vùng đỉnh của một chu kỳ giá lên.

Cơn sốt ấy hoàn toàn không khác gì cách người ta từng ca ngợi con cá tra là lợi thế tuyệt đối của Việt Nam, than đá, dầu mỏ là vàng đen giai đoạn 2007-2008, hay cao su là vàng trắng ở đỉnh giá 2010-2011. Nhưng giá tăng mãi rồi cũng sẽ giảm, ngay cả với những hàng hóa khan hiếm như vàng bạc hay thiết yếu như dầu mỏ. Chính sự gia tăng đột biến của vốn đầu tư chạy theo cơn sốt giá sẽ làm gia tăng nguồn cung và kết thúc mọi chu kỳ giá lên.

“Số ít” những người đang bội thu từ mắc ca hôm nay đã phải trải qua nhiều khó khăn thăng trầm của những chu kỳ thị trường trước đó. Họ trụ lại được vì sở hữu vườn cây có năng suất tốt nhất, nguồn vốn vững vàng nhất, hiểu rõ nhất thị trường đầu ra để có sản phẩm chế biến có giá trị gia tăng cao. Những lợi thế đó giúp họ duy trì qua những năm khó khăn mà nguồn thu chỉ đủ trang trải chi phí tối thiểu. Sau từng ấy gian khổ và nỗ lực, siêu lợi nhuận hôm nay họ đang được hưởng là thành quả hoàn toàn xứng đáng.

Nhưng nhìn vào lịch sử giá 25 năm qua, mắc ca đã trải qua tới ba chu kỳ và mỗi lần tăng giảm cũng khốc liệt không kém bất kỳ loại nông sản nào. Giá có thể nhanh chóng giảm 50-60% sau khi đạt đỉnh. Lần này, nếu có sự tham gia quyết liệt của Việt Nam với tham vọng tăng gấp 2-3 lần diện tích và sản lượng mắc ca toàn thế giới, chu kỳ giá giảm tới đây của loại hạt này hứa hẹn sẽ kéo rất dài và khốc liệt chưa từng có.

Thương trường vốn dĩ khắc nghiệt như chiến trường, ở đó quy luật cung-cầu quyết định tất cả. Chính “số đông” đầu tư phong trào theo tiếng gọi của siêu lợi nhuận sẽ làm cán cân cung cầu thay đổi. Khả năng kiểm soát giá vốn thuộc về người bán khi nguồn cung hạn chế sẽ biến mất ngay khi những hạt mắc ca đầu tiên của “số đông” được thu hoạch. Nguồn cung tăng nhanh sẽ đẩy quyền quyết định giá sang cho người mua. Kết quả tất yếu như đã xảy ra với mọi ngành hàng khác là giá hạt mắc ca sẽ giảm sâu và kéo dài tới mức đám đông đầu tư theo phong trào thua lỗ, phá sản và bị đào thải khỏi cuộc chơi.

Khi giá giảm dưới giá thành, những vườn mắc ca tới tuổi thu hoạch sẽ bị bỏ hoang, hoặc chặt đi để thay thế bằng những loại cây khác đang vào cơn sốt mới, tái hiện những gì hiện đang xảy ra phổ biến với cây cao su, mía đường, vốn chỉ 4-5 năm trước còn đang là loại “cây vua”. Rồi sẽ chỉ còn “số ít” những người trồng năng suất cao nhất, trường vốn nhất, và kiên gan nhất còn trụ lại, để chờ một chu kỳ lên giá mới.

Những người bị cuốn vào cơn sốt đương nhiên có những niềm tin và tính toán của riêng mình. Họ tin nhu cầu mắc ca lớn gấp nhiều lần so với nguồn cung hiện có. Vì thế dù sản lượng toàn cầu tăng gấp đôi cũng chỉ đủ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ của riêng Việt Nam chứ chưa nói tới thị trường toàn cầu, và 20 năm tới cũng chưa phải lo chuyện dư thừa loại hạt này...!

Tính toán cung cầu như vậy sẽ chỉ đúng nếu giá hạt mắc ca rẻ tới mức có thể cạnh tranh thị phần với hạt điều hay thậm chí đậu phộng. Khi ấy người Việt và người tiêu dùng toàn thế giới thay vì ăn các loại hạt phổ biến khác sẽ dùng mắc ca thay thế. Nhưng lúc đó liệu còn ai có lãi?

Tham gia vào cơn sốt mắc ca hay không là quyền quyết định của mỗi người. Nhưng trước khi quyết định bỏ tiền đầu tư, hãy chuẩn bị để có thể đương đầu và vượt qua kịch bản xấu nhất với giá mắc ca khi thu hoạch sẽ tụt giảm về dưới giá thành của đa số người trồng và kéo dài trong nhiều năm. Bởi quy luật muôn đời của mọi thị trường là lợi nhuận lớn không bao giờ thuộc về số đông.

Trên góc độ của nhà quản lý, ngân hàng, hay nhà đầu tư, việc cổ vũ và tham gia vào “số đông” trong một cơn sốt đầu tư là một chiến lược đầy rủi ro và thường kém hiệu quả. Khi chu kỳ giá giảm và khó khăn ập tới, người nông dân có thể phá sản kéo theo thua lỗ của ngân hàng, của nhà đầu tư, và gây tổn thất nguồn lực xã hội vốn khan hiếm.

Ngược lại, dưới góc nhìn tổng thể thì nguồn vốn tín dụng, lao động, và tài nguyên xã hội... nên được dùng để hỗ trợ những ngành Việt Nam có truyền thống và thế mạnh nhưng đang phải trải qua chu kỳ khó khăn giảm giá kéo dài như lúa gạo, thủy sản, cao su, cà phê... Nguồn vốn dài hạn và những hỗ trợ chính sách quý báu lúc khó khăn này sẽ giúp người nông dân và doanh nghiệp Việt vượt qua giai đoạn đáy chu kỳ hiện tại. Chỉ khi trở thành “số ít” còn lại trên thị trường, chúng ta mới có hy vọng được hưởng thành quả tốt đẹp của chu kỳ giá lên sắp tới. (Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn 3.4)đầu trang(./.

Biên tập: Diệu Huyền