Cục Kiểm lâm (Tổng cục Lâm nghiệp, Bộ NN&PTNT) đã có công văn yêu cầu chi cục kiểm lâm các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tăng cường chỉ đạo, chấn chỉnh công tác xử lý vi phạm đối với động vật hoang dã.

Trong thời gian qua, tình hình săn bắn, bẫy bắt, mua bán, kinh doanh, vận chuyển và tiêu thụ các loài động vật hoang dã trái phép trên nhiều tỉnh, thành phố diễn biến phức tạp, dư luận phản ánh việc xử lý vi phạm đối với động vật hoang dã còn chưa nghiêm theo quy định pháp luật làm hạn chế tính răn đe, phòng ngừa vi phạm.

Trước thực trạng đó, Cục Kiểm lâm đề nghị chi cục kiểm lâm các địa phương xử phạt nghiêm các trường hợp vi phạm, đúng quy định tại Nghị định 157 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý rừng, phát triển rừng, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản, đối với các hành vi vi phạm về động vật rừng. Đối với hành vi vi phạm về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, hiếm "được ưu tiên bảo vệ", thì tổ chức điều tra, xác minh và xử lý nghiêm theo đúng quy định tại Bộ luật Hình sự.

Ngoài ra, việc xử lý tang vật là động vật rừng sau tịch thu của các vụ xử phạt vi phạm hành chính phải bảo đảm đúng quy định tại Thông tư số 90 ban hành ngày 28-8-2008 của Bộ NN&PTNT hướng dẫn xử lý tang vật là động vật rừng sau xử lý tịch thu. (Hà Nội Mới 13/4)đầu trang(

Chiều qua, Cục Kiểm lâm (Tổng cục Lâm nghiệp) cho hay, 12 địa phương có nguy cơ cháy rừng cấp 5-cấp cực kỳ nguy hiểm là: An Giang, Bình Phước, Bà Rịa-Vũng Tàu, Bình Thuận, Cà Mau, Đắc Lắc, Đồng Nai, Đồng Tháp, Gia Lai, Khánh Hòa, Long An, Ninh Thuận.

Vì vậy, Ban Chỉ đạo Nhà nước về Kế hoạch Bảo vệ và Phát triển rừng (KHBV&PTR) giai đoạn 2011-2020 yêu cầu Ban chỉ đạo thực hiện KHBV&PTR, chính quyền các cấp và chủ rừng thuộc các địa phương trên thực hiện ngay các biện pháp PCCCR theo quy định. (Quân Đội Nhân Dân 13/4)đầu trang(

Kiểm lâm kêu tài xế, lơ xe giám định... để giải cứu gỗ lậu và “ém” không truy cứu hình sự là thêm một lần “giải cứu” nữa.

Ông Nguyễn Thanh Cẩn, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Tiền Giang, vừa trả lời tố cáo của người dân khẳng định có việc kiểm lâm Tiền Giang giải cứu gần 125 m3 gỗ lậu, gây thiệt hại hàng trăm triệu đồng. Theo đó, Chi cục Kiểm lâm “ôm” nhiều vụ vận chuyển, mua bán gỗ trái phép có khối lượng lớn, phải truy cứu hình sự để phạt hành chính là trái luật. Tuy vậy, trả lời người dân ông Cẩn cho hay không xử kỷ luật kiểm lâm nào vì khi họp kỷ luật, số người biểu quyết không kỷ luật quá bán.

Theo kết luận, kiểm lâm Tiền Giang có ít nhất là ba phi vụ “giải cứu” gỗ lậu. Theo đó, gần cuối tháng 11-2013, Công an tỉnh Tiền Giang kiểm tra một xe tải chở 35 m3 gỗ nhóm III, IV và xác định không có hồ sơ hợp lệ. Vụ việc bàn cho chi cục kiểm lâm.

Tiếp nhận, ông Nguyễn Thanh Trúc, Đội trưởng Đội Kiểm lâm cơ động, lập biên bản kết luận ông Thuận chở lâm sản trái luật. Sau đó, ông Trúc mời công an đến kiểm tra số gỗ trên xe và kết luận có 163 hộp gỗ được kiểm tra không đúng với hồ sơ. Từ đó, ông Trúc mời ba thợ cưa đến giám định và kết luận chỉ khoảng 1/3 lượng gỗ này là gỗ lậu nên tịch thu và phạt chủ gỗ (theo lời khai của tài xế) 40 triệu đồng. Còn lại gần 110 hộp gỗ được “phóng sinh”.

Tuy vậy, Sở NN&PTNT kết luận ba thợ cưa được mời giám định gỗ hóa ra là... tài xế và lơ xe, hoàn toàn mù tịt về gỗ, đồng thời chữ ký trong biên bản “giám định” cũng không phải của họ.

Trước đó, Công an tỉnh Tiền Giang cũng bắt giữ một xe tải chở hơn 37 m3 gỗ bằng lăng không hóa đơn, chứng từ. Nhận hồ sơ từ công an, kiểm lâm Tiền Giang xác định trong số này chỉ có gần 4 m3 gỗ lậu nên phạt 40 triệu đồng và trả lại hơn 33 m3 gỗ. Ở “phi vụ giải cứu” lần này, Sở NN&PTNT xác định đội kiểm lâm cơ động lập bảng kê 111 hộp gỗ bằng lăng (kèm quyết định tạm giữ) với hơn 37 m3 nhưng những hộp gỗ không có số hiệu đầu lóng là gỗ không hợp pháp.

Sở NN&PTNT cũng xác định, ngoài hai vụ trên ông Trúc còn tham mưu cho chi cục kiểm lâm “giải cứu” một phi vụ khác.

Theo đó, giữa tháng 6-2013, Công an tỉnh Tiền Giang bắt hai xe chở 42 m3 gỗ bằng lăng xẻ hộp. Nhưng sau ngày bị bắt tài xế mới xuất trình hóa đơn, chứng từ cho số gỗ này và từ đó công an tiếp tục phát hiện thêm nhiều gỗ không nguồn gốc ở cơ sở của Nguyễn Văn Năm (huyện Cai Lậy). Sau đó, chi cục kiểm lâm được bàn giao hồ sơ với lượng gỗ tạm giữ của cơ sở ông Năm lên đến hơn 66 m3. Dù vậy, ông này khai gỗ này không phải của mình mà ông chỉ xuất hóa đơn khống để hợp thức hóa nguồn gốc.

Tuy nhiên, sau đó kiểm lâm Tiền Giang lại “hô biến” lượng gỗ lậu trên chỉ còn hơn 12 m3 và đề nghị UBND tỉnh phạt 75 triệu đồng. Riêng lượng gỗ còn lại (hơn 54 m3) thì được kiểm lâm “phóng thích” một cách khó hiểu. Vụ việc được Sở NN&PTNT kết luận: Chi cục kiểm lâm để lọt tội khi xử lý vi phạm, gây thất thu Nhà nước 250 triệu đồng. Tương tự, trong một “phi vụ” đã nêu phần trên, lượng gỗ vận chuyển, mua bán trái luật đã vượt khung xử phạt hành chính, phải chuyển cho công an truy cứu hình sự nhưng kiểm lâm “ém” lại và phạt hành chính là trái pháp luật. Ngoài ra, việc “phóng thích” gỗ lậu trong trường hợp này còn thiệt hại cho Nhà nước hơn 77 triệu đồng.

Theo Nghị định 157/2013, hành vi vận chuyển, mua bán trái phép gỗ thuộc nhóm nguy cấp, quý hiếm từ 20 m3 trở xuống sẽ bị xử phạt hành chính. Còn trên mức này sẽ phải xử lý hình sự.

Sở NN&PTNT tỉnh Tiền Giang cũng khẳng định việc các kiểm lâm “ém” lại xử phạt hành chính mà không truy cứu trách nhiệm hình sự là trái luật. Sai phạm như vậy nhưng điều khó hiểu là việc khắc phục thiệt hại không được đề cập và không kiểm lâm nào bị kỷ luật. (Pháp Luật TP.HCM 13/4)đầu trang(

Ngay sau khi phóng viên Báo Lao Động & Đời sống cung cấp thông tin về tình trạng buôn bán, ăn nhậu thịt động vật hoang dã tại các nhà hàng ven rừng quốc gia Cúc Phương, Hạt kiểm lâm Vườn Quốc qia Cúc Phương đã thành lập một đoàn kiểm tra về tình trạng kể trên, song đưa ra kết luận bước đầu là... “không có thịt thú rừng”!?

Báo Lao Động & Đời sống số 1/2015 ra ngày 1.1.2015 có đăng bài viết “Mua bán, ăn nhậu động vật hoang dã công khai ngay ven rừng quốc gia Cúc Phương” nêu rõ việc mua bán động vật rừng hoang dã trên đường mòn Hồ Chí Minh, đoạn chạy qua rừng cấm quốc gia Cúc Phương.

Trước đó không lâu, sau khi thu thập thông tin đầy đủ về việc mua bán, ăn nhậu thịt động vật rừng như sóc, cầy vòi, cầy hương… tại nhà hàng Q.Đ (xã Thạch Lâm, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa) và quán điểm hẹn Cúc Phương (tại xã Ân Nghĩa, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình), chúng tôi đã đến trao đổi với ông Tạ Đức Biên - Phó Hạt kiểm lâm VQG Cúc Phương.

Dù trước toàn bộ video do phóng viên kỳ công có được, đầy đủ chứng cứ, ông Biên vẫn một mực khẳng định: “Chưa thể khẳng định được đó là thịt động vật rừng, khi nào chúng tôi nhìn thấy các anh cầm trên tay thì mới tin được”. Theo ông Biên, chúng tôi cần phải quay trở lại các nhà hàng nói trên, mua thịt thú rừng của họ. Khi có trong tay số thịt động vật rừng Cúc Phương, chúng tôi gọi cho ông Biên đến để lập biên bản, lúc đó, kiểm lâm mới chính thức xác thực sự việc.

Chúng tôi cho rằng, kế hoạch của ông hạt phó đưa ra không hợp lý và không thể hợp tác bởi nhiều lý do. Sau khi bài báo đã được đăng tải, việc chúng tôi quay lại 2 nhà hàng nói trên sẽ gặp rất nhiều phiền phức. Báo chí có vai trò thực hiện nhiệm vụ thông tin, tạo điều kiện cho các cơ quan chức năng điều tra xử lý sự việc.

Sau khi phát hiện các nhà hàng buôn bán thịt rừng, chúng tôi đã thông tin cho phía Hạt kiểm lâm Cúc Phương. Hoạt động kiểm tra, bắt quả tang để xử phạt thuộc về nghiệp vụ chuyên ngành của kiểm lâm. Việc từ chối mua động vật rồi báo kiểm lâm đến xử phạt cũng nhằm tránh cho PV rơi vào “bẫy” phạm tội mua bán, vận chuyển, tàng trữ trái phép động vật hoang dã.

Khi chúng tôi hỏi: “Tại sao các anh kiểm lâm không cải trang thành dân thường, dân nhậu, khách “xộp” thâm nhập vào các nhà hàng kể trên hỏi mua một vài kilogram thịt rừng nhằm tìm hiểu sự việc”, ông Biên thực thà cho biết: “Chúng tôi dù cải trang thế nào cũng sẽ bị lộ ngay vì các nhà hàng đó đã nhẵn mặt kiểm lâm hết cả rồi”.

Được biết, Hạt kiểm lâm VQG Cúc Phương có thành lập một đội kiểm tra việc mua bán, ăn nhậu tại các nhà hàng mà phóng viên LĐ&ĐS đã cung cấp thông tin, nhưng việc kiểm tra không được tiến hành bí mật mà công khai theo kiểu “trống giong cờ mở”. Các thành viên trong đoàn ngoài đại diện hạt kiểm lâm do ông Tạ Đức Biên đứng đầu, còn có đại diện chính quyền đến từ hai xã Thạch Lâm và Ân Nghĩa. Tất nhiên, đoàn kiểm tra đã không "thu được kết quả"! (Lao Động 13/4)đầu trang(

Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo nhà nước về kế hoạch bảo vệ và phát triển rừng (2011-2020) do Bộ NNPTNT tổ chức tại TP.Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk) ngày 9.4, ông Nguyễn Đức Luyện – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Nông đã xin được nói những nội dung ngoài báo cáo và kiến nghị chưa có trong báo cáo.

Điều gì ngoài báo cáo vậy? Đó là, theo ông Luyện: “Tài nguyên rừng ở Đắk Nông đang suy giảm nghiêm trọng về số lượng và chất lượng. Cá nhân tôi theo dõi lĩnh vực này thấy số liệu hằng năm không như báo cáo nên khó khăn trong việc làm chính sách”.

Điều gì ngoài báo cáo vậy? Ông Luyện nói: “Những cuộc phá rừng không xử lý được vì có cán bộ trong đó”. Ông Luyện khẳng định cán bộ có nhận đất, có nhận rừng, có buôn bán đất đai, có chỉ đạo bật đèn xanh cho phá rừng.

Thông tin trên không mới mẻ gì, nhưng nó được công khai tại cuộc họp quốc gia, từ miệng của ông Phó Chủ tịch tỉnh Đắk Nông, thực sự làm rúng động dư luận.

Có nghĩa là, báo cáo về diện tích rừng, về bảo vệ rừng không đúng sự thật, là số liệu dối trá. Có nghĩa là, cán bộ bật đèn xanh cho phá rừng, buôn bán đất rừng. Ông Luyện đã có công rất lớn khi dũng cảm nói lên sự thật cay đắng này. Rừng đã bị tàn phá nặng nề vì sự thật bị bưng bít, sự thật bị giết chết cùng với hàng ngàn hécta rừng bị đốn hạ.

Ông Nguyễn Đức Luyện đã cung cấp thông tin giữa cuộc họp thì cần phải làm rõ ai báo cáo bậy. Việc này quá dễ, ông Luyện là Phó Chủ tịch phụ trách lĩnh vực nông-lâm nghiệp của tỉnh, ông phải chịu trách nhiệm về các báo cáo của địa phương. Con số không dối trá, sự dối trá chỉ có từ con người.

Cán bộ nào nhận đất, nhận rừng, buôn bán đất đai, bật đèn xanh cho phá rừng cũng phải tìm cho ra, chẳng lẽ chuyện hệ trọng như vậy nhưng nói xong rồi bỏ. Truy tìm cán bộ - thủ phạm phá rừng - để xử lý trước pháp luật không khó, vấn đề là có quyết tâm tìm hay không mà thôi.

Điều mà ông Luyện nói “ngoài báo cáo” chắc chắn không chỉ xảy ra ở tỉnh Đắk Nông, mà đó là tình trạng chung của cả nước. Mới đây thôi, có một ông tướng xây biệt thự trong rừng Hải Vân. Nếu không xử lý kiên quyết, thì sẽ còn nhiều trường hợp khác tiếp tục xâm phạm.

Kính xin quý vị lãnh đạo khắp nơi học theo cách của ông Phó Chủ tịch tỉnh Đắk Nông, đi thực tế để tìm ra sự thật, không tin vào báo cáo bậy. Đồng thời, dám nói lên sự thật, dù biết rằng sự thật đó ảnh hưởng đến uy tín cá nhân, uy tín địa phương.

Nếu còn báo cáo dối trá, thì đến năm 2020, rừng chỉ còn là những con số trên giấy. (Lao Động 11/4)đầu trang(

Voi nhà già yếu không đẻ được nữa; voi rừng vẫn bị sập bẫy và liên tục chết không rõ nguyên nhân; chưa có giáo trình thú y đi sâu chuyên ngành thú lớn như voi; vốn ngân sách bảo tồn voi sắp được rót về Đắk Lắk, Đồng Nai, Nghệ An… Làm thế nào để chặn đà suy giảm số lượng voi ở Việt Nam?

Hiện nay, số voi nhà ở Đắk Lắk, địa phương có nhiều voi nhất Việt Nam, giảm 11 lần so với năm 1980; lượng voi rừng mấy năm qua cũng sụt khoảng một nửa. Số voi được cứu hộ, chăm sóc kỹ lưỡng không nhiều.

Theo số liệu thống kê từ Đắk Lắk, năm 1980, tỉnh này có 502 voi nhà. Mới đây, Trung tâm Bảo tồn Voi Đắk Lắk tính đếm tỉ mỉ - chỉ còn 45 con. Năm 2009, ước tính có khoảng 165 voi rừng; gần đây, Tổng cục Lâm nghiệp xác định còn 75-130 con trong nội địa và qua lại dọc biên giới phía Tây.

Năm 1996, Bộ NN&PTNT đề xuất Chính phủ ban hành Chỉ thị số 359 về những biện pháp cấp bách để bảo vệ và phát triển các loài động vật hoang dã, trong đó đặc biệt chú ý đến loài voi. Nhiều hoạt động chấp hành chỉ thị này đã được triển khai: rà soát lại hệ thống rừng đặc dụng, xây dựng mới các khu bảo tồn thiên nhiên, tăng cường đầu tư, trợ giúp kỹ thuật để đảm bảo an toàn cho nơi sống của voi; xây dựng, bổ sung những quy định pháp luật nhằm ngăn chặn việc săn bắt, mua bán động vật hoang dã và các sản phẩm liên quan; chỉ đạo các địa phương giải quyết cụ thể những vụ xung đột voi với người; tuyên truyền bảo tồn voi trên phương tiện thông tin đại chúng…

Thực tế không như mong đợi buộc nhà chức trách công nhận hiệu quả bảo tồn voi không cao. Chương trình không được duy trì thường xuyên; thiếu kinh nghiệm chuyên môn; quan điểm về bảo tồn voi và vùng sinh cảnh sống của voi nhiều bất cập, mâu thuẫn với quan điểm phát triển kinh tế - xã hội; việc thực thi pháp luật chưa nghiêm minh và kịp thời; việc săn bắn voi rừng, voi nhà để lấy ngà chưa được nghiêm trị; mức đầu tư cho chương trình còn hạn hẹp…

Nối tiếp Chỉ thị 359 là Kế hoạch hành động khẩn trương bảo tồn voi đến năm 2010. Sau 5 năm triển khai, 3 tỉnh Đắk Lắk, Đồng Nai, Nghệ An đã xây dựng tương đối hoàn thiện dự án bảo tồn cho cả voi nhà lẫn voi rừng. Tuy nhiên, bộ khung nhân lực ít ỏi mới hình thành chỉ đủ để tự nghiên cứu, tuyên truyền, tập huấn. Còn bọn “voi tặc” vẫn lộng hành, liên tục bắn, chém, giết, cắt ngà, chặt đuôi, nhổ lông… cả voi rừng lẫn voi nhà.

Các bên triển khai dự án lại nhận ra, nếu chỉ phân công cho 3 tỉnh Đắk Lắk, Đồng Nai và Nghệ An bảo tồn voi, thì mục tiêu cũng không đạt, vì khó theo dõi, điều phối, ghép đàn cho voi sinh sản, tạo lập các môi trường sống đủ lớn cho voi trên địa giới hành chính của nhiều tỉnh, thậm chí cần phối hợp với Lào, Campuchia để bảo tồn đàn voi hoang dã. Về voi nhà, phải có giải pháp ngăn chặn việc khai thác quá mức sức lao động của voi phục vụ du lịch, vận chuyển. Đồng thời phải mở rộng bãi chăn thả, khắc phục tình trạng thiếu thức ăn, thiếu vệ sinh, nguồn nước hạn chế mùa khô; cần có bệnh viện, bác sĩ thú y chuyên ngành về voi; ngăn chặn các hoạt động trao đổi, mua bán voi...

Trước thực tế cần có dự án tổng thể do Trung ương quản lý, Bộ NN&PTNT tiếp tục đề xuất Chính phủ cho triển khai kế hoạch hành động khẩn cấp bảo tồn voi đến năm 2020. Tháng 5/2013, đề án được phê duyệt, với tổng kinh phí khái toán khoảng 278 tỷ đồng, từ ngân sách nhà nước và các tổ chức, cá nhân nước ngoài tài trợ. Mới đây, Trung tâm bảo tồn voi 3 tỉnh được thông báo mỗi tỉnh sẽ được cấp 15 tỷ đồng đợt đầu để triển khai đề án này.

Dù số voi còn lại quá ít, khả năng sinh sản mỏng manh, nhất là đàn voi nhà, nhưng có còn hơn không, muộn còn hơn không.

Tròn hai thập kỷ theo dõi đề tài bảo tồn voi, tôi thấy rõ, ở Việt Nam xưa nay chưa có chú voi rừng dính bẫy nào được cứu hộ và chăm sóc kỹ lưỡng như Cu Sứt Em. Sau hơn 1 tháng được cứu hộ, chú voi bé bỏng này vẫn chưa được đặt tên, nên tôi tạm gọi nó là Cu Sứt Em.

Trong những chuyến đi rừng theo dấu voi hoang dã, đầu năm 2015, nhân viên Trung tâm Bảo tồn voi Đắk Lắk phát hiện một voi đực lạc đàn khoảng 3 tuổi, nặng cỡ 5 tạ đang bị thương rất nặng. Các móng chân trước bên trái của nó đều bong mất, bàn chân sưng tấy, có ổ mủ lớn, vòi thủng một lỗ. Sau nhiều bước chuẩn bị, liên hệ mời chuyên gia, ngày 26/2, Trung tâm phối hợp Vườn Quốc gia Yok Đôn và các chuyên gia Tổ chức Động vật châu Á bắn thuốc gây mê, đưa bé voi về rửa vết thương, phẫu thuật xử lý ổ mủ. Nó đang được Trung tâm nuôi dưỡng trong vạt rừng ngay sau trụ sở Vườn Quốc gia Yok Đôn, sẽ được thả về rừng khi vết thương lành hẳn.

Một sớm nắng gắt đầu tháng 4, đến thăm con voi thương tật, tôi nhận ra các vết thương đau đớn trên thân thể nó rất giống tình trạng voi Cu Sứt Anh mà Trung tâm Bảo tồn voi Đắk Lắk cứu hộ, chăm sóc 1 tuần rồi thả về rừng hồi tháng 5/2013. Đó là bị sập vào cùng một loại bẫy thép. Khác chăng là vạt móng của voi này mất hết, trong khi Cu Sứt Anh chỉ mất 1 móng chân. Cu Sứt Anh nặng cỡ 8 tạ, ngà đã nhú hơn 1 tấc, chừng 5 tuổi.

Đi cùng tôi ra rừng thăm Cu Sứt Em, thạc sĩ thú y Phạm Văn Thịnh tiết lộ, hơn chục cán bộ, nhân viên Trung tâm (chỉ trừ giám đốc) đều được phân công thay nhau chăm sóc con voi tội nghiệp. Dưới túp lều căng bằng mảnh bạt xanh kê vừa 1 chiếc giường nhỏ là chỗ ngả lưng cho nhóm nhân viên thường trực chăm sóc Cu Sứt Em. Gần đó, nài voi Y Mức Kdoh căng chiếc võng giữa 2 gốc bằng lăng để dõi theo bà voi bảo mẫu 60 tuổi Y Khun được điều tới hỗ trợ, vỗ về Cu Sứt Em mỗi khi nó “làm mình làm mẩy”.

Ngày hè 2 năm trước, tôi có dịp chứng kiến cảnh Y Mức dũng cảm cưỡi voi rừng Cu Sứt Anh, cắt đứt các múi dây trói trên gáy nó dưới sự bảo vệ khôn ngoan của bà voi bảo mẫu Bun Khăm, trong buổi Trung tâm Bảo tồn voi tổ chức thả Cu Sứt Anh vào rừng sau 1 tuần chăm sóc các vết thương dính bẫy. Cán bộ Trung tâm theo dõi, yên tâm thấy Cu Sứt Anh đã hòa nhập vào một đàn voi rừng sống giữa đại ngàn Yok Đôn. Nhớ nơi cứu hộ, thỉnh thoảng Cu Sứt Anh lại tách đàn, tha thẩn về thăm chốn cũ.

Ôm bao cỏ phóng xe máy về, áo ướt tới ngực, vừa thay nhau đút từng bó cỏ cho Cu Sứt Em vươn vòi cuốn lấy nhai ngon lành, đôi bạn Lê Văn Hồng (cử nhân chuyên ngành Quản lý tài nguyên rừng & Môi trường) và Phan Phú (tốt nghiệp Cao đẳng Công nghệ sinh học) vừa vui vẻ kể tôi nghe, trước đây chưa từng hình dung sẽ có lúc trở thành người chuyên cắt cỏ nuôi voi thế này.

Cu Sứt Em còn bé, sớm xa mẹ, vết thương lại hành đau nên khó tính, phải bồi dưỡng cho nó những thứ ngon và sạch nhất. Thay nhau ngày trực ngày nghỉ lo chuyện ăn cho Cu Sứt Em, hễ đến lượt là nhóm trực phải dậy sớm vào làng liên hệ mua các thức ăn voi khoái khẩu, rồi đi cắt cỏ. Mỗi ngày, khẩu phần cu cậu thường có 1 bao trái bắp tươi, 3 cây chuối ngọt, 2  bao cỏ rừng. Cỏ phải là loại mọc non tơ hoang dại dưới sông, chứ cỏ nông dân trồng cho bò sữa thì Cu Sứt Em chẳng thèm. Người lạ đút, nó cũng cảnh giác từ chối. Ngay trước mặt tôi, một du khách người Anh bắt chước anh Hồng chìa cỏ cho Cu Sứt Em, nó gườm gườm nhìn rồi vung vòi ngoảnh mặt.

Việc cứu chữa Cu Sứt Em hơn 1 tháng qua có sự hỗ trợ miễn phí của các chuyên gia nước ngoài đến từ Hiệp hội Voi nước Mỹ, Tổ chức Động vật châu Á. Sắp tới còn có thêm 4 chuyên gia đến từ Trung tâm Bảo tồn Voi Thái Lan. Ông Huỳnh Trung Luân, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Voi Đắk Lắk, khẳng định, chưa có cuộc cứu hộ voi nào kỳ công đến thế. Cùng phận thương tật vì dính bẫy, Cu Sứt Em thật may mắn, nếu so với thân phận voi sứt Khăm Bun chết thảm hồi tháng 8/2010 trong nhà lồng của Liên đoàn Xiếc Việt Nam. (Tiền Phong 10/4)đầu trang(

Đến nay, các khoa đào tạo thú y tại Việt Nam vẫn chưa có giáo trình nào đi sâu nghiên cứu, giảng dạy về chuyên ngành thú lớn như voi. Mỗi khi voi gặp sự cố nghiêm trọng, Trung tâm Bảo tồn Voi phải mời chuyên gia nước ngoài sang hỗ trợ, đồng thời tranh thủ mọi cơ hội thuận tiện cử cán bộ đến các nước có nghề nuôi voi phát triển, tìm hiểu xem họ đã bảo tồn voi như thế nào!

Theo đề án tổng thể bảo tồn Voi Việt Nam giai đoạn 2013-2020,  trong khi voi rừng châu Phi (Loxodonta cyclotis) còn đến hơn hai trăm nghìn cá thể, dù tại một số quốc gia đã ghi nhận sự tuyệt chủng của loài voi này ngay trong thế kỷ 20, như Burundi năm 1970, Gambia năm 1913, Mauritania năm 1980… thì voi châu Á là một di sản văn hóa sinh vật học vô cùng quý giá hơn 4.000 năm của người dân châu Á, lại đang phải đối mặt với sự thờ ơ trong nhận thức bảo tồn của phần đông dân chúng. Các quần thể voi châu Á đang ngày càng suy giảm ở tất cả các nước có voi trên thế giới, ước tính chỉ còn khoảng  35.000 - 50.000 con voi hoang dã, và khoảng 15.000 con voi nhà, quá ít so với voi châu Phi.

Phạm vi phân bố voi Châu Á gồm 13 nước, trong đó Ấn Độ có số lượng voi lớn nhất, khoảng 20.000 con - 25.000 con; Myanmar có khoảng 4.000- 5.000 con; trên đảo Sumatra (Inđônêxia) ước có 2.800 - 4.800 con; Sri Lanka có 2.500 - 3.000 con; Sabah có thể có 2.000- 3.000 con; Thái Lan khoảng 2.000 con; Lào khoảng 1.000 con; bán đảo Malaysia có 1.000 con; Việt Nam có khoảng 70- 130 con và các nước còn lại có quần thể voi rất nhỏ, phân bố rải rác.

Việc voi bị giết hại bừa bãi không là chuyện riêng ở Việt Nam, mà phổ biến ở tất cả các nước vốn có nhiều voi. Tuy nhiên, một số nước đã sớm có nhận thức và đi đến hành động hiệu quả, trở thành những điểm sáng cho công cuộc bảo tồn voi châu Á.

Số voi hoang dã ở đất nước Ấn Độ rộng lớn chiếm tới 50-60% quần thể voi châu Á trên thế giới.

Vấn nạn thu hẹp môi trường sống tự nhiên đối với voi Ấn Độ cũng dẫn đến vô số vụ xung đột giữa voi với người. Từ năm 1992, Chính phủ Ấn Độ đã cho xây dựng Đề án bảo tồn voi. Đến nay, Đề án này đã thành lập được 25 khu bảo tồn voi với tổng diện tích 58.000 km2, triển khai chương trình giám sát giết hại voi bất hợp pháp theo Công ước CITES.

Đề án cho phép thuần dưỡng một số lượng voi đủ để sử dụng vào các mục đích khác nhau trong đời sống của người dân địa phương như: Khai thác gỗ, vận chuyển vật liệu xây dựng, tham gia lễ hội voi, phục vụ du lịch và công tác tuần tra, bảo vệ rừng, dạy nghề làm xiếc, nuôi trong vườn thú.

Tại Thái Lan, từ năm 1993, dưới sự bảo trợ hữu hiệu của Hoàng gia, Chính phủ đã cho thành lập Trung tâm bảo tồn voi, Viện voi quốc gia Thái Lan, trang bị đầy đủ cơ sở vật chất bảo đảm thực thi tốt các chức năng nhiệm vụ như đẩy mạnh hoạt động du lịch, văn hóa lễ hội, mở bệnh viện voi để khám di động và điều trị miễn phí cho các con voi bị bệnh hiểm nghèo. Đặc biệt, Thái Lan chú trọng đầu tư cho công tác nghiên cứu khoa học về voi, triển khai thành công đề tài giúp voi sinh sản nhân tạo, đào tạo kỹ năng thuần thục cho đàn voi nhà đông đúc tới 2.700 con voi đã thuần dưỡng.

Tại Indonesia, các Trung tâm bảo tồn voi được thành lập và phát triển nhanh chóng vào cuối năm 2000, đến nay đã bảo tồn được hơn 350 con voi.

Láng giềng của Việt Nam, Vương quốc Lào từng được gọi là đất nước Triệu Voi gần đây đã được một số tổ chức quốc tế tài trợ, giúp đỡ đáng kể để mục đích bảo tồn voi trở nên hiệu quả. Campuchia, nhiều gia tộc trong cộng đồng các dân tộc thiểu số Phnong cũng giỏi nghề thuần hóa, nuôi dưỡng voi.

Đôi lần có dịp sang Campuchia, chỉ cần đặt chân sang bờ Tây biên giới Mondunkiri, tôi đã được đứng ngây người ngắm những đàn voi cao lớn, khỏe đẹp, còn đủ cả những chùm lông đuôi dài thậm thượt và cặp ngà dài óng chuốt. Đến trung tâm du lịch ở Siêm Riệp, càng thấy thêm nhiều đàn voi xoay vòng phục vụ hàng chục triệu lượt du khách mỗi năm mà dáng vóc vẫn thong dong tự tại, uy nghi dũng mãnh. Lòng tự hỏi : Vì sao bạn giữ được cho voi vẻ đẹp ấy, còn ta thì không?

Từ năm 2013, Trung tâm Bảo tồn voi Đắk Lắk đã cử cán bộ tham gia khóa tập huấn Chăm sóc dinh dưỡng, sinh sản và quản lý đàn voi nhà tại Sri Lanka, do trường Cao đẳng Thú y Hoàng gia Anh phối hợp với Đại học Chiang Mai (Thái Lan), cùng các chuyên gia thú y và động vật của Sri Lanka tổ chức. Được may mắn chọn tham gia khóa học này, thạc sĩ thú y Phạm Văn Thịnh xác nhận: những điều mắt thấy tai nghe và khối tri thức mới mẻ vừa thu nạp được, với anh, thật quý giá.

Cùng tôi đi ra vạt rừng nơi cột chú voi Cu Sứt Em bị dính bẫy, thương tích đầy mình để chăm sóc, thạc sĩ Thịnh chia sẻ: Srilanka đầu thế kỷ thứ 19 có khoảng 19.500 voi hoang dã, cũng bởi không ngăn chặn được rất nhiều cách sát hại voi của những kẻ thiếu ý thức như bên ta, mà nay chỉ còn chưa tới 3.000 con voi tồn tại.

Tuy nhiên, nhờ Chính phủ Srilanka rất cố gắng nỗ lực thực hiện các giải pháp bảo tồn voi hiệu quả, mà đất nước này đã trở thành thủ phủ của Trung tâm bảo tồn voi châu Á, được nhiều chuyên gia từ khắp nơi trên thế giới chọn làm điểm đến để tham quan học hỏi, giao lưu, trao đổi kinh nghiệm.

Nhiều bài học về bảo tồn voi từ Srilanka mà chúng ta có thể tiếp thu, ứng dụng trong thời gian tới, cải biến cho phù hợp với thực tế địa phương đã được ghi nhận vào đề án bảo tồn voi Việt Nam, như: Ngăn chặn việc sử dụng tiếng ồn, ánh sáng và các thiết bị gây sốc khác làm ảnh hưởng đến sinh cảnh sống của voi; Thành lập công viên quốc gia mới và mở rộng diện tích khu bảo tồn; Thiết lập hành lang bảo tồn voi để tạo điều kiện cho voi đi lại được thuận lợi;

Làm giàu môi trường sống các khu vực có voi phân bố; Di chuyển voi đến khu vực ít dân cư; Phát triển hình thức bảo tồn chuyển vị để phục vụ công tác nhân giống voi; Tăng cường kiểm soát nạn săn bắn trộm; Bảo tồn voi gắn với các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội. Riêng việc đầu tư xây dựng hàng rào điện giữa khu vực đất sản xuất nông nghiệp và sinh cảnh sống của voi, thì đã được làm thí điểm ở Đồng Nai từ 3 năm trước.

Ông Huỳnh Trung Luân- Giám đốc Trung tâm bảo tồn voi Đắk Lắk cho biết: Do nguồn kinh phí hoạt động rất hạn hẹp, cho tới nay Trung tâm vẫn chỉ mới có mỗi một cán bộ là anh Phạm Văn Thịnh được cử đi tập huấn ở nước ngoài.

Tuy nhiên mấy năm gần đây, trung tâm đã liên hệ mời được các chuyên gia giỏi sang giảng dạy, khám sức khỏe, chẩn đoán bệnh, điều trị tại chỗ cho voi để cán bộ nhân viên tranh thủ học hỏi, rút kinh nghiệm. Những kiến thức này hết sức bổ ích cho công tác bảo tồn voi sắp tới, mà trung tâm giữ trọng trách là đơn vị đầu tàu triển khai. (Tiền Phong 12/4)đầu trang(

Lúc 0 giờ 30 phút sáng 9-4, đã xảy ra vụ cháy rừng phòng hộ ven biển tại khu vực tại xã Tiến Thành, thành phố Phan Thiết.

Địa điểm cháy này cách Lữ đoàn 681 khoảng 8km về phía Tây Nam. Nhận được lệnh của trên, Lữ đoàn 681 Hải quân đã cử các cán bộ, chiến sĩ cùng một xe chữa cháy chuyên dụng tham gia chữa cháy.

Đến 3 giờ sáng cùng ngày, đơn vị đã dập được 2 héc ta rừng, bảo đảm an toàn tuyệt đối về người và phương tiện tham gia. (Quân Đội Nhân Dân 9/4) đầu trang(

Sáng 10.4, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn TP. Đà Nẵng đã biểu dương và thưởng "nóng" cho tập thể Hạt Kiểm lâm liên quận Sơn Trà-Ngũ Hành Sơn vì đã điều tra xử lý các đối tượng ngang nhiên vào Khu bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà săn thú quý hiếm.

Theo đó, qua quá trình tuần tra tại tiểu khu 64- khu Bảo tồn Thiên nhiên Sơn Trà, Hạt Kiểm lâm liên quận Sơn Trà-Ngũ Hành Sơn phát hiện ông Vi Văn Sơn (SN 1976 trú tại xóm 9, xã Tiên Kỳ, huyện Tân Kỳ, Nghệ An) đang mang theo 90 dây bẫy thép, 10 bẫy kẹp sắt và 3,11kg mẫu động vật rừng gồm xương, da, thịt, nội tạng đã cắt rời, sấy khô không hoàn toàn.

Qua đấu tranh, ông Vi Văn Sơn đã khai nhận cùng với 4 người khác là ông Vi Văn Hoàng (SN 1966), ông Nguyễn Văn Lý (SN. 1987), ông Nguyễn Văn  Hội (SN. 1963) và bà Lê Thị Lan (SN 1990) cùng trú  xã Tiên Kỳ, huyện Tân Kỳ, tỉnh Nghệ An đã tổ chức cùng nhau nhiều lần vào khu Bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng dựng lán đặt bẫy, săn bắn động vật rừng về bán lấy tiền.

Qua giám định mẫu động vật thu được, cơ quan chức năng xác định 3,11kg mẫu động vật sấy khô là 3 cá thể Voọc chà vá chân nâu (tên khoa học là Pygathryx nemaeus), thuộc nhóm động vật rừng nguy cấp, quý hiếm trong sách đỏ Việt Nam, được ưu tiên bảo vệ được theo Nghị định 32/2006/NĐ-CP của Chính phủ.

Loài Voọc chà vá chân nâu là loài linh trưởng đặc hữu của Đông Dương. Với bộ lông 5 màu nổi bật, loài này được mệnh danh là "nữ hoàng" trong thế giới các loài linh trưởng. Hiện nay, tại khu bảo tồn bán đảo Sơn Trà (Đà Nẵng) đang có khoảng 300 cá thể chiếm 50% số lượng cá thể loài này còn tồn tại trên thế giới.

Xác định đây là vụ việc có dấu hiệu hình sự và gây hậu quả rất nghiêm trọng nên Hạt Kiểm lâm liên quận Sơn Trà-Ngũ Hành Sơn đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự và chuyển hồ sơ vụ án đến Cơ quan Cảnh sát Điều tra Công an quận Sơn Trà.

Hiện vụ việc hiện đã được Cơ quan Công an Đà Nẵng tiếp nhận điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật. (Dân Việt 10/4)đầu trang(

Chiều 10-4, Hạt kiểm lâm liên quận Sơn Trà - Ngũ Hành Sơn (TP.Đà Nẵng) vừa khởi tố vụ án giết voọc vá chân nâu tại Khu bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà.

Ngày 30-3, lực lượng chức năng phát hiện ông Vi Văn Sơn (SN 1976, quê ở H.Tân Kỳ, Nghệ An) đặt bẫy bắt động vật hoang dã. Tang vật gồm 3,11 kg gồm xương, da, thịt nội tạng động vật rừng cùng 90 dây bẫy thép, 10 bẫy kẹp sắt.

Trưng cầu giám định kết quả các mẫu trên là của loài voọc vá chân nâu (tên khoa học là Pygathryx nemaeus), loài được ghi tên trong Sách Đỏ, nghị định của Chính phủ xếp loài vật này vào nhóm 1B - nghiêm cấm khai thác và sử dụng.

Ông Sơn khai nhận trước đó đã cùng với bốn người cùng quê làm bẫy tự chế, vào Khu bảo tồn thiên nhiên Sơn Trà đặt bẫy động vật hoang dã để bán lấy tiền tiêu xài.

Hiện hồ sơ đã chuyển cho cơ quan công an tiếp tục điều tra theo thẩm quyền. (Tiền Phong + Công An TPHCM 11/4)đầu trang(

Tại tiểu khu 627 thuộc rừng đầu nguồn sông Chàng còn sót lại một cây gỗ chua khét cổ thụ với trữ lượng khoảng trên 20m khối đang sống, cành lá tươi tốt.

Vậy nhưng, ông Nguyễn Văn Bình - Giám đốc Ban quản lý rừng phòng hộ sông Chàng (BQLRPH) - vẫn hạ bút ký vào tờ trình khẳng định cây gỗ này đã chết và đề nghị Sở NNPTNT Thanh Hóa cho phép đốn hạ để… tận dụng tránh lãnh phí gỗ bục mục nát.

Được biết, vào ngày 16.3, ông Nguyễn Văn Bình - Giám đốc BQLRPH sông Chàng - ký tờ trình số 63/TT-BQLRPHSC gửi Sở NNPTNT Thanh Hóa đề nghị phê duyệt hồ sơ thiết kế tận thu, tận dụng khai thác gỗ. Nội dung tờ trình khẳng định: “Tại tọa độ X:534728; Y: 2162754 thuộc lô d, khoảng VI, tiểu khu 627 có một cây gỗ chua khét nhóm ba đã bị chết, hầu hết rễ cây đã bị mục mại…

Trước tình hình đó, để tận dụng tài nguyên rừng, chống mục mại, xuống cấp, đơn vị phối hợp cùng Hạt kiểm lâm huyện Như Xuân kiểm tra và xây dựng hồ sơ thuyết minh thiết kế khai thác để tận dụng cây gỗ trên”.

Căn cứ hồ sơ của BQLRPH sông Chàng lập, ngày 25.3, ông Lê Văn Đốc - PGĐ Sở NNPTNT Thanh Hóa ký quyết định số 148/QĐ-SNNPTNT phê duyệt cấp phép cho chặt cây gỗ này. Trữ lượng cây đứng là 14,92m khối. Có quyết định trong tay, ngày 1.4, BQLRPH sông Chàng tiến hành thuê thợ vào đào gốc, cắt rễ đốn hạ cây gỗ chua khét.

Thế nhưng, tìm hiểu của phóng viên Báo Lao Động tại hiện trường vào chiều 6.4 cho thấy các thợ gỗ đang gấp rút cắt cây chua khét cổ thụ thành nhiều khúc lớn với chiều dài mỗi khúc khoảng 4-5m. (Lao Động 10/4)đầu trang(

Maggie Q, ngôi sao Hollywood gốc Việt không xấu hổ vì hành động "không văn minh" đó mà suy nghĩ tích cực rằng nhiều người cần được giáo dục nhiều hơn về sự sai trái của săn bắn tê giác.

Nữ diễn viên gốc Việt nổi tiếng nhất thế giới hiện nay thổ lộ những suy nghĩ của mình trong buổi họp báo về chiến dịch bảo vệ tê giác chiều nay 10/4 tại Hà Nội.

Thống kê hai năm gần đây, năm 2013 có 172 con tê giác bị giết hại và năm 2014 là 120 con, điều đó cho thấy chiều hướng giảm đi nhưng tình trạng săn bắn tê giác vẫn còn rất nghiêm trọng. Điều quan trọng là cứu được những con tê giác và các loài động vật hoang dã khác vẫn còn chưa bị giết hại. Bởi vậy, 3 tổ chức bảo vệ động vật hoang dã lập ra chương trình mời Maggie Q về Việt Nam năm 2015 để tuyên truyền bảo vệ tê giác. Đồng hành cùng cô là các đại sứ người Việt gồm ca sĩ Thanh Bùi và Thu Minh, diễn viên Hồng Ánh, MC Anh Tuấn và Diễm Quỳnh, Hoa hậu Quý bà Thế giới Thu Hương.

Nói về tình trạng săn bắn, mua bán trái phép tê giác ở Việt Nam, Maggie Q bày tỏ: "Tôi rất phẫn nộ. Thông điệp của tôi đối với người Việt Nam là: Nếu chúng ta cùng hợp lại thì số đông sẽ là sức mạnh, đặc biệt là phụ nữ, phụ nữ có quyền lực đặc biệt. Không chỉ tạo ra thay đổi cho riêng mình mà còn ảnh hưởng đến những người xung quanh. Họ là vợ, là mẹ của trẻ con và cũng tiêu rất nhiều tiền. Phụ nữ có trái tim lớn hơn đàn ông, nên đóng góp của họ sẽ mang lại ảnh hưởng lớn".

Trong buổi họp báo 10/4, Maggie Q bật cười trước câu hỏi tếu táo của một khách mời nam giới "Tại sao không dùng Viagra thay vì sừng tê?" khi nói đến hiểu lầm cơ bản của người Việt là sừng tê giúp tăng cường khả năng sinh lý. Nhưng, nữ diễn viên cũng rất nghiêm túc khi trả lời các câu hỏi liên quan đến nạn săn bắn động vật hoang dã ở Việt Nam và nỗi đau của cô trước tình trạng này.

Trong đoạn phim phản ánh tình trang săn bắn động vật hoang dã ở Nam Phi, Trung Quốc và Việt Nam được nhắc đến như hai quốc gia săn bắn nhiều nhất, đến nỗi mỗi khi có một con tê giác bị giết hại, học sinh bản địa lại mang cờ Việt Nam và Trung Quốc ra chụp ảnh cùng với con tê giác Thể thao & Văn hóa hỏi Maggie Q: "Là một người gốc Việt, cô có cảm thấy xấu hổ vì điều đó?".

Nữ diễn viên trả lời: "Tôi nghĩ xấu hổ có lẽ không phải là từ đúng ở trường hợp này. Có lẽ ở Việt Nam, chúng ta chưa tuyên truyền giáo dục đủ về vấn đề này. Người ta không biết được sự thật là sừng tê không hề có tác dụng chữa bệnh. Sự thiếu hiểu biết mới là lý do chính và cần xử lý trong chiến dịch này. Còn dòng máu Việt Nam là một phần trong con người tôi, một phần văn hóa trong tôi nên tôi muốn quay lại đây tuyên truyền để một số người Việt Nam không còn thiếu hiểu biết nữa".

Ở Việt Nam hiện nay còn tồn tại những lễ hội trong đó động vật được mang ra giết hại công khai như việc chém lợn trong một lễ hội ở Bắc Ninh. Maggie Q bình luận về việc này: "Tôi cũng biết một số lễ hội không chỉ ở Việt Nam mà còn ở Ấn Độ. Tôi nghĩ nguyên nhân chính là sự phân biệt giữa tình cảm dành cho con người và động vật, Ở Việt Nam hay trên thế giới đều có những người đồng cảm với loài vật và đau vì những nỗi đau của loài vật. Vì vậy, trước các lễ hội có giết hại động vật, chúng ta hãy sử dụng trái tim và cái đầu để giải quyết, không chỉ hiện nay mà còn trong tương lai nữa".

Nữ diễn viên cũng kể lại kỷ niệm đáng nhớ nhất của cô trong những năm tháng hoạt động bảo vệ động vật. Cô nói: "Đó là ở châu Phi. Khi tôi được nhìn thấy tê giác và voi. Đó là cảnh tượng kỳ vĩ nhất. Đó là một món quà của cuộc sống. Tôi nghĩ nhiều người chỉ xem động vật là những sản phẩm hoặc thứ cung cấp các sản phẩm cho họ. Nhưng tôi là người hoạt động nhiều năm cho động vật, mọi loài động vật sinh ra đều có lý do, không phải để phục vụ con người. Đó là niềm tin của riêng tôi".

Chồng chưa cưới Dylan McDermott hỗ trợ Maggie Q rất nhiều trong sự nghiệp hoạt động xã hội của cô. Cô nói về anh: "Thông điệp truyền đi từ trái tim bao giờ cũng dễ hơn. Anh ấy cũng rất yêu động vật, nhất là loài voi. Không mất nhiều thời gian để tôi giúp anh ấy hiểu được thông điệp của các tổ chức hoạt động vì động vật. Cũng như tôi, anh ấy cho rằng những thông điệp này sẽ mang lại hiệu quả.

Đứng trên bục phát biểu trước báo giới, nữ diễn viên tỏ ra xúc động khi nói: "Tôi rất tự hào được có mặt ở đây vì mẹ tôi là người Việt Nam. Tôi thấy rất buồn khi chứng kiến các thông tin và số liệu về tình trạng giết hại tê giác để lấy sừng đem đi tiêu thụ ở Việt Nam. Tôi muốn giúp họ nhận thức được những tác hại khủng khiếp của việc mua bán trái phép này và thuyết phục họ ngừng mua sừng tê giác. Tôi nghĩ rằng Việt Nam có thể trở thành nước đi đầu trong chiến dịch này bằng các hành động mạnh mẽ và cho thế giới thấy, chúng ta có thể chấm dứt nạn mua bán trái phép sừng tê giác". (Thể Thao & Văn Hóa 10/4)đầu trang(

Trong một sự kiện đặc biệt của chiến dịch chấm dứt sử dụng sừng tê tại Việt Nam, với sự tham dự của ngôi sao Hollywood gốc Việt Maggie Q, Việt Nam nắm giữ kỷ lục buồn khi là quốc gia tiêu thụ sừng tê giác nhiều nhất trên thế giới, theo công bố của tổ chức WildAid (Cứu trợ động vật hoang dã).

Không phải là một ngày vui, khi Maggie Q xuất hiện tại Việt Nam với vai trò là đại sứ toàn cầu tổ chức WildAid, trong chiến dịch chấm dứt sử dụng sừng tê giác tại Việt Nam. Rõ ràng việc Việt Nam đứng đầu trên thế giới trong việc sử dụng sừng tê giác là một "kỷ lục" đáng buồn.

Trong năm 2014, đã có 1.215 con tê giác bị giết hại tại châu Phi, cưa sừng và mang về châu Á, trong đó điểm đến nhiều nhất là Việt Nam và Trung Quốc. Trung bình cứ hơn 7 giờ, có 1 con tê giác bị bắn chết.

Con số trên thậm chí còn tăng lên so với năm 2013, khi có 1.004 con tê giác bị bắn chết. Trong khi đó, năm 2007, chỉ có 13 con tê giác bị bắn chết tại châu Phi.

Theo khảo sát người Việt Nam của Nielsen, có tới 75% số người được hỏi cho rằng sừng tê có ích cho sức khỏe, 61% tin rằng sừng tê chữa được bệnh, và tới 37,5 % tin rằng sừng tê chữa được ung thư.

Trên thực tế, sừng tê chỉ tương tự như sừng trâu hay móng tay mà thôi, nhưng những tin đồn đã khiến sừng tê từ lâu trở thành thần dược và vô cùng đắt đỏ tại Việt Nam.

Với tốc độ tiêu diệt tê giác như hiện nay, chỉ tới năm 2021, tức là 6 năm nữa, tê giác sẽ tuyệt chủng trên toàn thế giới, một con số báo động và những sự kiện như thế này được tổ chức tại Việt Nam nhằm ngăn chặn điều đó.

Chiến dịch tuyên truyền chấm dứt sử dụng sừng tê giác “Không có người mua, không còn kẻ giết” năm nay hướng tới những đối tượng là những người giàu có, những người mắc bệnh nan y và những người muốn sử dụng sừng tê để giã rượu.

Rõ ràng đã biết được khách hàng mục tiêu của sừng tê giác, nhưng việc tuyên truyền và ngăn chặn là điều không dễ dàng một chút nào. Thử thách vẫn còn ở phía trước đối với WildAid, với những người yêu động vật và không muốn có thểm một loài bị tuyệt chủng chỉ vì những niềm tin hoang đường. (Tiền Phong 11/4)đầu trang(

Trong khi diễn viên Maggie Q đang có mặt tại Việt Nam để kêu gọi không sử dụng sừng tê giác và bảo vệ loài tê tê thì chiều qua, 10.4, các cơ quan chức năng đã bắt được một vụ vận chuyển tê tê trên đường đi tiêu thụ.

Đội 2, Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (Công an Hà Nội) đã phối hợp với Công an Quận Bắc Từ Liêm bất ngờ kiểm tra, chặn đứng vụ vận chuyển tê tê đông lạnh trái phép trên địa bàn.

Tang vật thu giữ là 13 cá thể tê tê, tổng trọng lượng 45 kg. Chủ hàng là Đỗ Văn Thành (ở Phụng Thượng, Phúc Thọ) khai nhận, đã thu mua tê tê của nhiều người ở Thường Tín (Hà Nội) để đưa lên Cao Bằng, xuất sang Trung Quốc.

Khi đang vận chuyển tới khu vực đường Tân Xuân, phường Đông Ngạc, thuộc địa phận Quận Bắc Từ Liêm thì bị công an phát hiện kiểm tra.

Theo lực lượng chức năng, đây là vụ mua bán vận chuyển động vật hoang dã trái phép lần thứ 4 bị triệt phá trên địa bàn Hà Nội từ đầu năm đến nay.

Theo quy định hiện nay, tê tê là loại động vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm, được ưu tiên bảo vệ, có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam. (An Ninh Thủ Đô 13/4; Thanh Niên 11/4)đầu trang(

Đứng trên đỉnh núi Mẹ Lang Biang, phóng tầm mắt ra xa, đang giữa mùa khô Tây Nguyên nhưng cánh rừng rộng 2.790ha, thuộc xã Đạ Sar, huyện Lạc Dương (Lâm Đồng), do đồng bào K’ho nhận khoán trông coi, bảo vệ vẫn một màu xanh mướt. Nhiều năm qua, dưới sự che chở của người K’ho, rừng thiêng nơi đây đã không còn chảy máu...

Đã thành thông lệ, sáng chủ nhật, dù bận bịu thế nào thì đồng bào K’ho ở các buôn làng tại xã Đạ Sar, huyện Lạc Dương vẫn dành thời gian đến với Thánh đường làm lễ. Thế nhưng, vẫn có 32 người nhận trông coi, bảo vệ 2.790ha rừng của xã Đạ Sar đã nhiều năm qua họ tạm gác đời sống tâm linh lại để đến với rừng. Ai cũng ý thức rằng, rừng thiêng, nhất là vào mùa khô không thể một ngày thiếu vắng bóng họ.

Ông Lơ Mu Ha Beock (58 tuổi), ngụ thôn 5, xã Đạ Sar, là trưởng nhóm nhận khoán, trông coi bảo vệ rừng cho biết, từ khi Tây Nguyên bước vào mùa khô đến nay chưa ngày nào ông và cộng sự ở nhà. Họ vào rừng từ rất sớm và chỉ trở về lúc mặt trời đã rơi sang bên kia núi Mẹ.

Với người K’ho ở Đạ Sar, Ha Beock là một vị thủ lĩnh dẫn đầu trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Ông đã dành gần trọn đời mình để gắn bó với rừng. Ngay cả khi trước đây Nhà nước chưa có chính sách hỗ trợ gì cho người trông coi rừng, ông cũng đã cùng người dân địa phương vẫn xem đại ngàn rừng xanh là trái tim của buôn làng, bất khả xâm phạm.

Ha Beock kể, với đồng bào K’ho, rừng trở nên linh thiêng, che chở cho buôn làng hết đời này đến đời khác. Thế nhưng, hơn chục năm trở lại đây, nhất là khi tuyến đường 723, nối liền Đà Lạt với Nha Trang chạy qua thì làn sóng di cư từ nơi khác vào Đạ Sar một cách ồ ạt, đất sản xuất bị thiếu. Không ít người tìm mọi cách hủy hoại rừng, cho thông “uống” độc dược để “giải phóng mặt bằng” lấy đất canh tác.

Công tác quản lý, bảo vệ rừng ngày càng trở nên nan giải, khó khăn gấp bội lần so với trước đây. Những người nhận khoán bảo vệ rừng gần như chẳng ngày nào được nghỉ ngơi. Lúc vượt rừng, khi lội suối, sáng ở cánh rừng này, chiều sang cánh rừng bên kia, đôi chân của họ chỉ được nghỉ ngơi khi đêm về. Không ít đêm, họ phải thức trắng truy đuổi những kẻ hủy hoại rừng.

Theo Ha Beock, bây giờ chỉ cần lơ là, buông lỏng quản lý vài ngày là có thể hàng chục, thậm chí hàng trăm cây thông sẽ bị kẻ xấu đầu độc một cách không thương tiếc.

Từ năm 2009, khi nhà nước có chính sách giao rừng cho nhân dân trông coi, ưu tiên đồng bào các dân tộc tại địa phương, Ha Beock cùng 31 người khác đã nhận trông coi, bảo vệ 2.790ha rừng phòng hộ đầu nguồn. Với chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng của Nhà nước, những người nhận trông coi, bảo vệ rừng như ông Ha Beock mỗi năm thu về trên 10 triệu đồng.

Ha Beock cho biết, năm 2009, mỗi hecta rừng nhận trông coi chỉ được trả 200.000đ/ha thì nay, số tiền đã nâng lên 450.000đ/ha và dự kiến sẽ còn tiếp tục tăng trong những năm tới. Đây là số tiền không nhỏ giúp gia đình những người nhận trông coi rừng như ông trang trải cuộc sống và có trách nhiệm với rừng cao hơn.

Ông Trịnh Xuân Tự, Phó Trưởng Ban quản lý rừng phòng hộ đầu nguồn Đa Nhim cho biết, hiện Ban quản lý rừng phòng hộ đầu nguồn Đa Nhim đã giao 31.184,51ha rừng cho 1.147 hộ và 5 tập thể trông coi, quản lý theo hình thức chi trả dịch vụ môi trường rừng. Từ khi nhà nước có chính sách giao rừng cho nhân dân địa phương quản lý, trông coi, diện tích rừng đã không còn bị xâm phạm nghiêm trọng như trước đây.

Nhận thức quản lý, bảo vệ rừng trong nhân dân đã có sự chuyển biến rõ rệt. Công tác giao khoán quản lý bảo vệ rừng đã giúp người dân có một nguồn thu nhập ổn định, cải thiện đời sống, góp phần xóa đói giảm nghèo tại địa phương. (Công An Nhân Dân 10/4)đầu trang(

Tìm giải pháp khả thi để số voi rừng, voi nhà còn lại ở nước ta không chỉ được bảo vệ mà còn sinh sôi nảy nở là yêu cầu khẩn thiết, không chỉ từ phía sinh thái môi trường mà còn từ chiều sâu lịch sử, văn hóa.

Đã có những công trình nghiên cứu cho thấy Việt Nam từng là quê hương từ nghìn xưa của nhiều loài voi. Theo tiến sĩ khảo cổ Vũ Thế Long, ngày nay thế giới chỉ còn 2 nhóm voi chính là voi châu Á và voi châu Phi.

Tuy nhiên, những hóa thạch xương voi thu thập được trên khắp khu vực Đông Nam Á, các địa phương Lạng Sơn, Yên Bái, Hòa Bình, Nghệ An, Hải Phòng, Hà Nội, Thanh Hóa… cho thấy, ít nhất từ 10 đến 30 vạn năm trước, nơi đây đã từng tồn tại nhiều loài voi khác nhau, như voi răng kiếm, voi mặt răng hình quả trám và voi châu Á cổ. Đó là tổ tiên trực tiếp của voi nhà hiện nay.

Một điều đặc biệt, là tới nay, voi châu Phi vẫn chưa từng được thuần dưỡng. Chỉ có voi châu Á (Elephas maximus) với đức tính thông minh, trung thành, từ hàng nghìn năm trước voi đã chịu dạy dỗ để trở thành bạn quý của con người. Sử Việt từng đánh dấu ít nhất 2 thiên niên kỷ cho nghề thuần dưỡng voi ở nước ta, bằng việc ghi công những đoàn tượng binh tham gia chiến trận, vận chuyển quân lương suốt từ thời Hai Bà Trưng (năm 40-43 sau Công nguyên), cho đến thời Bà Triệu, rồi đời Lê, đời Trần, gần hơn là nghĩa quân Tây Sơn, sang 2 cuộc kháng chiến trường kỳ với những đoàn voi cõng đạn chở pháo nghìn dặm trên đường mòn Hồ Chí Minh, góp công không nhỏ vào Đại thắng mùa xuân, thống nhất đất nước.

Chiến tranh kết thúc, voi vẫn tiếp tục kéo gỗ, cày ruộng, xuyên rừng với kiểm lâm, cùng con người xây dựng cuộc sống ấm no trong những buôn làng hẻo lánh. Vóc dáng đồ sộ, thế bước mềm mại uy nghi của voi tạo nên vẻ trang trọng cuốn hút cho các lễ hội sôi động từ vùng cao cho đến đồng bằng. Voi còn có thể trổ tài khéo trong vai diễn viên xiếc, dù bất đắc dĩ, lưu diễn khắp phố thị, miền quê.

Tiếc thay, sự gia tăng dân số quá nhanh cùng những nhu cầu sinh sống, hưởng thụ ngày càng phá vỡ thế cân bằng sinh học do con người gây ra, đã ngày càng lấn át quyền được cộng sinh của muôn loài, mà voi đứng đầu danh sách. Số voi còn lại ngày càng co cụm lên cao nguyên miền Trung. Và rồi ngay tại Tây Nguyên, một trong những cái nôi của nghề săn bắt thuần dưỡng voi rừng, đàn voi cũng ngày càng thưa thớt. Năm 1985, Tây Nguyên còn hơn 500 con voi nhà. Sau 3 thập kỷ, danh sách voi thuần dưỡng đến giờ chỉ còn vẻn vẹn 45 con. Trong đó, phần lớn là voi già yếu, bệnh tật, không còn khả năng sinh sản.

Trong ký ức nhiều già làng Tây Nguyên, thời trai trẻ oai hùng của họ gắn liền với những chuyến săn voi long trời, lở đất. Điển hình là chuyện đời Ama Kông gắn liền với con số 298 thớt voi mà ông đã từng săn bắt. Lễ sinh nhật mừng ông tròn trăm tuổi, phóng viên báoTiền Phong về dự, không khỏi cám cảnh khi thấy người được mệnh danh là Vua Voi buồn bã ngắm những con voi lớn nhỏ tô đắp bằng xi măng cả trước lẫn sau nhà. Tại bởi sau quãng đời dài hào phóng ăn chơi với những cuộc tình éo le tốn kém, ông phải bán lần lượt hết số voi săn được,  Vua Voi cũng chả còn sở hữu con voi nào!

Lần đầu tiên một lễ hội lớn tổ chức tại xứ voi Đắk Lắk mà công chúng không còn thấy đàn voi uy nghi diễu hành, chính là Lễ hội cà phê lần thứ V vừa diễn ra vào tháng 3/2015 tại Buôn Ma Thuột. Du khách đến với lễ hội chỉ nhìn thấy 4 con voi huyện Lắk về phố lầm lũi quảng bá cho mặt hàng cà phê voi. Sự bất thường này càng làm tăng phần nghi ngại, e rằng không bao lâu nữa, voi nhà chỉ còn trong truyền thuyết…

Kết quả thu thập, nghiên cứu của nhóm tác giả “Đề án tổng thể bảo tồn voi Việt Nam giai đoạn 2013-2020” cho thấy nếu không có những biện pháp bảo tồn tích cực, voi châu Á sẽ bị tuyệt chủng.

Năm 1980, ước tính số voi hoang dã còn khoảng trên 1.500 con, vùng phân bố hầu như khắp cả nước. Đến nay, trên phạm vi toàn quốc hiện chỉ còn khoảng 10 khu vực được xác định có voi sinh sống với số lượng ước tính khoảng 70 - 130 con. Phần lớn số voi này phân bố trong các vùng rừng giáp biên dọc biên giới Việt - Lào và Campuchia. Số lượng cá thể và quy mô đàn lớn nhất chủ yếu tập trung tại Vườn quốc gia Pù Mát (tỉnh Nghệ An), Vườn quốc gia Yok Đôn (tỉnh Đắk Lắk) và Vườn quốc gia Cát Tiên (tỉnh Đồng Nai).

Đề án ghi nhận báo cáo gần nhất về sự xuất hiện sau cùng của 1 con voi lẩn vào rừng sâu huyện Sông Mã, tỉnh Sơn La là từ năm… 2004. Tỉnh Lâm Đồng từ sau vụ 2 con voi hoang phá hoại chốt bảo vệ rừng Tiểu khu 581B phía Nam huyện Đạ Hoai năm 2008, không tìm thấy dấu vết gì của đôi voi này nữa. Tại Hà Tĩnh, lãnh đạo Vườn quốc gia Vũ Quang cho rằng, nếu không có biện pháp khẩn cấp giúp 3 con voi cái cuối cùng tái nhập đàn, thì không tránh khỏi nguy cơ tuyệt chủng. Đầu năm 2011, tỉnh Quảng Nam cấp báo phát hiện tại vùng Nà Lau,  huyện Nông Sơn 2 voi chết thối.

Ngay đối với 3 tỉnh được Đề án tập trung đầu tư, tình trạng voi hoang dã cũng không hẳn khả quan. Tại Nghệ An, thông tin về voi được cập nhật cho tới tháng 6 năm 2011, với sự cố đàn voi 5 con xuất hiện tấn công 3 người trồng rừng ở huyện Anh Sơn, làm 1 người chết. Số voi hoang dã của tỉnh Đồng Nai nhiều hơn, khoảng 10 đến 15 cá thể, liên tục xảy ra xung đột giữa voi với người trên địa bàn nhiều xã thuộc các huyện Vĩnh Cửu, Định Quán, gây nên những cái chết thương tâm của cả người lẫn voi.

Vùng rừng giáp biên giới phía Tây tỉnh Đắk Lắk được các nhóm chuyên gia khảo sát xác nhận là nơi còn nhiều voi nhất, khoảng 10 đàn, tổng số ước 100 con sống trong Vườn quốc gia Yok Đôn, Cty Lâm nghiệp Ea H’ Mơ, Cty Lâm nghiệp Chư Pả. Điều đáng lo ngại là số voi đực trưởng thành còn rất ít, do hàng chục con trong vài năm gần đây bị bắn chết lấy ngà. Các vụ bắn voi đều không tìm ra thủ phạm, khiến dư luận bức xúc, bất bình.

Là người yêu voi, am hiểu nghề săn bắt, nuôi dạy voi từ truyền thống gia đình lập nghiệp ở Buôn Đôn qua nhiều thế kỷ, từng nhiệt tình đóng góp nhiều ý kiến quý báu cho nhóm chuyên gia thực hiện đề tài nghiên cứu bảo tồn voi nhà do giáo sư Lê Huy Bá làm chủ nhiệm theo đặt hàng của tỉnh Đắk Lắk 9 năm trước, nhưng đến nay, ông Voong Nhi Ksơr - Bí thư Huyện ủy huyện Buôn Đôn lại không chút hào hứng khi nghe tôi hỏi nghĩ gì trước tin vui đề án bảo tồn voi sắp nhận được nguồn kinh phí đầu tiên từ trung ương rót về. Là đồng nghiệp thân thiết từ thời công tác Đoàn, trên đường ra sân bay vội vã, ông chỉ nhắn lại ngắn gọn: “Anh đã nói rồi, dự án này khó khả thi, vì đàn voi nhà đã mất khả năng sinh sản”.

Theo số liệu của Trung tâm Bảo tồn Voi, hơn nửa số voi nhà của tỉnh Đắk Lắk hiện vẫn còn ở độ tuổi “tráng niên”, từ 35  đến  45 tuổi. Và trong ba thập kỷ trở lại đây, voi nhà vẫn có 7 lần sinh hạ. Tuy nhiên, nhận định khá bi quan của ông Voong Nhi Ksơr là có cơ sở, căn cứ vào thực trạng đàn voi bây giờ.

Bốn mươi lăm con voi nhà tại Đắk Lắk hiện nay, tất cả đều chịu cảnh xiềng xích. Phần lớn trong số này thuộc các hộ cá thể, ngày ngày phải chở khách tham quan du lịch, hoặc vận chuyển hàng hóa nông sản. Chẳng có con nào diện mạo hoàn hảo, bởi chót đuôi nếu không bị lũ trộm chặt đứt thì cũng bị cắt trụi lông, ngà thường xuyên bị cưa ngắn để tránh tầm dòm ngó của bọn bất lương sẵn sàng giết voi để trục lợi. Voi cái Y Khun đang làm bảo mẫu cho voi Cu Sứt Em đã già, lại hỏng 1 mắt.

Thạc sĩ thú y Nguyễn Công Chung, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn voi Đắk Lắk, cho biết, con voi trẻ khỏe từng được hy vọng về khả năng sinh sản trong lũ voi nhà là một nàng voi về từ Đồng Tháp, hiện sống ở khu du lịch sinh thái Đray Sap. Tháng 8/2014, bà Chủ tịch Hiệp hội Voi Mỹ, tiến sĩ thú y Susan, khám sức khỏe cho nàng voi này, phát hiện không những nó đã bị tật nặng ở cổ chân bên phải, mà còn có dấu hiệu mắc bệnh tâm thần, có thể do hoàn cảnh sống quá nghiệt ngã trước đây. (Tiền Phong 11/4)đầu trang(

Phát hiện con cá sấu dài 1,5 m nằm há miệng phơi nắng ven Quốc lộ 1 ở Quảng Nam, người dân phải mất cả giờ đồng hồ để vây bắt con vật này bằng máy kích điện khi nó lao xuống hồ nước ven đường.

Sáng 11.4, PV Thanh Niên Online tiếp xúc với ông Lê Ngọc Vân (40 tuổi, trú thôn An Thọ, xã Tam An, huyện Phú Ninh, Quảng Nam), người đầu tiên phát hiện con cá sấu bên Quốc lộ 1, nghe ông kể lại “hành trình” bắt con vật này.

Ông Vân cho biết, khoảng 9 giờ sáng 10.4, ông chở con trai đi chợ mua sữa từ Quán Gò (xã Bình An, huyện Thăng Bình) về, thì thấy vệ đường bên dưới Quốc lộ 1 có một vật lạ nằm trên mỏm đất.

“Ban đầu, tôi nghĩ đó là miếng cao su hay con búp bê bằng nhựa gì đó nên không để ý. Nhưng đi một đoạn, tôi lại nghĩ biết đâu đó là cá sấu nên quay lại xem thử. Đứng trên Quốc lộ 1 nhìn xuống, tôi thấy con cá sấu đang nằm phơi nắng, miệng há trông dữ tợn lắm. Rồi nó phóng ùm xuống nước, chỉ nổi phần miệng mà thôi”, ông Vân kể.

Con cá sấu được phát hiện nằm tại một lạch nước thông với một cái hồ tự nhiên (tại cầu Gò Làng, xã Bình An).

Sau đó, ông Vân về nhà gọi thêm 4 người đàn ông trong thôn đến bắt con cá sấu này. Vì đã nhìn thấy hình dạng con cá nên khi cùng mọi người xuống nước dò tìm, ông Vân rất cảnh giác và đề nghị 4 người còn lại phải hết sức cẩn thận.

“Nếu dùng lưới thì không lưới nào chịu nổi vì con cá sấu khá to, nặng khoảng 30 kg và dài khoảng 1,5 m. Do vậy, anh em chúng tôi mượn một máy kích điện để khống chế nó”, ông Vân tiếp.

Lần kích điện đầu tiên kéo dài khoảng 15 phút. Con cá sấu nằm dưới nước vùng vẫy tung bọt trắng xóa nhưng chưa chịu ngoi lên bờ, ông Vân phải kích điện thêm 15 phút nữa con cá mới bớt “manh động”.

Ông Võ Chí Linh, một người tham gia bắt con cá cho biết thêm, khi bị điện giật, con cá sấu quẫy đuôi rất mạnh. Đến khi bị kéo lên bờ sau 2 lần kích điện, con vật vẫn hung hăng quay đầu định cắn người.

“Chúng tôi phải kích điện thêm 15 phút nữa con cá sấu mới chịu ngất đi. Gần cả giờ đồng hồ mới bắt được nó. Nếu không cẩn thận, nó đớp liền”, ông Linh kể tiếp.

Sau khi con cá sấu bị đuối sức, ông Linh dùng dây thép và dây thừng buộc miệng nó lại để đưa về nhà. Sự việc đã thu hút hàng trăm người đi đường đứng lại xem trên Quốc lộ 1.

Nhóm người bắt được con cá sấu sau đó đã đem nó về nhốt tại nhà ông Võ Chí Linh. Để con cá không thể thoát và gây hại cho những người xung quanh, ông Linh dùng một sợi dây thép cỡ lớn buộc thân con cá vào gốc cây ở vườn nhà.

“Khoảng nửa tiếng sau, cá sấu bắt đầu tỉnh lại và vùng vẫy rất mạnh. Có một người dân vào lật con cá ra để chụp ảnh thì suýt nữa bị chiếc đuôi của nó quất vào người”, ông Vân nói.

Vì sợ con cá bị sổng sẽ gây nguy hiểm nên sau đó ông đã bán cho 2 thanh niên (không rõ địa chỉ) vvới giá hơn 1 triệu đồng.

Ông Vân cũng cho biết, ông cắt dây thép rồi cho con cá sấu này vào bao tải và phụ giúp bỏ lên xe máy cho 2 thanh niên chở đi.

“Khu vực cầu Gò Làng thường xuyên có người đi mò cua bắt ốc. Cũng may hôm đó có nắng nên con cá sấu mới mò ra phơi nắng và bị phát hiện, chứ không thì hậu quả sẽ rất khó lường”, ông Linh nói.

Ông Bùi Văn Toàn, Chủ tịch UBND xã Tam An cho biết, tại địa phương không có hộ dân nào nuôi nhốt cá sấu. “Ở địa phương cũng chưa bao giờ xuất hiện loại động vật này. Hiện vẫn chưa có ai liên hệ để xin nhận lại con cá”, ông Toàn nói.

Theo nhận định của nhiều người dân địa phương, nhiều khả năng con cá sấu bị rớt lại trong quá trình vận chuyển trên đường hoặc trong đợt lũ bất thường vào tháng 3 vừa qua, con cá này bị sổng chuồng rồi theo nước lũ từ thượng nguồn bơi về.

Ông Phan Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Nam cho biết thêm, hiện đơn vị đang xác minh nguồn gốc con cá sấu bắt được.

“Chúng tôi sẽ gặp người trực tiếp bắt con cá sấu để xác minh nguồn gốc cũng như thông tin tại khu vực tìm thấy có ai nuôi loại động vật này hay không. Nếu tại địa phương có hộ nào nuôi thì phải kiểm tra độ an toàn trong việc nuôi nhốt xem có đảm bảo, chứ cá sấu sổng ra thế này thì rất nguy hiểm”, ông Tuấn nói. (Thanh Niên 11/4)đầu trang(

Trước thông tin người dân phát hiện một con cá sấu chiều dài hơn 1,5m, nặng hơn 30kg nằm trên Quốc lộ 1, đoạn qua xã Bình An, huyện Phú Ninh (Quảng Nam), chiều qua (11-4) Chi cục Kiểm lâm tỉnh Quảng Nam đã cử đoàn xác minh nguồn gốc cá sấu.

Trước đó, con cá sấu này bị người dân bắt được tại cầu Gò Làng (thôn An Thành 1, xã Bình An), có chiều dài hơn 1,5m, nặng hơn 30kg. Người dân đã phải dùng kích điện để bắt. Trước đó, năm 2013 trên QL1 thuộc xã Tam Hiệp, huyện Núi Thành (Quảng Nam) cũng từng phát hiện một cá sấu bị rơi từ xe tải xuống đường. Con cá sấu có chiều dài 1,7m, nặng 24kg. (Đại Đoàn Kết + Đời Sống & Pháp Luật 12/4)đầu trang(

Theo lịch sáng 13-4, TAND tỉnh Đồng Nai tiếp tục đưa vụ án tám người cùng ngụ tại phường Long Bình, TP.Biên Hòa (Đồng Nai) ra xét xử phúc thẩm và tuyên án về tội hủy hoại tài sản vì lý do đã chặt 12 cây tràm của Trung tâm lâm nghiệp Biên Hòa gây thiệt hại hơn 10 triệu đồng.

Theo các bị cáo, tòa triệu tập họ phải có mặt tại tòa có mặt lúc 7 giờ 30. Thế nhưng đến 10 giờ 30 hội đồng xét xử vẫn chưa có mặt. Do vậy, bị cáo Đinh Trọng Phúc đã xin phép thư ký tòa cho các bị cáo được đi ăn cháo vì lý do lúc sáng đi sớm nên nhiều người chưa kịp ăn sáng. Rất nhanh chóng thư ký tòa đồng ý và dặn các bị cáo ăn nhanh rồi tiếp tục vào tòa chờ.

Như Pháp Luật TP.HCM đã đưa tin, liên quan đến vụ án trên ngày 8-4, TAND tỉnh Đồng Nai đưa vụ án trên ra xét xử phúc thẩm. Tại phiên tòa này đại diện VKS Đồng Nai cho rằng do Trung tâm nghiệp Biên Hòa không xác định được thiệt hại và không yêu cầu bồi thường thiệt hại, các cơ quan tố tụng làm sai luật tố tụng về bảo quản vật chứng, nên không xác định được hành vi phạm tội huỷ hoại của các bị cáo. Từ đó đại diện VKS Đồng NAi đề nghị TAND tỉnh Đồng Nai huỷ án, trả hồ sơ điều tra lại.

Trong khi đó các luật sư bào chữa cho các bị cáo cho rằng vụ án chặt 12 cây tràm nhưng không có tang vật. Cơ quan điều tra không thu thập được tài liệu hợp pháp nào chứng minh có 12 cây tràm bị chặt. Hồ sơ vụ án không lưu bản ảnh, ghi hình về tang vật, không niêm phong bảo quản theo luật, tang vật đã được bán không có ý kiến của cơ quan điều tra.

Hơn nữa theo luật, tội hủy hoại tài sản phải xác định được thiệt hại (người bị hại bị thiệt hại do hành vi phạm tội, nếu có), nhưng không có giám định nào hoặc căn cứ nào để xác định thiệt hại và Trung tâm lâm nghiệp Biên Hòa cũng khẳng định không bị thiệt hại và không yêu cầu bồi thường. Do vậy các luật sư bào chữa cho các bị cáo đề nghị tòa tuyên hủy bản án sở thẩm và tuyên các bị cáo vô tội.

Còn TAND tỉnh Đồng Nai sau một ngày xét xử cho rằng vụ án này cần phải kéo dài thời gian nghị án để làm rõ thêm một số tình tiết nên đã cho tạm ngừng phiên xét xử và sẽ tuyên án vào ngày 13-4.

Trước đó, ngày 15-12-2014, TAND TP.Biên Hòa (Đồng Nai) đã đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm và tuyên phạt tù cả tám người. Cụ thể các bị cáo Đinh Trọng Thúc (48 tuổi), Vũ Thị Mộng Thu (49 tuổi), Ngô Quang Tuyên (35 tuổi), Vũ Thị Mộng Huyền (42 tuổi, em ruột Thu), và Nguyễn Thị Thu Hường (24 tuổi) bị tòa tuyên phạt mỗi bị cáo 5 tháng 4 ngày tù (bằng với thời gian tạm giam), thả tự do ngay tại tòa. Riêng bị cáo Nguyễn Tồn Chí (52 tuổi, chồng Thu) Nguyễn Thị Anh (42 tuổi, vợ Thúc), Đỗ Thị Le (64 tuổi, tất cả cùng ngụ TP.Biên Hòa) bị phạt 6 tháng tù, nhưng cho hưởng án treo.

Theo hồ sơ vụ án, ban đầu, Trung tâm lâm nghiệp Biên Hòa gửi công văn đến cơ quan công an thông báo có 24 cây tràm của trung tâm này bị chặt, tuy nhiên sau đó, cơ quan công an xác định chỉ có 12 cây bị chặt. Trung tâm lâm nghiệp Biên Hòa cho rằng số cây keo lai bị chặt do trung tâm này thuê trồng vào năm 2001. Đến tháng 3-2013, 12 cây tràm bị chặt có độ tuổi 12 năm là thời kỳ đang tràm đang phát triển mạnh nên Trung lâm nghiệp Biên Hòa yêu cầu 8 bị cáo bồi thường tổng cộng 22 triệu đồng.

Sau khi TAND TP.Biên Hòa tuyên án, bảy trong tám bị cáo có đơn kháng cáo lên TAND tỉnh Đồng Nai kêu oan. Riêng bị cáo Nguyễn Tồn Chí không làm đơn kháng cáo do là doanh nghiệp, bận việc, mệt mỏi nên không kháng cáo, mặc dù tại phiên sơ thẩm cũng kêu oan. (Pháp Luật TP.HCM 13/4)đầu trang(

Gần 20ha rừng phi lao phòng hộ ven biển bị san bằng để làm hồ nuôi tôm khiến dân phản đối quyết liệt nhưng chính quyền xã nói làm theo quyết định của cấp trên, còn huyện nói không biết việc này.

Chuyện này diễn ra tại xã Vinh Mỹ, huyện Phú Lộc (Thừa Thiên - Huế).

Theo lời kêu cứu của người dân Vinh Mỹ, chúng tôi đến nơi và chứng kiến những cánh rừng phi lao phòng hộ ven biển đã bị đốn hạ. Hàng vạn gốc cây bị xe ủi xới banh gốc nằm la liệt. Dải cát trắng mênh mông nằm phơi mình dưới nắng hè để chờ xây thành hồ nuôi tôm.

Một công trường xây dựng hồ nuôi tôm cũng đang thi công. UBND xã Vinh Mỹ cho biết có 15ha rừng phòng hộ đã phá và xây xong hồ nuôi tôm, 4,5ha đang giải phóng mặt bằng và đào hồ.

Ông Nguyễn Huyên, một người dân ở thôn 1, xã Vinh Mỹ, nói: “Rừng ni đã có từ đời xưa để bảo vệ làng. Rừng mất thì làng cũng mất thôi!”.

Cũng tâm trạng như ông Huyên, nhiều người dân xã Vinh Mỹ cho biết làng biển mà không có rừng bảo vệ bao đời nay thì đã mất từ lâu rồi.

Vậy mà giờ đây không chỉ phá rừng, các chủ hồ tôm còn tiếp tục xâm lấn phần rừng còn lại. Hiện tại, khoảng cách từ khu nuôi tôm đến bờ biển chỉ còn chưa đầy 200m.

Ông Tô Thanh Liêm, chủ tịch UBND xã Vinh Mỹ, nói việc chuyển đổi từ rừng phòng hộ ven biển sang nuôi tôm là chủ trương đã được huyện và tỉnh cho phép.

Căn cứ mà ông Liêm đưa ra là quyết định của UBND huyện Phú Lộc, phê duyệt điều chỉnh quy hoạch nuôi trồng thủy sản của huyện, trong đó cho phép chuyển 12ha rừng phòng hộ sang nuôi tôm.

Và quyết định của UBND huyện Phú Lộc phê duyệt dự án nuôi tôm thẻ chân trắng trên vùng cát ven biển xã Vinh Mỹ, trong đó có việc mở rộng thêm diện tích lên 19,5ha từ việc chuyển đổi rừng phòng hộ.

Thứ ba là nghị quyết của HĐND tỉnh Thừa Thiên - Huế, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa, đất rừng phòng hộ và đất rừng đặc dụng sang sử dụng vào mục đích khác để thực hiện dự án năm 2015, trong đó có đề cập đến việc xây dựng khu quy hoạch nuôi tôm xen ghép cao triều xã Vinh Mỹ.

Trả lời về việc này, ông Hồ Trọng Cầu - phó chủ tịch UBND huyện Phú Lộc - cho biết việc chuyển đổi từ rừng phòng hộ sang hồ nuôi tôm là do dân tự phát, huyện không hề biết. Ông Cầu nói trước đây người dân chỉ làm vài hồ lẻ tẻ, huyện cũng thấy không đáng kể nên cho qua (?).

Còn việc phá rừng ồ ạt mới đây, theo ông Cầu, là do sau khi có nghị quyết của HĐND tỉnh (ngày 12-12-2014) như nói trên, người dân không hiểu phải chờ thêm các văn bản hướng dẫn khác nữa mới được làm nên họ đã làm đồng loạt.

Chúng tôi đưa ra hai quyết định của UBND huyện, trong đó một văn bản do chính ông Cầu ký cách đây 4 năm (ngày 14-11-2012), về việc chuyển đổi 12ha rừng phòng hộ sang nuôi tôm; và một văn bản do ông Nguyễn Thanh Hà, nguyên chủ tịch UBND huyện Phú Lộc, ký ngày 17-10-2014 (phê duyệt dự án nuôi tôm trên vùng cát ven biển xã Vinh Mỹ với diện tích 19,5ha từ chuyển đổi rừng phòng hộ), ông Cầu tỏ ra bối rối và cho rằng đây chỉ là văn bản “mở đường” để trình lên tỉnh xin ý kiến.

Ông Cầu cho biết sau khi nhận các khiếu nại của người dân xã Vinh Mỹ, huyện đã kiểm tra và đình chỉ ngay việc xây dựng các khu nuôi tôm trên đất rừng phòng hộ, đồng thời củng cố hồ sơ để xử lý đối với các cá nhân vi phạm. Còn đối với các hồ đã nuôi tôm, thời gian tới huyện sẽ xin ý kiến cấp trên để tiếp tục nuôi.

Huyện cũng sẽ buộc các chủ hồ nuôi tôm phải hoàn thiện hệ thống xử lý chất thải và đảm bảo thực hiện đúng các biện pháp bảo vệ môi trường. Riêng đối với những hồ sát biển, huyện sẽ xóa bỏ và phục hồi rừng phòng hộ. (Tuổi Trẻ 12/4)đầu trang(

Công an TP Hải Phòng vừa khen thưởng Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ vì phát hiện và phá đường dây chuyên mua bán, vận chuyển trái phép động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm.

Trước đó, vào lúc 15 giờ 30 phút ngày 9-4, hai tổ trinh sát, phối hợp với Cảnh sát giao thông đường bộ và đường sắt cùng Kiểm lâm thành phố áp sát, bắt giữ các đối tượng trên chiếc xe Mazda BT50 mang biển kiểm soát giả 29C-378.37 trên Quốc lộ 10, đoạn qua khu vực cầu Kiền, thuộc địa phận xã An Hồng, huyện An Dương, Hải Phòng.

Tại thời điểm kiểm tra, lực lượng phối hợp liên ngành đã phát hiện 50 cá thể tê tê, tổng trọng lượng 175,4kg đang chở trên xe. Lái xe là Hoàng Anh Tuấn sinh năm 1981, trú tại xóm 4, thôn Thị Nội, xã Chuyên Ngoại (huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam) không xuất trình được giấy tờ liên quan. Công an TP Hải Phòng tạm giữ người và tang vật để điều tra làm rõ. (Tin Tức 13/4; Quân Đội Nhân Dân 12/4; Nhân Dân 11/4)đầu trang(

Nói đến di sản ở danh sơn Yên Tử (Quảng Ninh) không thể không nhắc tới những cây xích tùng cổ, khoảng 700 năm tuổi, đã góp phần tạo nên những giá trị văn hóa, tinh thần linh thiêng của nơi được coi là cái nôi của Phật giáo Việt Nam. Tuy nhiên, do “tuổi cao, sức yếu”, trước sự hủy hoại của thiên nhiên, của các loại sâu bệnh và con người, số lượng tùng Yên Tử đang giảm dần; nhiều cây đang chờ chết, trong khi việc nhân giống vô cùng khó.

Giải pháp kéo dài tuổi thọ cho tùng Yên Tử đã có và rất khả thi nhưng lại không triển khai được vì… không có kinh phí.

Xích tùng ở Yên Tử là một loài đặc hữu của danh sơn này, mà theo các nhà khoa học và sử học, được trồng vào thời Tam Tổ của Thiền phái Trúc Lâm. Loại cây này có nhiều tên, trong đó thông dụng nhất vẫn là xích tùng, do gỗ và nhựa có màu đỏ.

Số liệu điều tra gần đây nhất (năm 2012), Yên Tử còn 243 cây xích tùng, ít hơn 31 cây so với số liệu điều tra năm 1998. Trong đó, rất ít cây sinh trưởng bình thường; còn lại chủ yếu đang ở trạng thái lão hóa, bị sâu bệnh gây hại nghiêm trọng, đều có nguy cơ gãy đổ và chết.

Tất cả xích tùng đều nằm trên các tuyến hành hương và ở xung quanh các di tích. Xích tùng tập trung với số lượng lớn nhất trên tuyến đường từ Giải Oan lên Hoa Yên, vì thế tuyến đường này còn có tên là đường Tùng. Tuyến đường này có 57 cây, trong đó 6 cây đã chết khô; 18 cây rỗng thân trên 70%; 20 cây bị chết khô thân từ 50 - 70%; 9 cây bị chết khô thân từ 20 - 50%; 4 cây bị bệnh hại ở mức dưới 20% thân chính…

Đó cũng là thực trạng chung của tất cả những cây xích tùng ở Yên Tử hiện nay.

“Đó là những gì tôi nghiên cứu, điều tra năm 2010. Từ đó đến nay thì tôi cũng không rõ vì sau đó tôi chuyển công tác” - Phạm Văn Sự, người có gần 15 năm công tác tại BQL Di tích và rừng quốc gia Yên Tử và là người duy nhất hiện nay nhân được giống xích tùng - cho biết. Theo BQL Di tích và Rừng quốc gia Yên Tử, đến nay, mới chỉ chữa trị được khoảng hơn 10 cây do không có kinh phí.

Ngày 9.4.2015, chúng tôi trở lại đường Tùng cùng Phạm Văn Sự. So với lúc anh Sự nghiên cứu, đã có thêm vài cây chết và “bệnh tình” của các “cụ” tùng ngày thêm nặng. Một số cây chỉ còn lại chút ít lá cuối cùng đang héo rũ - dấu hiệu của sự chết khô toàn thân; vô số cây gốc và thân chính mục rỗng gần hết; có cây vỏ thân bị bong tróc hết, bên trong đầy kiến và mối.

“Chức năng mao dẫn của rễ cây giờ rất kém; các vỏ cây cũng có chức năng dẫn dinh dưỡng nuôi cành lá thì bị sâu bệnh, thời tiết phá hủy. Như vậy, cắt hết nguồn dinh dưỡng, thân lại bị sâu đục, thời tiết tấn công, khó có cây nào có thể tồn tại được” - anh Sự lý giải.

BQL Di tích và Rừng quốc gia Yên Tử đã đề xuất các phương pháp xử lý đối với từng loại bệnh cụ thể. Theo đó, cắt những phần đã bị sâu bệnh tấn công và xịt thuốc lưu huỳnh chống nấm, khuẩn và quấn xung quanh bằng ni-lông. Đối với thân bị rỗng, nạo lấy phần gỗ đã bị hoại, dùng lưu huỳnh xông hơi để tiêu diệt các mầm mống nấm hoại sinh và côn trùng gây hại. Xử lý bề mặt trong lòng thân cây bằng thuốc chống nấm, chống thấm nước để hạn chế sự xâm nhập của nước mưa và các thành tố gây hại khác. Xung quanh một số gốc cây cần bổ sung đất, dùng hóa chất điều tiết sự sinh trưởng, kích thích rễ…

Ông Nguyễn Trung Hải - nguyên Trưởng BQL Di tích và Rừng quốc gia Yên Tử - cho biết đã áp dụng những phương pháp trên cho một số cây tùng ở khu vực chùa Một Mái và có hiệu quả tốt. “Tuy nhiên cũng không làm được nhiều vì không có kinh phí. Nếu làm được, có thể kéo dài tuổi thọ của xích tùng thêm vài chục năm, thậm chí cả trăm năm” - ông Hải nói.

“Một cành nhỏ bị chết, bị mọt nếu không cắt đi thì nước mưa sẽ theo đó ngấm vào cành lớn hơn, rồi ngấm vào thân cây. Khi đó cây càng bị mục, mọt và là điều kiện tốt cho các sinh vật khác xâm nhập. Ngay việc đơn giản như vậy lâu rồi cũng không được tiến hành” - một lãnh đạo BQL Di tích và Rừng quốc gia Yên Tử cho biết.

Thực tế, từ nhiều năm qua, BQL Di tích và Rừng quốc gia Yên Tử chỉ còn chức năng bảo vệ không cho con người tác động tiêu cực đến rừng xích tùng, chứ không thể bảo vệ, chăm sóc di sản vô giá trên trước sự tấn công của thiên nhiên và thời gian.

Được biết, các đơn vị liên quan đã có những đề tài, đề án công phu “khám, chữa bệnh” cho các “cụ” tùng, nhưng suốt mấy năm chờ đợi đến nay vẫn chưa được phê duyệt. Vì thế, “bệnh tình” của các “cụ” ngày thêm trầm kha.

Tuy nhiên, trong lúc dài cổ chờ đợi nguồn ngân sách, có lẽ nên sớm tính đến việc xã hội hóa để chăm sóc rừng xích tùng Yên Tử. Từ nhiều năm qua, các nguồn vốn xã hội hóa cho việc nâng cấp, trùng tu các di tích ở Yên Tử lên tới hàng trăm tỉ đồng, thì việc kêu gọi xã hội hóa trong việc cứu xích tùng cổ có cơ sở thành công.

Sau nhiều năm tự mày mò nghiên cứu và nhiều lần thất bại, năm 2008, anh Phạm Văn Sự - Phó Chủ tịch UBND phường Trưng Vương, TP.Uông Bí - đã nhân giống thành công giống xích tùng Yên Tử. Hiện, khoảng 200 cây được nhân giống từ hạt đã phát triển tốt, có cây cao khoảng 2m.

“Rất khó cho cây tùng nhỏ tái sinh và phát triển thành cây to ngay tại Yên Tử, bởi nếu không bị sâu bọ tấn công thì cũng bị mưa lớn quét sạch do địa hình độ dốc cao” - anh Sự cho biết. Được biết, đến nay chỉ ghi nhận được 4 cây xích tùng tái sinh tự nhiên và phát triển thành cây nhỡ. (Lao Động 13/4)đầu trang(

Liên quan đến vụ phá rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa, Công an TP Đà Nẵng đã tiến hành bắt tạm giam 5 đối tượng, trong đó có 1 cán bộ và 1 nhân viên Trạm bảo vệ rừng Cà Nhông.

10/4, Cơ quan CSĐT Công an TP Đà Nẵng đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam 3 đối tượng để điều tra, làm rõ hành vi vi phạm các quy định về khai thác và bảo vệ rừng, gồm: Phạm Đình Lợi (trú xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng), Kiều Ngọc Qúy (SN 1995) và Kiều Ngọc Trung (SN 1980, cùng trú huyện Đông Giang, tỉnh Quảng Nam).

Cũng trong ngày 10/4, cơ quan CSĐT Công an TP Đà Nẵng đã tống đạt quyết định khởi tố bị cán, bắt tạm giam ông Phạm Phú Cường (nguyên Trạm trưởng Trạm quản lý bảo vệ rừng Cà Nhông) và Nguyễn Văn Ấn (nhân viên Trạm quản lý bảo vệ rừng Cà Nhông), do liên quan đến vụ phá rừng nói trên.

Trước đó, từ ngày 6 đến ngày 12/10/2014, cơ quan chức năng của tỉnh Quảng Nam và TP Đà Nẵng đã phát hiện hàng chục mét khối gỗ kiền kiền tại vực giáp ranh giữa rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa thuộc lâm phận TP Đà Nẵng và thôn Láy (xã Tư, huyện Đông Giang, Quảng Nam).

Khu vực rừng này do Trạm quản lý bảo vệ rừng Cà Nhông (thuộc Ban Quản lý bảo vệ rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa) quản lý. Cụ thể, số lượng gỗ bị đốn hạ, cất giữ tại 9 địa điểm khác nhau trên 43 m3. Trong đó, gỗ được phát hiện trong rừng đặc dụng là24,38m3, còn rừng giáp ranh với Quảng Nam là 18,38 m3.

Ngày 24/11/2014, Chi cục Kiểm lâm TP Đà Nẵng đã khởi tố vụ án phá rừng nghiêm trọng xảy ra tại rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa, chuyển toàn bộ hồ sơ sang cơ quan công an điều tra, làm rõ.

Bước đầu điều tra cơ quan chức năng xác định, Phạm Đình Lợi là “đầu nậu” chuyên thu mua các loại gỗ từ rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa, còn Kiều Ngọc Qúy và Kiều Ngọc Trung nhận vận chuyển số gỗ này về xuôi.

Liên quan đến vụ án này, trước đó, cơ quan chức năng đã tạm đình chỉ công tác 7 cán bộ, trong đó có 5 cán bộ quản lý, bảo vệ rừng thuộc Ban Quản lý rừng đặc dụng Bà Nà – Núi Chúa và hai kiểm lâm phụ trách địa bàn. (Giao Thông + Công An Nhân Dân + Dân Việt + Phụ Nữ Online 11/4)đầu trang(

Ngày (10/4), một người dân phát hiện thấy một con rùa đang nằm trước cổng chùa Cảnh Tiên nên gọi người bảo vệ chùa bắt và thông báo cho chính quyền địa phương.

Hay tin, hàng trăm người dân hiếu kỳ kéo nhau đến xem và bàn tán về con rùa này.

Ngay sau đó, chính quyền địa phương đã phối hợp cùng lực lượng Kiểm Lâm thị xã Ba Đồng đến hiện trường để xác minh con rùa “lạ”.

Nhận định ban đầu của cơ quan chức năng thì cá thể rùa này thuộc loại rùa núi viền, nặng gần 1kg. Con rùa này chỉ là rùa núi bình thường.

Hiện, cá thể rùa này được Hạt Kiểm lâm Thị xã Ba Đồn lập biên bản tạm giữ, theo dõi chăm sóc, sau đó sẽ thả về tự nhiên. (Giáo Dục Thời Đại 11/4)đầu trang(

Nhiều thói quen sản xuất kinh doanh gỗ của doanh nghiệp cũng như hộ gia đình, làng nghề gỗ của Việt Nam sẽ phải thay đổi khi Hiệp định Đối tác tự nguyện (VPA) thuộc Chương trình Thực thi lâm luật, quản trị rừng và thương mại lâm sản (FLEGT) (gọi tắt là VPA/FLEGT) giữa Việt Nam và EU được ký kết, dự kiến vào cuối năm nay.

Tuy nhiên, theo bà Nguyễn Tường Vân - Chánh Văn phòng Ban Chỉ đạo VPA/FLEGT, Tổng cục Lâm nghiệp, Hiệp định sẽ không làm khó hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp (DN) và hộ gia đình…

VPA/FLEGT là hiệp định thương mại song phương được ký kết giữa EU với quốc gia đối tác xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ. Theo đó, quốc gia đối tác cam kết xây dựng hệ thống kiểm soát gỗ hợp pháp dựa trên luật pháp của quốc gia đối tác và cấp phép FLEGT để bảo đảm rằng chỉ có gỗ và sản phẩm gỗ có nguồn gốc hợp pháp mới được xuất khẩu vào thị trường EU.

Khởi động từ tháng 11/2010, đến nay giữa Việt Nam và EU đã có 4 phiên đàm phát cấp cao (TWG), 8 phiên cấp kỹ thuật (JEM), 29 cuộc họp trực tuyến. Dự kiến từ nay đến khi kết thúc đàm phám vào cuối năm nay, 2 bên sẽ còn 2 phiên đàm phám TWG và 3 phiên cấp JEM, trong đó phiên JEM 9 dự kiến sẽ diễn ra từ ngày 14- 18/4 tới tại Hà Nội.

Theo bà Nguyễn Tường Vân, trong số 9 phụ lục của Hiệp định, cho đến nay các bên đã cơ bản thống nhất danh mục hàng hóa đưa vào Hiệp định gồm 23 phân nhóm mặt hàng (6 chữ số HS), 113 số lượng mặt hàng (8 chữ số).

Về định nghĩa gỗ hợp pháp, hai bên cũng đã có bước tiến trong việc thống nhất chia định nghĩa gỗ hợp pháp thành 2 nhóm: tổ chức và hộ gia đình với yêu cầu pháp lý khác nhau, trong đó chủ trương là đối với hộ gia đình sẽ hạn chế tối đa thủ tục hành chính cho việc xác minh tính hợp pháp.

Các bên cũng nhất trí 7 nguyên tắc của gỗ hợp pháp và đang tiến hành rà soát lại tất cả tiêu chí, chỉ số và bằng chứng thuộc 7 nguyên tắc của gỗ hợp pháp theo quy định trong các văn bản pháp luật mới của Việt Nam có hiệu lực đến ngày 31/3/2015.

Bà Vân cũng cho biết, trong 7 phụ lục còn lại đang tiếp tục đàm phán, phụ lục quan trọng nhất là phụ lục về hệ thống bảo đảm tính hợp pháp của gỗ (TLAS), đây là một điểm mới của VPA.

“Trong 2 năm 2013 và 2014, Chính phủ Việt Nam đã ban hành rất nhiều văn bản pháp luật mới thuộc ngành lâm nghiệp, do vậy, hiện nay phía Việt Nam đang tiến hành rà soát và điều chỉnh tất cả các tiêu chí, chỉ số và bằng chứng về định nghĩa gỗ hợp pháp theo các văn bản pháp luật mới có hiệu lực đến ngày 31/3/2015...”, bà Vân nói.

Bà Vân cũng lưu ý, tất cả những nội dung đàm phám đưa vào Hiệp định hoàn toàn trên cơ sở pháp luật Việt Nam đã có quy định chứ không đặt ra hay áp đặt quy định mới của EU…

Nội dung chính của VPA là yêu cầu nước xuất khẩu gỗ phải thiết lập một hệ thống đảm bảo về nguồn gốc hợp pháp của gỗ trên cơ sở pháp luật hiện hành của quốc gia xuất khẩu gỗ.

EU không đưa ra bất cứ quy định nào ngoài những quy định của Việt Nam đã có, vì vậy các DN Việt Nam tuân thủ đúng quy định của pháp luật Việt Nam là có thể đáp ứng được các yêu cầu của VPA.

Thực tế hiện nay nhiều DN, hộ gia đình đã bỏ qua những quy định trong chuỗi cung ứng từ nhập khẩu, khai thác, vận chuyển, chế biến và xuất khẩu. Theo ông Nguyễn Tôn Quyền - Chủ tịch Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam, thành viên Đoàn đàm phán Việt Nam – EU, tuân thủ quy định về gỗ hợp pháp sẽ làm thay đổi thói quen sản xuất kinh doanh (SXKD) gỗ của DN cũng như làng nghề gỗ của Việt Nam.

Ví dụ, nếu như trước đây các DN và cơ sở sản xuất gỗ có thể nhập gỗ nguyên liệu từ những vùng nguyên liệu gỗ, kể cả gỗ không có nguồn gốc rõ ràng, để SXKD trong nước và xuất khẩu thì sau khi VPA được ký kết, không những DN phải nói không với gỗ bất hợp pháp mà dự kiến các quy định chặt chẽ của Hiệp định này sẽ tác động khá lớn đến chu trình vận hành SXKD của DN.

“Mục tiêu lớn nhất của việc đàm phán Hiệp định PVA/FLEGT là tạo điều kiện cho các DN SXKD gỗ Việt Nam mở rộng xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ vào thị trường EU, tránh rủi ro cho DN khi xuất khẩu vào thị trường này. Bởi một khi EU đã đặt ra các rào cản kỹ thuật, nếu không đáp ứng được các yêu cầu này, hàng hóa của DN Việt Nam sẽ phải quay về, rủi ro là rất lớn…”, bà Vân lưu ý.

Vấn đề nhiều DN hiện vẫn quan ngại là với việc ký VPA, DN sẽ phải thêm thủ tục hành chính, phát sinh chi phí. Theo bà Vân,  đây là một lựa chọn tất yếu nếu các DN muốn đưa sản phẩm gỗ thâm nhập thị trường EU.

“Việc có thêm một loại giấy phép thì phát sinh thêm các loại giấy tờ, thủ tục là không thể tránh khỏi, tuy nhiên, khi đã có giấy phép FLEGT, các sản phẩm gỗ của DN có thể đưa vào EU mà không phải giải trình nguồn gốc gỗ như hiện nay các DN đang phải làm…”.

Cũng theo bà Vân, phần lớn DN xuất khẩu gỗ lớn của Việt Nam đáp ứng được yêu cầu này của phía EU, bởi trên thực tế các DN này vẫn đang xuất khẩu sang EU và thực hiện trách nhiệm giải trình theo quy chế gỗ của EU, nhiều DN đã xuất khẩu sang các thị trường rất khó tính như Nhật, Mỹ, Australia… và đều đáp ứng được các yêu cầu do thị trường đó đề ra…

“Hiệp định không quy định thêm những gì mà pháp luật Việt Nam đã quy định. Vấn đề là các DN, hộ nông dân cần nhận thức để thích ứng và tuân thủ…”, bà Vân nhấn mạnh. (Pháp Luật VN 11/4)đầu trang(

Trong Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp của Lai Châu được tỉnh phê duyệt cuối năm 2014 thì từ năm 2015 đến 2030 sẽ cho trồng khoảng 3.000ha cây mắcca. Hiện tại, diện tích trồng mắcca ở Lai Châu trên 181ha.

Cây mắcca đang được xem là một cây có tiềm năng phát triển trong tương lai ở Lai Châu mặc dù tất cả diện tích trồng chưa cho thu hoạch.

Hộ gia đình chị Nguyễn Khánh Hòa ở thành phố Lai Châu được nhiều người trong ngành nông-lâm nghiệp địa phương biết đến là hộ trồng cây mắcca đầu tiên trên đất Lai Châu.

Năm 2011, chị Hòa làm trang trại chăn nuôi ven thành phố với diện tích 4ha. Mong muốn tìm một loại cây khác lạ để tận dụng phân chuồng trên diện tích 3ha còn thừa, chị đã lên mạng tự tìm hiểu và quyết định trồng ba loại cây; trong đó có mắcca.

Chị Nguyễn Khánh Hòa cho biết: "Lúc đó, tôi mua 600 cây mắcca con tại Trung tâm giống Lâm nghiệp của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với giá 60.000 đồng/cây. Về trồng tại vườn của gia đình, mắcca sinh trưởng tốt, mặc dù thiếu nhân lực, không có điều kiện chăm sóc liên tục. Đến nay, vườn chỉ còn 450 cây mắcca 4 tuổi; cao khoảng từ 1,5-3m.”

Năm ngoái, nhiều cây quả đã bói, thu được khoảng chục cân hạt nhân, chị chia hết cho người thân, bạn bè để cùng thưởng thức vị bùi bùi của loại hạt này.

“Không ngờ cây lại cho ra hoa và đậu quả thành từng chùm nhiều đến thế, ngoài sức tưởng tượng của tôi và ở những thông tin trên mạng. Sắp tới, có điều kiện tôi sẽ mở rộng hàng chục hécta nữa để trồng xen cùng nhiều loại cây ăn quả, trong đó có mắcca,” chị Hòa cho biết thêm.

Doanh nghiệp Trường Giang ở Lai Châu của chị Lù Thị Bang là doanh nghiệp tư nhân đầu tiên đầu tư trồng mắcca trên diện rộng. Chị Bang cho biết, dự án trồng mắcca của chị đang được triển khai tại xã Nậm Pì của huyện Nậm Nhùn.

Theo kế hoạch từ nay đến 2018, sẽ phủ kín 200ha trồng mắcca và táo mèo (dùng để trồng ven, chống gió).

Năm 2015, chị dự tính trồng trước 30ha. Để làm điều này, chị Bang thuê gần 30 hộ dân tộc H'Mông ở bản Pề Ngài 1, xã Nậm Pì làm toàn bộ việc đào hố trồng cây và chăm sóc. Chị Bang trả 30.000 đồng cho công đào một hố, trồng một cây; 800.000 đồng cho một người chăm sóc 1ha trong một tháng. Tiền được chi trả ngay khi dân vừa đào hố xong nên bà con cũng rất hào hứng. Đến khi thu hoạch, các hộ dân góp đất sẽ được hưởng 10% sau khi bán sản phẩm.

Ngoài ra, chị Bang cũng cho xây dựng một vườn ươm giống mắcca với quy mô khoảng 10ha. Hiện, vườn đang ươm 1.000 cây mắcca giống được mua tại Trung tâm giống Lâm nghiệp của Bộ Nông nghiệp và đang cho gieo 1 tạ hạt quả giống.

Khi được hỏi về chuyện đầu ra sản phẩm, chị Bang cho biết: “Trước mắt phải đầu tư trồng sao cho tốt, sau khi có sản phẩm sẽ đầu tư tiếp việc chế biến. mắcca là loại quả quý nên không lo đầu ra. Ngay khi biết tôi trồng và làm vườn ươm, đã có doanh nghiệp nước ngoài đến đề nghị bao thầu tất cả đầu ra khi có sản phẩm…”

Hiện tại, chị Bang đã đầu tư khoảng 100 triệu đồng/ha mắcca, như vậy, tính ra 30ha mắcca đầu tiên đã ngốn hơn 3 tỷ đồng.

Theo Chi cục Lâm nghiệp Lai Châu, Tam Đường đang là huyện trồng được nhiều diện tích mắcca nhất với 179,5 ha, thu hút hơn 100 hộ dân tham gia (mỗi hộ trồng từ 1-5 ha). Hầu như tất cả các xã trong huyện Tam Đường đều trồng và số diện tích trồng từ năm 2012 đã bắt đầu ra hoa, bói quả vào năm nay. Huyện Tân Uyên cũng đang trồng khảo nghiệm 2ha.

Năm 2015, Chi cục Lâm nghiệp Lai Châu dự định trồng thêm 18 ha mắcca giống và 30 ha mắcca của doanh nghiệp Trường Giang đầu tư tại xã Nậm Pì của huyện Nậm Nhùn; với 3 dòng được Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn khuyến cáo thích hợp với Tây Bắc. Đó là các dòng OC, 246 và 816.

Ông Nguyễn Văn Biển, Chi cục trưởng Chi cục Lâm nghiệp Lai Châu cho rằng, là cây thân gỗ nên mắcca chịu nóng và chịu lạnh đều tốt. Chỉ lo ngại nhất là mưa phùn lúc ra hoa làm hoa rụng và sợ gió to lúc đang trổ quả nhỏ, điều này sẽ làm ảnh hưởng đến việc đậu trái. Bà con nên trồng ở vùng đất ít gió hoặc là phải trồng các loại cây có tán cao đã tạo “tường bao” chống gió cho mắcca.

Theo quy trình, trung bình 4 năm mắcca sẽ bói quả, từ 7-10 năm sẽ cho khai thác đều đặn và có thể khai thác được từ 40-60 năm.

Tuy tất cả diện tích trồng chưa cho thu hoạch, nhưng trong ánh mắt của những người đã và đang có tâm huyết với mắcca đều hiện lên một niềm vui, niềm hy vọng loại cây này sẽ làm thay đổi bộ mặt của một địa phương Tây Bắc trong tương lai. (Vietnam+ 11/4)đầu trang(

Tình trạng vô tư xả khói thải ồ ạt của cơ sở chế biến lâm sản (đứng phép kinh doanh là Công ty Minh Ngọc) gây ô nhiễm nghiêm trọng, khiến người dân thôn 8, xã Thiệu Dương (TP. Thanh Hoá) bức xúc. Sự việc đã kéo dài suốt thời gian dài tuy nhiên đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Trước tình trạng vô tư xả khói thải của chủ cơ sở chế biến lâm sản, người dân thôn 8, xã Thiệu Dương vô cùng bức xúc khi chủ cơ sở lâm sản này mặc dù hoạt động đã 3, 4 năm nhưng đến nay vẫn chưa giải quyết được vấn đề về môi trường. Người dân nơi đây cho biết, kể từ khi cơ sở này đi vào hoạt động cũng là lúc hàng chục hộ dân phải từng ngày gánh chịu sự ô nhiễm về không khí, khói mùi, tiềm ẩn nhiều nguy cơ về bệnh tật, nhất là về đường hô hấp.

Có mặt tại cơ sở chế biến lâm sản một ngày mưa rả rích, điều khiến chúng tôi bất ngờ là ống khói xả thải của đơn vị này chỉ cao chừng 10m, công xưởng được xây dựng bằng những gian nhà cấp 4, lợp tôn lụp sụp kín mít, lại có vị trí nằm cận kề một cây xăng (ngay bên đường) tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ.

"Hôm nay, do thời tiết âm u, mưa nhỏ nên lượng khói thải ra của cơ sở này không khuếch tán được, khói thải ra kết hợp với mưa, độ ẩm cao khiến lượng khói thải cùng với thứ mùi đặc trưng hôi thối của nó cứ thế âm ỉ trong không khí, ùa vào nhà dân ảnh hưởng đến cuộc sống chúng tôi trong thời gian dài”, một người dân cho biết. Qua quan sát được biết cơ sở chế biến lâm sản này có vị trí nằm ven đường nối từ xã Thiệu Dương lên trung tâm TP Thanh Hoá nên lưu lượng người qua đây cao, việc xả thải khói bụi  gây che khuất tầm nhìn của người tham gia giao thông, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn giao thông.

Trước thực trạng ngang nhiên xả thải gây ô nhiễm cũng như tiềm ẩn nhiều hệ luỵ bất cập từ cơ sở chế biến lâm sản này; trước những bức xúc, phản ánh của người dân cùng sự vào cuộc kiểm tra của các cấp ngành chức năng, chính quyền địa phương… nhưng thực tế, đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Được biết, cơ sở chế biến lâm sản tư nhân này người đứng tên đăng ký kinh doanh là ông Dương Văn Trường với tên kinh doanh là Công ty Minh Ngọc, có diện tích sử dụng hơn 4.000m2, được UBND huyện Thiệu Hóa cho thuê 50 năm (từ năm 2010) với mục đích xây dựng xưởng sản xuất cót ép và xưởng mộc dân dụng tại xã Thiệu Dương.

Với việc đăng ký Công ty Minh Ngọc cũng như mục đích hoạt động sử dụng đất rõ ràng lâu dài những tưởng đơn vị này đã chấp hành nghiêm chỉnh hệ thống xử lý bảo vệ môi trường trong quá trình hoạt động theo quy định Nhà nước, nhưng thực tế khi trao đổi với chúng tôi, ông Ngô Quốc Huy - Chủ tịch UBND xã Thiệu Dương khẳng định là cơ sở chế biến trên không có hệ thống xử lý môi trường, cũng như chưa có biện pháp xử lý khói thải từ lò đốt theo quy định.

Ông Huy nhấn mạnh, gần đây nhất thực hiện theo công văn số 2515/UBND-TNMT ngày 12-8-2014 của UBND TP. Thanh Hoá, cùng việc kiểm tra giám sát công tác bảo vệ môi trường tại cơ sở kinh doanh này với kết luận cơ sở sản xuất chưa có hệ thống xử lý khí thải ra môi trường. Đầu tháng 4 tới, chúng tôi tiếp tục phối hợp với các ngành chức năng tiến hành thanh kiểm tra cơ sở, nếu vẫn không thực hiện nghiêm chỉnh công tác bảo vệ môi trường thì sẽ đình chỉ. (Đại Đoàn Kết 11/4)đầu trang(

Tỉnh miền núi Hòa Bình có tổng diện tích tự nhiên gần 460.870 ha, trong đó đất lâm nghiệp 332.800 ha, chiếm 72%; lao động nông - lâm nghiệp là 391.500 người, chiếm trên 71% tổng số lao động trong tỉnh, đây là tiềm năng rất lớn để phát triển sản xuất lâm nghiệp.

Hàng năm, Hòa Bình đưa vào kế hoạch bảo vệ 75.000 ha rừng tự nhiên và rừng trồng, khoanh nuôi tái sinh khoảng 2.500 ha, chăm sóc rừng trồng gần 13.000 ha, trồng mới 8.000 ha rừng kinh tế. Năm 2014, độ che phủ rừng của Hòa Bình đạt 49,4%, tăng 6,4% so với năm 2005, góp phần bảo vệ môi trường sinh thái, hạn chế thiên tai, lũ lụt.

Đặc biệt, việc trồng rừng kinh tế ở các địa phương đã góp phần giải quyết việc làm, cải thiện thu nhập, xóa đói - giảm nghèo cho hàng vạn hộ nông dân, nhất là đồng bào các dân tộc. Nếu như các năm trước đây, người dân hoàn toàn trông chờ vào các dự án trồng rừng của Nhà nước, thì hiện nay nhiều hộ nông dân trong tỉnh đã tự bỏ vốn hoặc vay vốn ngân hàng để trồng rừng kinh tế, cả tỉnh có trên 1.000 trang trại rừng quy mô vừa và nhỏ cho thu nhập trung bình từ 50 - 60 triệu đồng.

Theo ông Nguyễn Xuân Trường, Chi Cục phó Chi cục Phát triển Lâm nghiệp tỉnh: Để nông dân có thể sống ổn định từ kinh tế rừng, tỉnh đã có nhiều chính sách khuyến khích, bảo vệ và phát triển kinh tế rừng như: Các chính sách hưởng lợi từ rừng; chính sách vay vốn phát triển vùng nguyên liệu, hỗ trợ phát triển sản xuất gắn với chế biến, tiêu thụ sản phẩm lâm sản; chính sách khuyến lâm.

Cùng với đó, các dự án trồng mới 5 triệu ha rừng, rừng nguyên liệu, rừng phòng hộ lồng ghép với các Chương trình 472, 135, chính sách xóa đói giảm nghèo, vay vốn ưu đãi để trồng rừng từ nguồn vốn Trung ương, ngân sách địa phương, vốn tín dụng tạo điều kiện cho người dân phát triển kinh tế rừng, gắn bó với rừng.

Một số huyện như Lạc Thủy, Mai Châu, Tân Lạc, Lạc Sơn đã xác định được thế mạnh từ kinh tế đồi rừng, trong đó có một số cây trồng thích hợp đem lại hiệu quả kinh tế cao như: Luồng, lát, keo, lim... Năm 2014, toàn tỉnh khai thác 2.500 - 3.000 ha rừng trồng với sản lượng khoảng 135.000 m3, 12 triệu cây tre, nứa.

Những năm gần đây, ngành lâm nghiệp tỉnh đã đầu tư tập trung, nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm, trong đó, chú trọng đầu tư phát triển rừng kinh tế, tái cơ cấu ngành lâm nghiệp theo chủ trương của Chính phủ. Nhiều tiến bộ khoa học kỹ thuật, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ sinh học được áp dụng thành công như: Nhân giống cây bằng dâm hom, tuyển chọn hạt, ghép, nuôi cấy mô. Một số giống keo tai tượng xuất xứ Pongaki và Cardwell; Keo lai BV33, BV75, TB1... được các chuyên gia của Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam chuyển giao cho bà con.

Ông Bùi Đức Thanh ở xã Mãn Đức, huyện Tân Lạc, hộ gia đình tham gia trồng 2 ha keo tai tượng xuất xứ Pongaki và Cardwell cho biết, chỉ sau 3 tháng trồng, cây mọc rất tốt, chiều cao cây đạt 75 cm trong khi các giống cùng loại chỉ đạt 60 cm. Đặc biệt, giống cây này phát triển nhanh và không bị sâu bệnh. Hiện nay tại địa phương 1 tấn gỗ keo bán được khoảng 850.000 đồng và 1 ha keo trồng sau 7 năm (1 chu kỳ) bán được khoảng trên dưới 60 triệu đồng.

Ông Đinh Quang Long, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh cho hay: Ngành đã xây dựng xong dự án giống cây lâm nghiệp giai đoạn 2013 - 2017 với mục tiêu áp dụng các nguyên lý di truyền học và các phương pháp chọn giống để nâng cao năng suất, chất lượng rừng trồng kinh tế. Dự án đi vào hoạt động sẽ chọn được loài cây mọc nhanh, chu kỳ sản xuất ngắn, có khả năng chống sâu bệnh hại, thích ứng tốt với điều kiện sống; tăng sản lượng gỗ với phẩm chất tốt, sẽ nâng giá trị rừng trồng sản xuất giai đoạn 2014 - 2020 và các năm sau. (Tin Tức 12/4)đầu trang(

Theo Hiệp hội Gỗ và lâm sản Việt Nam (Vifores), quý I-2015, tổng kim ngạch xuất khẩu gỗ giảm hơn 6% so với cùng kỳ năm trước. Kim ngạch xuất khẩu gỗ ngoài trời sụt giảm ở hầu hết các thị trường châu Âu, trong đó, có những thị trường như Hà Lan giảm hơn 30%.

Vifores cho biết, thời gian gần đây, doanh nghiệp xuất khẩu gỗ gặp nhiều khó khăn trong việc chứng minh gỗ cao su, gỗ vườn là gỗ hợp pháp để xuất khẩu, nhất là đối với các thị trường khó tính như Mỹ, EU. Vì vậy, Vifores đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có văn bản hướng dẫn việc chứng nhận tính hợp pháp của loại gỗ này.

Tiếp nhận kiến nghị này, Bộ trưởng Bộ NN và PTNT Cao Đức Phát đã giao Tổng cục Lâm nghiệp nhanh chóng hoàn thiện dự thảo, chậm nhất là đến ngày 30/6 phải trình Bộ trưởng để ban hành thông tư về chứng minh tính hợp pháp của gỗ cao su và gỗ vườn ở Việt Nam. (Công An Nhân Dân 12/4)đầu trang(

Chiều 10/4, tại thành phố Quy Nhơn, Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Bình Định tổ chức Hội nghị tổng kết đánh giá hoạt động năm 2014; gặp mặt các nhà cung cấp; triển khai chương trình hoạt động năm 2015.

Tham dự Hội nghị có ông Nguyễn Tôn Quyền-Phó Chủ tịch thường trực kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam; ông Ngô Văn Tổng-Phó Giám đốc Sở Công Thương Bình Định; đại diện lãnh đạo các Ngân hàng, Hải Quan, Ban Quản lý Khu Công nghiệp tỉnh; Ban chấp hành cùng toàn thể hội viên Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Bình Định.

Bình Định hiện là một trong ba Trung tâm chế biến gỗ xuất khẩu hàng đầu cả nước với giá trị kim ngạch xuất khẩu bình quân hàng năm đạt 300 triệu USD, chiếm trên 60% kim ngạch xuất khẩu toàn tỉnh. Riêng mặt hàng gỗ ngoài trời, Bình Định đứng đầu cả nước.

Song song với việc chế biến, xuất khẩu gỗ, các doanh nghiệp chế biến gỗ Bình Định đi đầu trong việc thực hiện chính sách bảo vệ rừng vì mục tiêu phát triển bền vững theo tiêu chuẩn và yêu cầu của tổ chức FSC; sử dụng lao động hợp pháp theo quy định của pháp luật Việt Nam; trang bị bảo hộ lao động, mua bảo hiểm tai nạn cho người lao động; tạo điểm đến tin cậy cho khách hàng; các mặt hàng đồ gỗ nội, ngoại thất với thiết kế đẹp, chất lượng cao, giao hàng đúng thời hạn.

Trong năm 2014, tổng giá trị sản xuất gỗ đạt 313,88 triệu USD, chiếm gần 50% tổng giá trị sản xuất của toàn tỉnh; tăng 21,4% giá trị so với năm 2013. Các doanh nghiệp ngành gỗ Bình Định hiện đang xuất khẩu đến nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới ví các thị trường lớn như: Anh, Pháp, Bỉ, Thỗ Nhĩ Kỳ, Tây Ban Nha, Hoa Kỳ, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc…

Năm 2015, Hiệp hội dự báo tổng kim ngạch xuất khẩu Gỗ và Lâm sản Bình Định sẽ đạt 320-325 triệu USD, tăng khoảng 5% so với năm 2014. Trong đó đồ gỗ xuất khẩu phấn đấu đạt 241 triệu USD, tăng 15% so với năm 2014, chiếm 74% tổng giá trị xuất khẩu.

Bên cạnh đó Hiệp hội tăng cường công tác xây dựng tổ chức và công tác đối ngoại. Chú trọng củng cố mối quan hệ liên kết, hợp tác giữa các doanh nghiệp, đảm bảo chất lượng, nâng cao năng suất, đáp ứng tiến độ, giảm chi phí trong giá thành sản xuất; kết hợp hài hòa lợi ích giữa nhà cung cấp và nhà sản xuất; đảm bảo kế hoạch giao hàng, đảm bảo năng lực tài chính trong sản xuất kinh doanh. Chú trọng công tác quảng bá, xúc tiến xuất khẩu, hỗ trợ các doanh nghiệp hội viên đào tạo và ứng dụng công nghệ tiên tiến trong ngành chế biến gỗ.

Tại Hội nghị, ông Nguyễn Tôn Quyền-Phó Chủ tịch thường trực kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam đã trao tặng Bằng khen cho Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Bình Định cùng 21 doanh nghiệp ngành gỗ của Bình Định có thành tích xuất sắc trong hoạt động. (Tầm Nhìn 10/4)đầu trang(

Quảng Ngãi hiện chỉ còn gần 200ha rừng ngập mặn ven biển, giảm gần 120ha so với 2002.

Tỉnh đang triển khai dự án trồng mới và phục hồi 114 ha rừng ngập mặn ven biển xã Bình Thuận với tổng kinh phí trên 24 tỷ đồng, nhằm ngăn chặn tình trạng suy kiệt diện rích rừng ngập mặn. (Tin Tức 10/4)đầu trang(

Cơn sốt cây "tỷ đô" tại Tây Nguyên và các tỉnh phía Bắc gần đây khiến thị trường cung ứng giống sôi sục theo.

Từ Tây Nguyên kéo dài ra phía Bắc trước đây chỉ có chừng vài chục đơn vị kinh doanh giống cây, nay số lượng tăng lên hàng trăm. Riêng tại Buôn Ma Thuột có tới vài chục điểm bán cây giống mắc ca. Còn tại Lâm Đồng, loại cây này cũng bắt đầu được rao bán rộng rãi.

Mới đây, anh Hòa, một thương lái ở Lâm Đồng rao thông tin đang có khoảng 1.000 cây ươm được một năm, bầu to đẹp, giá khoảng 50.000 đồng một cây. Anh Hòa cho biết đã lấy từ các đơn vị ươm trồng để bán. “Thấy mắc ca được nhiều người chú ý, để có thêm thu nhập tôi mua rồi bán lại”, anh Hòa cho biết.

Bên cạnh việc thương lái chào mời cây mắc ca với giá rẻ, tại Lâm Đồng, nhiều hộ trồng mắc ca cũng đang tự ươm tạo cây giống và bán với giá dao động quanh mức 40.000-60.000 đồng.

Quy mô lớn hơn Lâm Đồng, Đăk Lăk hiện có nhiều địa chỉ ươm tạo với số lượng vài trăm nghìn cây một năm. Tại cơ sở Anh Quân, nhân viên bán hàng ở đây cho hay, công ty đã  ươm tạo giống cây này được 4 năm, đến nay cũng bán ra thị trường hàng chục vạn.

“Năm nay số lượng người mua gia tăng nên chúng tôi dự định sẽ cung ứng ra thị trường khoảng 200.000 cây. Đây là loại được cơ sở chọn lựa và lai ghép cành, giá 60.000 đồng một cây cao 50-60cm, trồng 3 năm là thu hoạch”, nhân viên vườn ươm cho biết.

Nhân viên này cũng cho hay, thời gian gần đây, lượng cây mắc ca trên thị trường xuất hiện nhiều nên số lượng bán ra rất cạnh tranh. Tuy nhiên, mắc ca là cây trồng lâu năm, thời gian cho thu hoạch dài nên việc chọn giống tốt là quan trọng nhất. Nếu ham rẻ không chọn cơ sở uy tín có nhiều năm kinh nghiệm, người trồng có thể mất đến 5-6 năm mới nhận ra giống không đạt chất lượng, lúc đó thiệt hại kinh tế sẽ rất lớn.

Chủ vườn mắc ca lớn tại Đăk Lăk, ông Đinh Công Định là người có hơn 10 năm kinh nghiệm trong nghề. Ông cho biết hiện nay tại Tây Nguyên nhiều điểm bán cây giống mắc ca giả bằng cách cắt tạo ở thân cây một vết cắt như hình dạng vết ghép. Một số khác thì không có cây đầu dòng để lấy mắt ghép đã dùng cành của cây thực sinh (cây trồng hạt) cắt làm mắt ghép.

“Sản phẩm tại vườn của tôi cũng chưa được Bộ Nông nghiệp hay ban ngành nào công nhận, tuy nhiên, tôi đã bỏ ra vài năm để đi Australia, Mỹ, Thái Lan, Trung Quốc để tìm tòi giống có tính thương mại lớn nhất đem về trồng. Trong 60 bộ giống tôi có thì tôi chỉ lấy ra 3 dòng tiêu biểu đạt 3 tiêu chí dễ trồng, năng suất không dưới 6 tấn một ha, hạt thương phẩm chất lượng kích cỡ lớn”, ông Định nói.

Cẩn trọng trong việc chọn và nhân giống nên số lượng cây, ông Định không bán nhiều, 3 năm gần đây chỉ cung ứng cho khoảng vài chục ha. Năm 2013 ông bán trên 3.000 cây, tương đương 15 ha (một ha trồng được khoảng 220-290 cây), 2014 là trên 30 ha. “Năm nay tôi cũng không dám ươm nhiều mà chỉ làm ở mức độ hợp lý và bán cho những người đã quen và họ hài lòng với cây giống của tôi”, ông Định nói thêm. Hiện mỗi cây giống mắc ca tại vườn ông có giá 70.000-80.000 đồng.

Xác nhận đang có hiện tượng cây giống mắc ca tràn lan trên thị trường, ông Hoàng Phúc - Phó giám đốc Công ty cổ phần Vinamacca cho biết, vì mắc ca đang nóng trên thị trường nên rất nhiều đơn vị có chất lượng giống chưa tốt vẫn ngang nhiên bán, nếu không thận trọng người trồng sẽ dễ mua phải những loại cây giống không rõ nguồn gốc. “Để có cây giống tốt đòi hỏi phải chọn giống ghép. Chọn những cây bố mẹ tốt thì mới cho hiệu quả kinh tế cao. Hiện, vẫn có nhiều hộ nông dân ở đây trồng 7-8 năm nhưng cây không ra trái vì giống kém chất lượng”, ông Phúc đánh giá.

Ông còn cho hay, Vinamacca tham gia thị trường từ 2005 nhưng mỗi lần ươm giống đơn vị cũng phải mất ít nhất 2 năm và phải chịu sự giám sát của phía Australia. Cho nên gần 10 năm nay công ty mới chỉ bán ra thị trường 100.000 cây giống. “Chúng tôi đang bán 80.000 đồng một cây giống, cao hơn thị trường gần gấp đôi nhưng cam kết cây mang lại hiệu quả kinh tế cao, đồng thời bao tiêu sản phẩm cho người trồng”, ông Phúc nói thêm.

Bên cạnh những đơn vị rao bán cây giống giá rẻ tại vườn, hay cam kết cây đạt chất lượng, thì trên mạng Internet loại cây này cũng được rao bán mạnh. Nhiều nơi còn đưa ra thông tin Việt Nam đã quy hoạch phát triển trên 200.000 ha mắc ca tại Tây Nguyên và 50.000 ha tại Tây Bắc. Trong khi đó, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn vừa cho biết chỉ muốn trồng thử nghiệm 10.000ha mắc ca đến 2020. Theo các chuyên gia, trước mắt chỉ nên tập trung phát triển ở những vùng có đặc điểm sinh thái thực sự phù hợp và có năng suất cao như Đăk Lăk, Sơn La; ưu tiên phát triển trồng xen với cà phê, chè. (VnExpress 10/4)đầu trang(

Mắc ca đang gây tranh cãi về hiệu quả kinh tế cũng như hướng phát triển, nhưng tại Tây Nguyên loại cây này đã được trồng từ 10 năm qua với tổng diện tích khoảng 2.000 ha.

Hoa mắc ca tại một trang trại gần thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đăk Lăk. Nhờ ong bướm thụ phấn, cây ra hoa vào khoảng tháng 2-3 hằng năm và cần 6-8 tháng để cho thu hoạch. Cây có thể trồng xen với cà phê hoặc trồng thuần, bắt đầu cho quả sau khoảng 2-3 tuổi, càng lâu năm năng suất quả càng cao.

GS.TS Nguyễn Lân Hùng, Tổng thư ký các Hội Sinh học Việt Nam, bên một cây mắc ca. 10 loại giống mắc ca đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn công nhận chính thức. Nhiều loại giống khác - trong đó có một số loại cho năng suất cao khi trồng thí điểm - vẫn đang được tiếp tục thẩm định để cấp phép.

Khâu chọn giống sẽ quyết định thành công khi trồng mắc ca, tốt nhất là giống ghép đúng kỹ thuật, ghép ẩu, ghép giả cho năng suất kém. Người dân được khuyến cáo nên mua cây giống tại các doanh nghiệp lớn, có uy tín hoặc các viện nghiên cứu để giảm thiểu rủi ro. Khoảng cách trồng giữa 2 cây mắc ca 6-7 m là hợp lý.

Ông Đinh Kim Thu (thôn Lộc Xuân, xã Phú Lộc, huyện Krông Năng, tỉnh Đăk Lăk) trong vườn mắc ca gần 100 cây của gia đình, trên diện tích một ha. Năm ngoái, gia đình ông thu hoạch 1,8 tấn quả, giá bán từ 120.000 đến 150.000 đồng một kg, tổng thu khoảng 300 triệu đồng, chi phí chiếm 10%, hiệu quả gấp nhiều lần so với cà phê trên cùng một diện tích.

Giá bán mắc ca phân biệt theo loại nguyên quả, hạt đã tách vỏ hoặc loại chỉ còn nhân. Giá mắc ca trên thị trường đang khá "loạn". Nếu năm trước chỉ vài chục nghìn một kg quả tươi thì nay nhiều nhà vườn đòi 180.000-200.000 đồng, có nơi hét tới 300.000 đồng, thậm chí tới 500.000 đồng một kg loại hàng chọn… Loại quả có vỏ đã khứa có giá từ 250.000 đến 300.000 đồng một kg, nhưng cũng có đầu mối áp tới 400.000 - 500.000 đồng. Loại nhân hạt có giá 800.000 - 900.000 đồng…

Thực tế đây là giá ảo, bởi nếu mua với giá trên, sau khi trừ chi phí sơ chế, chế biến thì bán ra thị trường cũng 500.000 đồng một kg. Theo công thức chế biến, tỷ lệ nhân trên hạt của mắc ca khoảng một phần ba, tức cứ 3 kg hạt thì cho một kg nhân.

Nhiều nông dân cho hay, mắc ca là cây dễ trồng. Có trường hợp bỏ không cây nhiều năm, cây vẫn sống tốt. Tuy nhiên, nếu muốn có sản lượng cao, phải có giống tốt, đất, khí hậu, cách thức chăm bón phù hợp. Từ lúc mắc ca ra hoa đến khi cho thu hoạch khoảng 6 tháng.

Là một trong những cây trồng được thuần hóa muộn nhất, khoảng 150 năm trở lại đây, cây mắc ca còn giữ nhiều nét hoang dã. Rễ mắc ca là rễ chùm, ăn vào đất sâu nên có tác dụng chống xói mòn đất. Rễ sâu hơn nên cũng có thể hút nước ở độ sâu lớn hơn, chịu hạn tốt, thích hợp với điều kiện khan hiếm nước tại Tây Nguyên. Nếu trồng mắc ca xen canh với cà phê thì hầu như không cần tưới riêng nước cho mắc ca.

Anh Y The trông coi vườn giống mắc ca của Công ty Vinamacca tại huyện M’Drak (Đăk Lăk) cho biết anh làm việc ở đây đã 3 năm, nhưng hiếm khi phải tưới cây. Khu vườn 8 ha trồng mắc ca chỉ cần 2 công nhân coi sóc. Mắc ca thu hoạch quả trái vụ so với cà phê, nên cũng thuận lợi về phân bố nhân công.

Cây mắc ca này tròn 10 tuổi. Cây càng lâu năm thì cho sản lượng càng cao. Tại vườn nhà ông Đinh Kim Thu có 100 cây mắc ca 10 năm tuổi, có loại cho bình quân 17 kg quả mỗi cây, có loại năng suất lên tới khoảng 50 kg. (VnExpress 12/4)đầu trang(

Mắc-ca (Macadamia) là cây công nghiệp mới được trồng trên đất Tây Nguyên, có giá trị kinh tế cao và được mệnh danh là cây “tỷ đô”. Nhiều chuyên gia cho rằng, các tỉnh Tây Nguyên cần thận trọng khi mở rộng trồng cây mắc-ca khi chưa có quy hoạch, thị trường, đầu ra… cho người dân. Nếu đưa vào trồng ồ ạt sẽ gặp nhiều rủi ro và lặp lại điệp khúc “trồng - chặt”, từng xảy ra với cà phê, cao su, điều…

Theo khảo sát của Viện Khoa học kỹ thuật nông lâm nghiệp Tây Nguyên (WASI), diện tích mắc-ca Tây Nguyên hiện có khoảng 2.000ha, trong đó tập trung chủ yếu ở các tỉnh Đắk Lắk, Đắk Nông và Lâm Đồng. Cây mắc-ca được trồng ở huyện Krông Năng (Đắk Lắk) khoảng 10 năm. Tại đây hiện có 61ha mắc-ca trồng xen canh trong các vườn cây công nghiệp. Theo một lãnh đạo huyện này, cây mắc-ca trồng ở đây cho cho năng suất cao. Trong đó, loại mắc-ca trồng năm 2004 cho năng suất 40kg hạt tươi/cây; trồng năm 2009 cho năng suất 15kg hạt/cây và trồng năm 2010 cho thu hoạch 7kg hạt/cây.

Ông Nguyễn Văn Cúc (thôn Lộc Xuân, xã Phú Lộc) là người đầu tiên trong huyện trồng cây mắc-ca cho biết, hiện vườn mắc-ca của ông có 800 cây trồng xen canh trong 3ha cà phê. Trong số này, có 600 cây cho thu quả ổn định với năng suất năm 2014 là 3 tấn hạt; 200 cây còn lại bắt đầu cho quả trong năm nay. Dự kiến năm 2015, khi tất cả các cây sẽ cho quả thì gia đình ông Cúc sẽ tổng thu 5 tấn hạt.

“Mắc-ca trên thị trường giá 150.000 đồng/kg. Nếu so sánh với cà phê cùng trong vườn thì mắc-ca hiệu quả cao gấp 3 lần. Ưu điểm khác của cây mắc-ca là khả năng chịu hạn tốt hơn cây cà phê nên mỗi năm chỉ cần tưới một lần, công thu hoạch, chăm sóc cũng đơn giản, thuận tiện hơn so với cây cà phê nhiều” - ông Cúc chia sẻ. Hiện ông Cúc chỉ mới trồng mắc-ca để bán giống cho người dân chứ chưa bán hạt cho công ty nào cả.

Mặc dù cây mắc-ca trồng khảo nghiệm ở huyện Krông Năng cho hiệu quả rất tích cực, nhưng thực tế vẫn còn đó nhiều rủi ro mà cây “tỷ đô” đang rình rập người nông dân. Theo UBND huyện Krông Năng, hiện chưa có đánh giá cụ thể về kết quả của mô hình trồng khảo nghiệm; chưa quy hoạch vùng trồng theo điều kiện sinh thái từng vùng trên địa bàn huyện; chưa đầu tư nhà máy chế biến và thị trường tiêu thụ… nên địa phương vẫn chưa triển khai nhân rộng mà khuyến cáo nông dân nên trồng xen trong vườn cà phê để gia tăng giá trị sản xuất và tăng cường che bóng cho cây cà phê.

TS Lê Ngọc Báu, Viện trưởng WASI cho hay: Nhìn chung Tây Nguyên thích hợp với trồng mắc-ca nhưng không phải vùng nào cũng trồng được. Phải thừa nhận cây mắc-ca có giá trị rất cao. Việc trồng xen canh mắc-ca sẽ giúp đa dạng hóa cây trồng, che bóng mát cho cà phê. Viện cũng đã nhập 20 loại giống mắc-ca từ Trung Quốc, Australia… thì chỉ chọn ra 4 giống có thể trồng được ở Tây Nguyên.

“Cây giống cũng ảnh hưởng rất lớn đến năng suất cây mắc-ca. Hiện trên thị trường tràn lan điểm bán cây giống mắc-ca không rõ nguồn gốc. Thông thường, sau 5 năm trồng thì mới biết đó là giống tốt hay giống xấu. Lúc ấy nếu phát hiện thì cũng đã muộn, nông dân gánh lấy thiệt hại” - TS Lê Ngọc Báu chia sẻ.

Nhiều chuyên gia cảnh báo Tây Nguyên chưa nên trồng ồ ạt cây mắc-ca. “Qua theo dõi thông tin tôi thấy người nông dân rất thích trồng cây này nhưng đúng là họ vẫn băn khoăn khi trồng bán cho ai, ai tiêu thụ, ai chế biến, xuất khẩu thế nào? Dù nhiều cuộc hội thảo đã được tổ chức nhưng mới chỉ mang tính chất giữa các cơ quan doanh nghiệp với nhau còn người dân tham gia không có. Có một điều đáng lưu ý ở đây là cây mắc-ca không phải chỗ nào cũng thích hợp để trồng, vì thế ngay cả Tây Nguyên cũng ít vùng thực sự phù hợp cho cây mắc-ca. Tôi cho rằng vùng trồng cũng rất quan trọng, phải quy hoạch đúng với vùng phù hợp điều kiện sinh thái, có vùng trồng thích hợp. Còn nếu để dân trồng ồ ạt tôi tin chắc rằng trong thời gian tới sẽ có một số vùng thất bại. Thực tế hiệu quả kinh tế chúng ta mới đang căn cứ vào thông tin thế giới chứ Việt Nam chưa có sản phẩm để xuất khẩu” - TS Trần Vinh, Phó Viện trưởng WASI nhấn mạnh.

Hạt của cây mắc-ca rất có giá trị, sản lượng trên thế giới hiện cũng chỉ đáp ứng 20% - 25% nhu cầu nhưng để phát triển cây trồng này không phải dễ. “Điều tôi băn khoăn là rất nhiều năm như thế nhưng rất ít nước trên thế giới phát triển cây này. Phải chăng có cái gì khó khăn khiến họ không thể phát triển nhiều lên được? Dù rằng Australia đã phát triển cây này từ lâu như vậy tại sao lại không thể phát triển mạnh lên dù biết rõ nhu cầu là có, giá cả, lợi nhuận có?” - TS Vinh băn khoăn.

Tại chuyến thăm vùng trồng mắc-ca ở huyện Tuy Đức vào ngày 8-4, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải nhắc nhở lãnh đạo địa phương, ngành chức năng cũng như nông dân cần thận trọng trong việc phát triển loại cây trồng này, vì đầu tư nhiều tiền nhưng phải mất 6 năm mới thu hoạch. Nếu không chọn đúng chủng loại giống sẽ rất nguy hiểm. Nhà nước đã có vai trò định hướng, doanh nghiệp cần làm tốt việc kết nối thị trường với người dân, nhà khoa học. (Sài Gòn Giải Phóng 13/4)đầu trang(

Theo kết quả điều tra trong lưu vực Nhà máy Thủy điện Cửa Đạt có 43.274,95 ha rừng, với 1.541 chủ rừng được chi trả dịch vụ môi trường rừng.

Trong đó, chủ rừng là tổ chức Nhà nước quản lý 28.512,05 ha, chiếm 65,89%; UBND xã quản lý 4.698,3 ha, chiếm 10,86%; cộng đồng thôn quản lý 1.727,4 ha, chiếm 3,99%; hộ gia đình cá nhân được giao quản lý 8.337,2 ha, chiếm 19,27%. Năm 2014, UBND huyện Thường Xuân đã chỉ đạo Hạt Kiểm lâm huyện Thường Xuân tổ chức, nghiệm thu chi trả dịch vụ môi trường rừng cho 1.194 hộ dân ở 14 thôn, bản của các xã: Yên Nhân, Bát Mọt, Xuân Cẩm với 8.337,2 ha rừng và 1.727,40 ha rừng do cộng đồng 4 thôn thuộc xã Bát Mọt quản lý.

Thông qua chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đã góp phần nâng cao nhận thức của mỗi người dân, cộng đồng dân cư, chính quyền địa phương; các đơn vị cơ sở sử dụng dịch vụ môi trường trên địa bàn huyện trong công tác bảo vệ và phát triển vốn rừng. (Báo Thanh Hóa 11/4)đầu trang(./.

Biên tập: Diệu Huyền